Baş
ağrısının sadece yetişkinlerde olabileceği düşünülür. Oysa 5-7 yaş
arası çocukların yaklaşık % 20 sinde kronik baş ağrıları vardır. Daha
büyük çocuklar baş ağrılarını tarif edebilirler ancak küçük yaştaki
çocuklar bunu yapamazlar.
Araştırmacılar baş
ağrılarını, tiplerine göre ve ağrı oluşma mekanizmalarına göre
sınıflandırmaktadırlar. Çocuklarda baş ağrılarını oluşturan 5 mekanizma
vardır:
ÇOCUKLARDA GERİLİM TİPİ BAŞ AĞRILARI
Birçok baş
ağrısı boyun çevresindeki kasların kasılması ile oluşur. Çocuklardaki
gerilim tipi baş ağrıları; yanlış duruş, sıkıntı, üzüntü, depresyon,
fibromiyalji gibi sebeplere bağlı olabilir. Gerilim tipi baş ağrıları
boyun çevresindeki kasların kasılarak oluşturduğu gerilim sonucunda
ortaya çıkarlar. Çocuklarda görülen gerilim tipi baş ağrılarının
çeşitli sebepleri vardır. Genellikle okulda iken görülür, oyun
oynarken, yemek yerken veya dinlenirken görülmez.
Stress,
anksiyete veya depresyon büyüklerde olduğu gibi çocuklarda da baş
ağrılarına sebep olabilir. Genellikle bu gerginlik okulda oluşmaktadır.
Çocuklarda gerginliğin sebebi; aile içi tartışmalar, kardeş
kıskançlıkları veya okul başarısızlıkları olabilir. Ancak bunun dışında
depresif çocuklarda da baş ağrılarına rastlanabilir.
Duruş bozuklukları, göz bozuklukları gibi bedensel arazlar çocuklarda gerilim tipi baş ağrılarına sebep olabilmektedir.
Çocuklarda
görülen gerilim tipi baş ağrıları bazen açlık gibi basit nedenlerle
oluşabilmektedir. Uzun bir gece uykusundan sonra kahvaltı edilmeden
okula gidilmesi veya öğün atlanması buna sebep olabilir.
Bazı
tetikleyici yiyeceklerin yenmesi yada enfeksiyonlar, baş ağrısını
başlatabilmektedir (kafein, çikolata, bazı et ürünleri bazı meyveler
tetikleyici rol oynamaktadır). Bu yiyeceklerin hangileri olduğu çocuk
takip edilerek öğrenilebilir.
Çocuklarda gerilim tipi baş ağrılarının tedavisi
Gerilim
tipi baş ağrılarında önleyici tedavi olarak beta blokerler ve
antidepresanlar kullanılmaktadır. Bu ilaçlar çocuklarda çok dikkatli
kullanılmalıdır. Oluşmuş olan baş ağrısının giderilmesi için ise kas
gevşetici ve ağrı kesici ilaçlar ve gevşeme egzersizleri yararlı
olmaktadır. Ayrıca davranış değişiklilerine yönelik tedavi ve duruş
eğitimi verilmesi gerekir.
ÇOCUKLARDA MİGREN
7
yaş altındaki çocuklar genellikle migren ağrılarını tanımlayamazlar. 10
yaşlarına doğru ise giderek bu ağrıları tanımlamaya başlarlar. 7 yaş
öncesi görülme sıklığı % 2,5 ; 7 yaş ile puberte arasında görülme
sıklığı ise % 5 ler civarındadır. Migren damarsal bir baş ağrısıdır.
Damarlardaki genişleme ve daralmalar migrenin zonklama tarzındaki
ağrılarına sebep olmaktadır.
Migren nöbetler halinde
seyreder ve arada ağrısız dönemler vardır. Ağrı başlamadan önce aura
adı verilen ve ağrının başlayacağını gösteren belirtilerin olduğu bir
dönem olabilir. Aura esnasında çocuk dalgalanan çizgiler, parlak
ışıklar, karanlık noktalar görebilir. Ancak bu aura dönemi bütün
çocuklarda yoktur. Deride solukluk, aşırı yorgunluk, başın bir yanında
veya alında zonklayıcı ağrı, karın ağrısı, bulantı kusma oluşur. Ruhsal
durumda değişiklikler, baş dönmesi, görme bulanıklığı, iştah artışı
veya azalması eşlik edebilir. Migrenli çocukların % 70-90 ının
ailelerinde de migren şikayetleri vardır ve çocuğun kişilik yapısı
migrenli olan anne ve babasına çok benzemektedir. Parlak ve titrek
ışıklar, gürültü, sinema veya TV, fiziksel veya ruhsal gerginlikler,
anksiyete veya depresyon tetikleyici rol oynamaktadır. Nadir olarak ta
aşırı yorulma ve çok fazla güneş ışığı migrende tetikleyici faktör
olarak rol oynayabilir.
Tedavisinde; betablokerler, antidepresanlar, parasetamol kullanılabilir.
ORGANİK NEDENLİ BAŞAĞRILARI
Ateş : Baş ağrısı yüksek ateş sebebi ile oluşabilir. İlk olarak çocuğunuzun ateşini ölçmelisiniz.
Enfeksiyonlar : Baş ağrıları birçok enfeksiyon da oluşabilir. Enfeksiyon kulakta, idrar yollarında, akciğerlerde olabilir.
Kafa travmaları :
Düşme ve çarpmalar sonucu baş ağrıları çocuklarda sık görülür. Kafa
travmalarında beyinde hasar olup olmadığı sadece klinik testlerle
anlaşılabilir. Bu tür durumlarda çocuk mutlaka bir sağlık kuruluşuna
götürülmelidir. Zaman ilerledikçe uyku hali, mide bulantısı ve kusma,
bilinç kaybı gelişebilir.
Beyin tümörleri :
Baş ağrısı olan çocukların % 1 inden azında iyi huylu veya kötü huylu
beyin tümörleri bulunmuştur. Tümör büyüdükçe baş ağrılarının şiddeti
artar ve tümörün tipine ve yerine göre bazı başka belirtiler da eşlik
eder.
Menenjitler : Baş ağrısının yanında yüksek ateş, ense sertliği, zihinsel bulanıklık, uyku hali vardır.
|
