Menüsküs yaralanmaları
Kaval kemiği ile uyluk kemiği arasındaki uyumu sağlamak için diz
ekleminde iki adet menüsküs bulunur. Menüsküsler C ve O harfi
şeklindedir. İç taraftakine iç menüsküs, dıştakine dış menüsküs adı
verilir.
Menüsküsler, diz ekleminde yastık görevi
görürler, diz ekleminin bütünlüğüne yardım ederler ve dönmelerde
güvence unsurudurlar. Ani ve tekrarlayan zorlanmalar menüsküsleri
zedeler. Menüsküsler genelde dize yandan gelen darbeler sonucu
yırtılırlar. Diz bükülü iken uyluğun içe doğru aşırı dönmesi ile ve
dizde aşırı gerilme sonucu da menüsküsler yırtılabilir.
Başlıca
iki tip menüsküs hastalığı vardır. Genç ve orta yaşlarda yırtıklar daha
sık görülür. İleri yaşlarda ise daha çok yıpranma ve yozlaşmalar
görülür. Menüsküs yıpranma ve yozlaşmaları osteoartritle birlikte
görülür.
Teşhis
Muayene, röntgen, çift konstrastlı
artrografi, bilgisayarlı tomografi ve artroskopi ile tanı
kesinleştirilebilir. Günümüzde MR en sık kullanılan teşhis metodudur.
Başlıca belirtiler -Ağrı: Özellikle belli pozisyonlarda şiddetli ağrı olur
-Kilitlenme :
Dizin 20-25 derece bükülü kalması, dizin açılamaması durumudur. Bu
durum bir kaç günlük istirahatla geçer. Ancak kilitlenmeye sebep
olabilecek diğer durumlardan (ağrı, kitle gibi) ayırt edilmelidir.
-Şişlik (sıvı birikmesi) : Darbe-kaza sonucu meydana gelen menüsküslerde görülebileceği gibi, menüsküs yırtığı da sıvı birikmesine sebep olabilir.
Başlıca yırtılma şekilleri - Longitudinal (uzunlamasına) yırtıklar
- Transvers ve oblik (yatay ve eğri) yırtıklar
- Menüsküs kisti ile birlikte olan yırtıklar
Teşhis Muayene,
röntgen, çift kontrastlı artrografi, bilgisayarlı tomografi ve
artroskopi ile tanı kesinleştirilebilir. Günümüzde MR en sık kullanılan
teşhis metodudur.
Tedavi Yozlaşmaya
bağlı ağrılar diz osteoartriti gibi tedavi edilmelidir. Soğuk ve sıcak
uygulamalar, egzersizler yaptırılmalıdır. Eklem içi hyalüronik asit
enjeksiyonları yapılabilir. Efüzyon varsa boşaltılır.
Menüsküs
yırtığı tanısı konulduktan sonra, yırtığın şekline ve olayın akut veya
kronik oluşuna göre menüsküsün tamamı veya bir kısmı ameliyatla alınır.
Bir kısmının alınması tercih edilir. Ayrıca artroskopik yöntem
günümüzde daha çok kullanılmaktadır.
Diskoid menüsküs
denilen durum gelişim sırasında meydana gelen bir anomalidir ve
sıklıkla dış menüsküste görülür. Dizin hareketleri sırasında sesli bir
kayma meydana gelir. Yırtık gelişirse ağrı ve kayma şiddetlenir. Ne
şekilde tedavi edilirse edilsin iyi bir rehabilitasyon şarttır. Erken
yaşta geçirilen menüsküs müdahalelerinin ileri yaşlarda artroza zemin
hazırlayacağı unutulmamalıdır.
|
