Etyoloji
Akut pankreatit yapan ilaçlar nelerdir?
en az bir vaka raporu ve rechallenge yapılan ve diğer sebeplerin ekart edildiği ilaçlar:
α-methyldopa
Azodisalicylate
Bezafibrate
Cannabis
Carbimazole
Codeine
Cytosine
Arabinoside
Dapsone
Enalapril
Furosemide
Isoniazid
Mesalamine
Metronidazole
Pentamidine
Pravastatin
Procainamide
Pyritonol
Simvastatin
Stibogluconate
Sulfamethoxazole
Sulindac
Tetracycline
Valproic acid
en az bir vaka raporu olan rechallenge yapılan ancak diğer sebeplerin dışlanmadığı ilaçlar:
All-trans-retinoic acid
Amiodarone
Azathioprine
Clomiphene
Dexamethasone
Ifosfamide
Lamivudine
Losartan
Lynesterol/methoxyethinylestradiol
6-mercaptopurine
Meglumine
Methimazole
Nelfinavir
Norethindronate/mestranol
Omeprazole
Premarin
Sulfamethazole
Trimethoprimsulfamethazole
Diğer ilaçlar
Acetaminophen
Chlorthiazide
Clozapine
Didanosine
Erythromycin
Estrogen
L-asparaginase
Pegasparagase
Propofol
Tamoxifen
Daha az sıklıkla
Aledronate
Atorvostatin
Carbamazepine
Captopril
Ceftriaxone
Chlorothalidone
Cimetidine
Clarithromycin
Cyclosporin
Gold
Hydrochlorothiazide
Indomethacin
Interferon/ribavirin
Irbesartan
Isotretinoin
Ketorolac
Lisinopril
Metalozone
Metformin
Minocycline
Mirtazapine
Naproxen
Paclitaxel
Prednisone
Prednisolone
|
Akut pankreatit nedenleri nelerdir?
Akut pankreatit nedenleri
Sıklığa göre
- Safra taşları (yaklaşık 40%-70%)
- Alkol (yaklaşık 25%-35%)
- İdiopatik 10%-25%
- İlaçlar (about 5%),
- corticosteroids
- opioids
- valproate
- Hipertrigliseridemi (yaklaşık 1%-4%)
- post-endoscopic retrograde cholangiopancreatography (ERCP) (ercp yapılan vakaların 5%-10% ERCP)
- Çocuklarda :Travma ve sistemik hastalıklar, hemolitik üremik sendrom (HUS), çocuklarda en sık sebeptir.
- Gebelerde : Safra yolu hastalıkları ve alkol
- Diğer sebepler
- toxic maruziyetler (organophosphate insecticide)
- Enfeksiyonlar
- Künt abdominal travma
- Herediter sebepler
- Oto immün (muhtemelen iskemi nedeniyle)
- Tropikal pankreatit
- Zehir (yılan, akrep)
Ayrıntılar- Alkol: beş ila yedi yıldan sonra, daha etkilidir
- Safra taşları: bu iki sebep akut pankreatit vakalarının yüzde 80 ila 90 ından sorumludur
- İlaçlar
- enfovirtide (HIV ilacı),
- bexaroten (retinoid anti kanser ilacı),
- L-Asparaginaz,
- bumetanid,
- tiyazid,
- sulfonamid,
- NSAİD,
- furosamid,
- steroidler,
- didanozin (HIV ilacı)
- azotiyopurin
- Kimyasallar
- Herediter hastalıklar
- Cerrahi
- Travma
- Enfeksiyonlar
- Kabakulak, koksaki B virüsü, varisella zoster,
- Karaciğer parazitleri, askariyaziz, mikoplazma pnomonisi
- Pankreas veya ince barsak anomalileri
- Hipertrigliseridemi: akut pankreatit vakalarının % 1-3 nü kapsar trigliserit seviyesi 1000 mg/dl üzerinde olduğunda daha belirgin bir sorundur
- Hiperkalsemi, primer hiperparatiroidizm
- hiperkalsemide pankreas küçük kanallarda kireçlenmeler ve proenzimlerin ca ile aktivasyonu söz konusudur.
- Kistik fibroziz
- Peptik ülser: pankreasa zarar verdi ise
- poliarteritis nodoza, SLE iskemi aracılığı ile muhtemelen
- Akrep sokması, yılan zehirlenmesi
İlgili Kelimeler Listesi: akut pankreatit, akut pankreatit tedavisi, akut pankreatit nedenleri, pankreatit belirtileri, kronik pankreatit, ercp
Not: Aşağıdaki mavi linklerden ilgili kelimeler için tek tıkla site içi arama yapabilirsiniz.. |
|
Klinik Yakınmalar
Akut pankreatitde klinik prognoz nasıldır?
Akut pankreatit hastalarının %85 inde hafif şiddette ve kendi kendini sınırlayıcı geçer. konservatif tedavi ile düzelir. %15 vaka ise orta-ileri şiddette olup operasyona ihtiyaç doğurabilir. mortalite ve ciddi komplikasyonlar gösterebilir.
İlgili Kelimeler Listesi: akut pankreatit, akut pankreatit tedavisi, akut pankreatit nedenleri, pankreatit belirtileri, kronik pankreatit, ercp
Not: Aşağıdaki mavi linklerden ilgili kelimeler için tek tıkla site içi arama yapabilirsiniz.. |
|
Komplikasyonlar
enfekte pankreatik nekröz ve pankreatik abseye yaklaşım
Akut pankreatit sonrası hastada >%30 oranında nekroz olduğunda imipenem gibi bir antibiyotik 10 gün kadar kullanılabilir. bu dönemde rezorbe olmayan nekroz enfeksiyon belirtileri devam ediyorsa nekrosektomi yapılmaldırı.
abseleşmiş bir nekroz odağı step-up approach - yani adım adım yaklaşımıyla önce perkütan drenaj yapılır beraberinde antibiyotik verilir. bu şekilde tedavi sağlanamazsa cerrahi düşünülebilir.
pankreas pseudokistleri bası veya ağrı yapmadığı süredce 6 hafta beklenir. enfekte olursa perkütan drenaj artı antibiyotikle tedavi edilebilir. enfekte olmayan ve 6 haftayı aşan psudokistler endoskopik, radyolojik veya cerrahi metodlarla drene edilebilirler.
|
Akut pankreatitin enfeksiyöz komplikasyonları nelerdir
pankreatik abse: AKUT pankreatitten yaklaşık üç dört hafta sonra geliştir pankreas gövdesinde oluşan enfeksiyon alanın dışında bir kapsül gelişmesiyle pankreatik abse olur.
Enfekte pankreatik nekroz: Pankreatik nekrozun enfeksiyon kapmasıyla mortalite daha yüksektir, sepsis ve multi organ yetmezliği görülebilir.
Enfekte Pankreatik pseudokist: Yine AKUT pankreatit komplikasyon olup peri pankreatik alanda pankreasta ilişkili bir şekilde sıvı koleksiyonu ve bunun kapsülle çevrili halidir. Altı hafta içerisinde kendiliğinden rezorbe olmayan psödo kistler için direnaj endikasyonu mevcuttur. Bu kistlerin enfekte olmasını ise enfekte pseudokist denir
|
|
Tedavi
Akut pankreatit ağrı tedavisinde Kullanılabileceek ilaçlar, ajanlar
meperidine (dolantin)
50-150 mg PO/IV/IM/SC q3-4h dozunda verilebilir
Fazla miktarda alındığında yan ürün olan normeperidine birikmesi olacağından bu da nöromüsküler iritasyona ve nadiren konvülziyona neden olabilir
fentanyl 20-50 mcg 10 dakika ilaçsız aralarla hasta kendi kontrol edecek şekilde verilebilir bununla birlikte solunum depresyonu açısından dikkatli olunmalıdır
parasetamol ıv olarak
325-1000 mg PO q4h prn; not to exceed 4 g/d dozunda günde dört gramı geçmeyecek şekilde hafif formlarda verilebilir
tramadol (ultram)
Santral etkili analjezik
50-100 mg PO q4-6h; not to exceed 400 mg/d
İlgili Kelimeler Listesi: akut pankreatit, akut pankreatit tedavisi, akut pankreatit nedenleri, pankreatit belirtileri
Not: Aşağıdaki mavi linklerden ilgili kelimeler için tek tıkla site içi arama yapabilirsiniz.. |
|
|
