oral alındıktan sonra %30 proteine bağlanır. Aktif hale geçmek için HGPRT enzimi tarafından muamele görmesi gerkmektedir. Deaktive eden yollar ise Thiopurine S-metiltransferaz eksikliği (TPMT) ve XO( xantine oksidaz ) yollarıdır.
TPMT fonksiyonu ticari olarak ölçülebilmektedir. Yakında kan verilen kişilerde ölçüm yanlış olabilir.
Etki mekanizması: t- hücre süpresyonu ve sitotoksitedir. Antikorlar üzerine fazla etkisi olmadığı halde otoimmunitede etkili olması izah edilemez.
Günde 1 yada 2 dozda gis yolunu rahatsız etmemesi için yemeklerle alınır.
Endikasyonlar
Renal transplantasyon
Aspirin ve siğer NSAİD lerle beraber kullanılabilir
Fakat diğer DMARDs (disease modifying anti romatoid drugs) ilaçlarla kullanılması önerilmez.
3-5 mg /kg ile başlanır, daha sonra idame dozu olan 1-3 mg /kg dozuna geçilir.
Renal disfonksiyonu olan hastalarda ilaç azaltılmalıdır.
Renal transplasntasyonu olan hastalarda ilaç toksisitesi daha ön plana çıkarsa, böbrek koruma için başka seçenekler göz önüne alınması ve azothiopurin bırakılmalıdır.
Romatoid artrit
1 mg/kg dan 2,5 mg / kg a kadar çıkılabilir.
Yavaş artırılır
6-8 haftada ilacı faydası beklenir.
12 haftadan sonra fayda vermiyor ise bu ilaca refrakterdir.
Crohn hastalığı
Ülseratif kolit
Otoimmun hastalıklar
Yan etkiler
Hematolojik yan etkiler:
Lökopeni- ilacı bıraktıktan sonra bile görülebilir.
Trombositopeni
Bu yan etkiler TPMT eksikliği de olan renal transplantasyon hastalarında 30-60 kat fazla görülmektedir.
ALP, bilirübinler ve transaminzlar kontrol edilmelidir.
Nadiren hepatik veno-oklusiv hastalık görülebilir. Bu durumda ilaç süresiz kesilmelidir.
Sekonderinfeksiyonlar
Viral, bakteriyal, fungal enfeksiyonlar görülebilir.
Sekondermalignansiler
Daha çok renal transplantasyon hastalarında beklenir.
Bir çalışmada imuran almayan romatoid artritli hastalarda 0,8/100 hasta/yıl lenfoma gözlenirken, imuran alan hastalarda 1,8/1000 hasta/yıl oranında gözlenmiştir. Ancak bu çalışmada hastaların aldığı doz 5 mg/kg gibi yüksek bir dozdur.
Üreme
Spermatogenezde ve sperm canlılığında azalma
Döllenme oranında azalma- farelerde yüksek dozlarda (5 mg /kg dozda) gösterilmiştir.
İlaç etkileşimleri
Allopurinol
Xantine oxidase inhibitörü olan bu ilaç imuranın diğer bir yıkım yolunu bloke ettiğinden myelosüpresyon etkisi ve diğer yan etkiler artabilir.
İmuran dozu 1/3 veya ¼ doza inilmelidir.
Aminosalisilatlar
TPMT düzeyini azlatabilir. Kullanırken dikkatli olunmalıdır. Özellikle Ülseratif kolitde sık birlikte kullanılırlar.
Co-trimoxazole ve ACE inhibitörleri ile myelosüpresyonda artışlar bildirilmiştir.
Warfarin: imuran bu ilacın antikoagulan etkisini inhibe edebilir.
Dikkat edilecek noktalar
Thiopurine S-metiltransferaz eksikliği (TPMT): bu enzim eksikliği olan kişilerde ilacı deaktivasyonu yetersiz olacağından rutin dozlarda bile kemik iliği supresyon yane etkileri belirgin olabilir. Bu durumun tesbiti için fenotipik ve genotipik testler yapılabilmektedir. Toplumun %10 heterozigot, %0,3 ise homozigot olarak bu enzimin eksikliğini gösterir. Bu enzim var görünse bile myelosüpresyon açısından aylık ölçümler önemli olabilir. Ayrıca hasta enfeksiyon belirtileri açısından uyarılmalıdır.
Emzirme: süte geçtiğindne yenidoğanlarda emzirme önerilmez veya ilaç kesilmelidir.
Gebelerde: kategori D
Çok gerekmedikçe verilmez.
Yüksek dozlarda hayvanlarda teratojenite gösterilmiştir.
Doz aşımı:
%30 proteine bağlanır
%45 i 8 saatte dializle temizlenir.
Kontraindikasyon
R. Artritli gebelerde önerilmez
Önceden alkile edici ajan alanlarda (siklofosfamid, klorambusil,melfalan gibi malignite riski artacağından önerilmez.
Kelimeler:
Renal transplantasyon: böbrek nakli , transplantasyon: organ nakli
Refrakter:dirençli, inatçı , tedaviye refrakter: tedaviye cevap vermeyen
Myelosüpresyon: kemik iliği baskılanması
Bu yazıyı yazan Doktora ulaşım bilgileri:
Prof. Dr. Yusuf AKCAN
Gastroenteroloji Uzm.
Ozel Istanbul Onkoloji Hastanesi
Tel. : 0 530 286 29 80
Tel. : 0 532 652 52 06
Cevizli Mah. Toros Cad. No : 86 PK:34846 Maltepe / Istanbul
