Genel Bilgi
Safra kesesi taşlarında hangi tipleri vardır?
.Kolesterol taşları .siyah pigment taşları -siroz, hemolitik anemiler, pankreatitde .kahverengi pigment taşları -biliyer sistemde enterik bakterilerle olan infeksiyon hallerinde kolanjit gibi |
|
Epidemiyoloji
Safra kese taşları ile ilgili değişik istatistikler
. Toplumda safra taşı oranı %6-10 . Yaşla artar . E:K 1:2 dir >50 yaş kadınlarda %25-30 dur > 50 ya erkeklerde %16 >90 yaş erkek ve kadınlarda %80
. Taşların %10 u pigment taşları
. Taşların %60 ı radyolusen, %35 radyomixt, %4 ü rayoopaktır
. Taşların %66 sı çoklu, %33 ü tek tir.
. Tek taşların %50 sı < 2 cm dir.
. Safra çamurlu hastaların %6 sında taş oluşur. |
|
|
Etyoloji
|
Patofizyoloji
Safra kesesi taşlarında oluşumunu etkileyen faktörler
. Kolesterol süpersaturasyonu -kolesterol fazlalığı - safra tuzu azlığı . Hızlanmış nükleasyon -musin glikoproteinler - Ig G ve M - haptoglobulin - aminopeptidaz -N - alfa- 1 asid glikoprotein . Azalmış nükleasyon -apoprotein A I ve II . Safra kese hipomotilitesi |
|
|
Klinik Yakınmalar
|
|
Komplikasyonlar
|
Tedavi
Safra taşı eritme tedavisinde Oral safra tuzu uygulamasında prognoz ve takip.
. Hastalarda 5 yılda taşların tekrarlama oranı her yıl için %10 dur. Ancak ilaç tekrar başlandığında tedavi olur.
. Hasta 2 yılda bir USG ile takip edilmelidir.
. UDCA ile tüm taşların %37 si, 10 mm ye kadar olanların %49 u ve 5 mm den küçük ve yüzen taşların %70 i erir. |
Safra kese taşları eritme tedavisi uygulaması hakkında
şartlar diğer cerrahi dışı tedavilerdeki gibidir. - sistik kanal açık olmalı - taşlar kolesterol taşları olmalı - safra kesesi motil olmalıdır. - taşlar radyoopak olmamalı - < 5 mm optimaldir. Veya 6-10 mm kabul edilebilir.
- sistik kanal açıklığı oral kolesistografi ile veya USG de test yemeği sonrası > %60 küçülme ile anlaşılır.
. Tedavide -kenodeoksikolik asit ve ursodeoksikolik asit kullanılabilir. - ilkinin hepatoksik etkileri ve diare etkisi fazladır. O yüzden ya ursodeoksikolik asit ile doz düşürülerek kombine dilir. Veya tek başına ursodeokdikolik asid 8-12 mg/kg / g akşam tek doz olarak tercih edilir. |
Safra kese taşları eritme tedavisinde oral safra tuzları tedavileri ne zaman kesilir?
. Ardarda iki usg de taşlar kaybolursa . Tedavini 6. ayında hiç küçülme olmazsa . Parsiyel cevapta 2 yıla uzatıldığında tam küçülme olmazsa |
Safra kese taşlarında ESWL tedavisi sonuçları
. 1 yıl içinde &7 ve 5 yılda %31 tekrarlama oranları . Minor komlikasyonlar - geçici ve gross hematüri - ciltte peteşi, ekimoz - bulantı, kusma , diyare - geçici transamiz yüksekliği - karaciğerde subkapsüler hematom
. Major komplikasyon - bilyer kolik %25-50 - sistik kanal obstruksiyonu ve bilyer kolik, ve akut kolesistit %2 - bilyer pankreatit %1-3 |
Safra kese taşlarında ESWL hakkında diğer bilgiler
. Genel olarak diğer kriterler geçerlidir.
.Ancak taş büyüklüğü 20 mm olabilir. Tek taşlar optimaldir. Ancak boyut ve sayı daha fazla olsada yapılabilir.
. Bir dereceye kadar kalsifikasyon kabul edilebilir. (3 mm yi geçmeyen halka şeklinde veya santral kalsifikasyon)
. Yeni cihazlar da suda kalma ve anestezi ihtiyacı yoktur.
. Başarı &49-74 arasındadır.
. Tedavi maksimum doz verildiğinde veya parçalar 3 mm ye indirildiğinde kesilir.
. Ek olarak UDCA verilmesi değerlendirilebilir. |
Safra kese taşlarında ESWL kimlere yapılmaz?
. Akut kolesistit, kolanjit, pankreatit, safra kanal obstruksiyonları . Koledokolitiasis . Gastrik veya duodenal ülser . Koagülopati veya antikoagulan kullanımı . Pacemaker veya ciddi aritmi varlığı . Gebelik . Kontrast maddelere allerji . Şok dalgası yolunda anevrizma , kist veya akciğer dokusu olması |
Cerrahi dışı tedavilerde şartlar nelerdir?
- sistik kanal açık olmalı - taşlar kolesterol taşları olmalı - safra kesesi motil olmalıdır. - taşlar radyoopak olmamalı - < 5 mm optimaldir. Veya 6-10 mm kabul edilebilir.
- sistik kanal açıklığı oral kolesistografi ile veya USG de test yemeği sonrası > %60 küçülme ile anlaşılır. |
Cerrahi dışı tedaviler nelerdir?
- . Oral safra asiti ile eritme
- ursodeoksikolik asit- ursofalk
- ..-taurolite
- . ESWL
- .MTBE (metil-tert-bütil-eter) ile eritme
|
|