parazit nedir?
Parazitler, diğer canlıların vücutlarını kendilerine yaşama alanı olarak belirleyen, o canlıların besin ve enerjilerini kullananarak yaşayan, genellikle çok hücreli canlılardır.
giardia gibi tek gücreli olabildikleri gibi, ascaris (solucan şkelinde) organizmalarda olabilirler.
parazitler, genelde de bir kaç diğer canlı üzerinde hayat döngüsünü tamamlayan canlılardır.
parazitlerin hasta etmeden vücutlarında üredikleri canlılarla, gidip hastalık oluşturdukları canlılar farklı olabilmektedir.
konakçı- definitive host - hastalığı yaşarlar.
arakonakçı- intermediate host - hastalığı yaşamazlar, parazitler genelede bunların barsaklarında eşeyli üreyip yumurtalarını salarlar.
örneğin
kist hidatik
köpeklerin barsaklarında (ara konakçılar -intermidiate host ) eşeyli üreme yaparlar ve köpeklere zarar vermezler. köpek dışkıları ile kontamine gıdaları alan koyun, sığır ve insan gibi (definitive host- son konakçı) canlılarda ise barsaklarda zararsız eşeyli üreme yapmak yerine dokularda kistler oluşturarak hastalık oluşturmaktadırlar.
hasta koyunların ciğerlerinin derine gömerek yok edilmez ve köpekler tarafından yendiğinde kistlerden gelen parazitlar köpek barsağında yeniden eşeyli üremeye başlayarak yaşam döngüsünü tamamlar.
Aşağıda hidatik kist için yaşam döngüsü görüyorsunuz.
insanlarda sık görülen paraziter hastalıklardan bazıları
- askaris
- giardia
- tenya saginata ve solium
- strongliyaziz
- kıl kurdu - enterobius vermikülaris
- kist hidatik
- kancalı kurtlar- necator americanus
- leismaniasis
- sıtma - plazmodium
- fasciola hepatica
bazı ara konakçılar
- köpekler
- sivrisinek
- salyangoz
- çeçe sineği
|
