ptk perkütan transhepatik kolanjiyografi kelimelerinin baş harfidir.
perkütan ciltten girilerek demektir.
transhepatik; karaciğer içinden geçerek demektir
kolanjiyografi ise safra yollarının grafisini kontrast madde vererek skopi altında röntgen ışınları kullanarak göstermek demektir.
yani ptk ile karaciğer üzerinde ciltten girerek ve karaciğer içinde bir süre yol kat ettikten sonra safra yolları ağacının geniş bir yerine ulaşarak safra yollarının görüntülenmesine denir. görüntülenen safra yollarında taş ve tümör görüldüğünde bu yolla taşlar aşağı itilebilir, stent denilen tüpçükler tümörlerin ortasına konarak tıknam sarılıkları çözülebilir.
Ek katkı: Prof. Dr. Ömer ETLİK
PTK, ‘perkütan transhepatik kolanjiografi’ kelimelerinin başharfleri kullanılarak oluşturulmuş kısaltma isimdir. Bu tetkik aslen safra yollarının bir görüntüleme yöntemi olmakla beraber günümüzde safra yollarına kateter veya stent takılması manalarında kullanılmaktadır. Safra yollarının görüntülenmesi MRCP yöntemi ile detaylı olarak incelenebildiği için teşhis amacıyla PTK yöntemine günümüzde nadiren başvurulmaktadır.
PTK yönteminde, karaciğer üzerindeki ciltten giriş yapılarak, ultrason ve floroskopinin yardımıyla, genişlemiş safra yolları içerisine kateter ve gerekli ise stent yerleştirilmesi mümkündür. Özellikle safra yollarında tıkanıklığa yol açmış pankreas, karaciğer, mide kanseri gibi durumlarda, safra yolunun açılması veya açılamazsa bile safra sıvısının vücuttan uzaklaştırılması amacıyla yapılır. ERCP yöntemi ile safra yollarına ulaşılamaması veya işlem yapılamaması gibi durumlarda alternatif olarak PTK yöntemiyle safra yollarına ulaşılması düşünülür. PTK yöntemiye safra yollarına kateter takılarak yüksek bilirubin düzeylerinin azaltılması amaçlanmakta böylece gerekli cerrahi müdahale veya kemoterapilere daha uygun bir ortam sağlanabilmektedir. Ayrıca uygun hastalarda safra yollarına metalik stentler yerleştirilerek safra yolunun açılması mümkündür. Bu işlemde sedoanaljezi kullanılmakta dolayısyla hastalar tarafından kolayca tolere edilebilmektedir.
