Kendisi birkaç kitap satınaldı, kitabevinde Coşkun Bey’in ikram ettiği adaçaylarını yudumladık. Oradan, konuşmak üzere Leylek Kafe-Restoran’a gittik. Cinsellikten konuşacağız. Başlangıçta biraz ikircikliydim. Fakat Hayrettin Kara öyle ilginç ve zihin açıcı sözler söyledi ki, masadan bambaşka biri olarak kalktım.
Cinsellik, insan davranışları arasında en karmaşık olanı. Çünkü kültür ile insan doğası arasındaki olağanüstü etkileşim içerisinde ortaya çıkıyor. Kültürel olan ile biyolojik olanın bu kadar iç içe geçtiği bir başka davranış alanı yok. Biyolojik olduğu için de her bireyi, dolayısıyla toplumun da tamamını ilgilendiriyor. Cinsellik insan için beslenmek, yemek yemek gibi bir şey de değil. Bir kültürü var, fakat cinsellikteki kadar keskin yönler taşımıyor.
Cinsellik, modern dönemlerde doğal olmaktan çıkmış ve daha karmaşıklaşmış görünüyor.
Cinsellik birçok yasakla çevrili ya da bastırılmış olmasına rağmen doğallık arzedebilir. Tabulaştırmanın doğallığı yok ettiğini düşünmek yanlış olur. Kültürel anlamda bakıldığında da cinselliğin tabulaştırılması normal.
Yasak değil aslında. Adam öldürmek ya da hırsızlık gibi değildir. Fakat cinsellik kültürel anlamda sınırlandırılmıştır. O sınırlar aşıldığında yasağa dönüşür. Cinsel sınırlamalar bilinen bütün toplumlarda görülür.
BENCİL BİREY CİNSEL DENEYİMDEN PSİKOLOJİK TATMİN SAĞLAYAMIYOR
Modern hayat tarzı, cinselliği sürekli gündemde mi tutuyor?
Modern insan, benlik sınırları güçlendirilen, diğer insanlardan ayrıştırılan ve birey olarak güçlendirilmeye çalışılan bir figür. Bugün benlik sınırlarımız geçirgen değil, paylaşmaya açık değiliz. İnsan bu kadar ayrıştırılırsa, kendi sınırlarına kapanırsa ve benlik sınırları bu kadar güçlendirilirse bunun muhakkak ki psikolojik ve kültürel yansımaları olacaktır. İnsan kaçınılmaz olarak yalnızlaşacak, kaygılanacak, zalimleşecek, kötüleşecektir.
Modern birey kötü mü?
Kötülük insanın içindedir, biz onun sonuçlarını görürüz. İnsan kendini ancak başkalarıyla olan ilişkileri içinde denetler ve inşa eder. Bu kadar benmerkezcilik, hakiki ilişkileri yok ediliyor. Dolayısıyla cinsellik de bir ilişki boyutu olmaktan çıkarılıyor. Sekse indirgeniyor.
Metalaştırılıyor mu?
Cinsellik, metalaştırılmaya açık bir şeydir, günümüzde bu daha da kolaylaştı. Çünkü insanlar cinselliği ‘tüketmeye’ hazırlar. İnsani ilişkilerden mahrum kalındıkça, bencillik yaygınlaştıkça, insanın cinselliği algılaması tümüyle farklılaşacaktır. Çünkü insan artık kendisini kendisi olarak tanımlıyor. Halbuki önceden bir ilişki bağlamında tanımlıyordu.
Ne demek bu?
‘Ben bir babayım, anneyim, kocayım, evladım ya da kardeşim’… bütün bunların ötesinde ‘ben insanlığın bir parçasıyım’ demiyor artık, ‘ben Murat’ım’ diyor. O zaman daha kolay kötü olabiliyor ya da içindeki kötülüğü denetleyemez hale geliyor.
İnsanlıktan çıkarak mı birey oluyoruz?
Böyle paradokslar var. Bireyin güçlenmesi için insani ilişkilerin zayıflaması şart değildi, fakat süreç öyle işliyor.
Dolayısıyla cinsellik de bencilce bir hal mi alıyor?
Cinsel deneyim aslında insanın benlik sınırlarının silikleştiği bir deneyimdir. Cinsellik bu anlamda haz verici olduğu kadar iyileştiricidir. İnsanın sınırlarının zaman zaman silikleşmesi terapötiktir. Fakat hiç sınırının olmaması da deliliktir. İnsanın benlik sınırlarının katı ve aşılmaz olması da problemli bir durumdur. Bugünün benlik sınırları katı bireylerinin sağaltıcı bir cinsel deneyim yaşaması da pek mümkün görünmüyor.
Cinsel deneyimin fiziksel olmayan bir yönü var yani?
Kesinlikle. Cinsel tatmin yalnızca fiziksel nitelikli değildir. Aynı zamanda moral bir tatmindir. Çünkü cinsel deneyim, yalnızlığı aşmanın bir yoludur. Günümüzde cinsel ilişkilerden bedensel tatmin sağlanırken, moral tatmin sağlanamıyor. Bu aslında pornografinin işlevidir. Pornografinin yaygın bir şekilde tüketilmesi de, cinsel sorunların yaygınlığının bir göstergesi. Çünkü pornografi cinselliğin moral kazançlarını sunamaz.
Vay canına?
Fiziksel ihtiyaçlarımız ile psikolojik ihtiyaçlarımız çok karmaşık bir şekilde birbirine bağlıdır. Pornografi mekanik bir yön taşır, yalnızlığı aşmanın bir yolu ya da çaresi değildir.
