Vücudumuzun en sık yaralanan bölgelerden birisi de menisküslerimizdir.
Menisküsler diz bölgesinde en büyük iki kemiğin kesiştiği noktada ‘C’
şeklinde mevcut olan ince yastıkçıklardır. Dizde yükün taşınması,birçok
yöne dönme hareketinin yapılabilmesi,femur (uyluk kemiği) ve tibia
(kaval kemiği) arasındaki güç dengesinin sağlanması gibi görevler de
rol oynarlar.   Futbol
gibi karşılıklı temas sporlarında dizin dönmesi,ani hareketlerde
meydana gelen katlanma, tek diz üzerine yük alınması sonrasında
menisküsler yırtılabilir. Sporcularda bu yaralanmalara ön çapraz
bağ(ÖÇB) yaralanmaları da eşlik edebilir. İleri yaş grubunda ise
menisküsler herhangi bir travma olmaksızın dizde gelişen dejenerasyon
ve kıkırdak hasarına bağlı olarak yırtılabilirler. 
Belirti ve şikayetler
Diz içerisinden gelen
sesler yırtığın ilk bulguları olabilir. Dizde ödem gelişene dek
sporcular oyuna devem edebilir yada günlük aktiviteler yapılabilir.
Ancak ödem geliştiğinde şikayetler oluşur. Şikayetler 24-48 saat
içerisinde gelişir.
- Dizde gerginlik ve şişlik
- Eklem hareket açıklığında azalma
- Dizde sıvı toplanması
- Menisküsün
yırtık parçası eklem içine düştüğünde takılma ,kitlenme.Bu durum ancak
doktorunuz yapacağı bir manevra ile düzelebilir.
Tanı Doktorunuza
herşeyin hangi travma ile nasıl başladığını anlatın,doktorunuz çeşitli
manevralar ile dizinizi muayene edecektir. Ayırıcı tanı için röntgenler
ve menisküslerin görüntülenmesi için MRI istenebilir. Dizin kitli
kaldığı durumlarda artroskopik muayene önerilebilir. Menisküs
yırtıkları birkaç tipte olabilir.
- Sporcularda dönme sonrasında oluşan dikey yada kova sapı tarzında yırtıklar,
- Genç atletlerde sürekli tekrarlayan tipte travmalar sonrası koşma gibi oluşan radial yada gaga tarzında yırtıklar
- Yaşlılarda kıkırdak bozulmasına bağlı oluşan horizantal yada iç taraf yırtıkları sayılabilir.
Menisküs yırtıklarının başlangıç tedavisi RİCE olarak kısaltılmış protokoldür: - Rest (istirahat)
- İce (buz uygulaması)
- Compressıon (bası uygulamsı ,bandaj gibi)
- Elevatıon (dizin yukarı alınması) şeklinde özetlenebilir,
Bu
tedavinin takibinde dizde kitlenme ve kronik yakınmalar gibi şikayetler
gelişmez ise tedavi istirahat süresi boyunca sürer ve biter. Meniskünün
sadece 1/3 dış (eklem kapsülüne yakın) bölümünde kan dolaşımı vardır.
Bu bölgelerdeki yırtıklarda , menisküs kendi beslenmesi sayesinde
yırtığın tamirini sağlar. 2/3 iç bölgede ise tam bir tamir olmaz.
Yinede her zedelenmiş menisküs bulgu verecek diye bir kural da yoktur. Cerrahi
tedavi menisküsün iyileşemediği ve şikayetler oluşmaya devam ettirdiği
zamanlarda planlanmaktadır. Yırtık ve şikayete neden olan menisküs
yırtıkları kıkırdakta aşınmaya ve ileri dönemde kireçlenmeye neden
olur. Genç, aktif yaşam süren kişilerde menisküs yırtıklarının ameliyat
edilmesi önerilir.Yırtığın tipine ,eşlik eden başka bir patoloji olup
olmaması,hastanın yaşına göre doktorunuz uygun tedaviyi,
planlayacaktır.Cerrahi sonrası rehabilitasyon tedavinin önemli bir
parçasıdır.
|
