Bilim hızla yol aldıkça bilgi her an katlanarak artıyor. Bu nedenle her alanda olduğu gibi tıbbın dalları da alt dallara ayrılarak biriken bilgiyi insanlık hizmetine sunmaya devam ediyor. Üroloji Bilinin tanıtan yazımızda buna bir nebze değinmiştik. Ürolojinin alt dallarından olan Çocuk Ürolojisi nin bu konuda az bilnenlerden olduğu gözlemi ile biraz daha tanıtmanın yararlı olabileceğini düşündük.
Çocuk ürolojisi ürolojinin bir alt dalı olarak yüzyılın başında Genel Ürolojiden ayrı olarak çalışma ve araştırmalarına başlamış ve bugün özellikle ABD de özellikle Üniversitlere ve büyük hastane ve sağlık kuruluşlarında ayrı departmanlar olarak örgütlenmişlerdir. ABD de sadece çocuk ürolojisi pratiği yapan ürologların oranı %5 civarındadır. Ancak bu alanda eğitim ve deneyimi olan ürologların sayısı da fazla değildir ve bu niteliğe sahip ürologlar genel pratikleri yanında bu hizmeti de vermektedirler. Yıllar içinde disiplin geliştikçe Pediatrik Cerrahi dalı da konu ile ilgilenmiştir. Avrupa ülkelerinde çocuk ürolojisi hastaları Ürologlar ve Pediatrik cerrahlarca bu konuda deneyimli ve eğitimli kişilerce tedavi edilmektedirler. Bütün Dünyada çocuk ürolojisinin ayrı bir uzmanlık dalı olması ve ayrı diploma altında toplanması konusunda çalışmalar vardır ancak henüz bu şekilde bir örgütlenme olmamıştır.
Çocuk Ürolojisinin kapsam yaşı anne karınındaki fetustan başlar, ergenlik yaşının sonuna kadar devam eder. Bu yaş grubunda kız ve erkek çocuklarda böbrekler, idrar yolları ve mesane (üriner sistem) ve üreme organları (genital sistem) hastalıklarının tıbbi ve cerrahi tedavilerini sağlar. Böbrek yetmezlikleri ve böbreğin esas süzme görevi yapan kısımları (parankim) ile ilgili nefrit vs gibi hastalıklar kapsam dışıdır ve pediatrik nefroloji biliminin konusuna girer. Ana konuları şu şekilde listelenebilir :
1- Böbrek ve idrar yolu iltihaplanmaları - üriner enfeksiyonlar
2- Böbrek ve üriner sistemin dığuştan gelen yapısal ve işlevsel anormallikleri
3- Üreme organları ile ilgili doğuştan gelen anormallikler
4- İdrarın mesaneden böbreklere geri kaçması - Vezikoüreteral reflü
5- Mesanenin çalışması ile ilgili problemler- işeme bozulukları ve nörojenik mesane
6- Böbrek mesane ve üreme organı tümörleri
7- Ergenlik dönemi cinsel ve hormonal anormallikler
8- Varikosel
Ülkemizde çocuk ürolojisi hizmeti genel olarak ürologlar ve bazı pediyatrik cerrahlar tarafından verilmektedir. Giderek bu konuda üst uzmanlık çalışmaları yapan ürolog sayısı artmakta ve bazı üniversitelerde, eğitim hastanelerinde ve büyük merkezlerde sadece çocuk ürolojisi ile ilgilenen öğretim elemanları bulunmaktadır. Akademik anlamda Yüksek Öğretim Kurumu 1987 den bu yana Anabilim Dalları altında Çocuk Ürolojisi Bilim Dallarının kuruluşunu benimsemiş ve bilim dallarının çoğunluğu Üroloji Anabilim Dalı alrtında bir kısmı da Pediatrik Cerrahi altında kurulmuşlardır. Ancak Sağlık Bakanlığı Çocuk Ürolojisini bir üst uzmanlık dalı olarak tescil etmemiş ve ayrıca diploma ve sertifikaya tabi kılmamıştır. Bu konuda yasal düzenleme yapılması ile ilgili çabalar dernekler ve meslek kuruluşları tarafından devam ettirilmektedir. Ülkenmizde Çocuk Ürolojisi Derneği 1990 yılında konu ile ilgili yedi uzman tarfından kurulmuştur ve bünyesinde Çocuk Ürolojisini tamamen veya kısmen uğraşı edinen yaklaşık 250 uzman bulundurmaktadır.
