KOAH NEDİR VE NASIL GELİŞİR ?
 KOAH, “
Kronik Obstrüktif
Akciğer Hastalığı” isminin baş harflerinden oluşan kısaltılmış bir hastalık ismidir.
KRONİK kelimesi uzun süredir devam eden anlamındadır.
OBSTRÜKTİF kelimesi tıkayıcı anlamındadır ve bu hastalıkta nefes borularının (bronşların) tıkandığını göstermek için kullanılır.
O halde KOAH’ı, “uzun süredir bronşlarda tıkanmaya neden olan bir hastalıktır”
şeklinde tarif edebiliriz. Bu hastalığın en kötü yanı, bronşlarda
oluşan tıkanmanın bir daha düzelmemesi ve tedavi olunmaz ise hastalığın
sinsice ilerlemesidir.
Hastalığın en önemli nedeni
SİGARA bağımlılığıdır.
KOAH
yaklaşık olarak 20 yıl günde bir paket sigara içme sonrasında ortaya
çıkar. Eğer günde bir paketten daha fazla sayıda sigara içiliyorsa bu
zaman daha da kısalır. Hastalık genellikle 40 yaşından sonra belirti
vermeye başlar. KOAH teşhisi alan kişilerin büyük çoğunluğu halen
sigara içen veya çok uzun süre sigara içmiş ve bırakmış kişilerdir.
Hastalık sinsi ilerlediği için ve sigara bağımlıları öksürük, balgam
çıkarma gibi şikayetleri önemsemedikleri için KOAH teşhisi konduğu
zaman hastalar akciğer kapasitelerinin önemli bir kısmını kaybetmiş
olmaktadırlar.
Sigara
içen her beş, altı kişiden birinde KOAH gelişmektedir. Ülkemizde 20 yaş
üstündeki kişilerin en az yarısı sigara bağımlısıdır. Dolayısıyla bizim
gibi sigara içme alışkanlığının çok yaygın olduğu ülkelerde KOAH önemli
bir halk sağlığı sorunudur. Ülkemizde en iyimser tahmin ile 5 milyon
KOAH’lı vardır. Fakat bu hastaların sadece az bir kısmı teşhis
edilmektedir. Hastaların önemli bir sayısı hastalıklarının farkında
olmayıp öksürük, balgam çıkarma ve nefes darlığı gibi şikayetleri çok
rahatsız edici olmadıkca doktora gitmemektedirler. Sigara bağımlısı
olanların rahatsızlıklarında doktora gitmemelerinin önemli bir nedeni
de sigarayı bırakmaları konusunda uyarı almaktan kaçmaktır.
Sigara
dumanı ile nefes borularına ve hava keseciklerine zararlı gazlar ve
maddeler dolar . Yıllar geçtikce bu zararlı gazlar ve maddeler
bronşların ve hava keseciklerinin yapısını bozmaya başlar. Bunun
sonucunda bronşların hastalanmasıyla TIKAYICI BRONŞİT, hava keseciklerinin harabiyeti ve parçalanması ile
AMFİZEM ortaya çıkar.
İşte KOAH adı altında bu iki hastalık yer almaktadır. Sigara içimi ile
hem bronşlarda tıkayıcı bronşit hem de aynı zamanda amfizem gelişir.
Akciğerlerde ortaya çıkan bu tıkanıklıklar ve bozulmalar sonucunda kana
oksijen geçişi azalır ve vücudun oksijensiz kalması ile pek çok ciddi
rahatsızlıklar doğar.
Oluşan
bu bozuklukların tedavisi ve tamiri mümkün değildir. Akciğerler bu
hastalık ile erkenden yaşlanır ve bozulur. Çünkü KOAH ilerleyici bir
hastalıktır. KOAH başlayan bir hastada sigarayı bıraktıktan sonra
bozuklukların tamamen ortadan kaybolması çok zordur. Ancak sigaranın
bırakılması ile hastalığın ilerlemesi yavaşlar. Diğer yandan sigara
bırakılmaz ise hastalık çok hızlı ilerler. KOAH için kullanılan ilaçlar
sadece hastaların nefes darlığı şikayetlerini azaltmak için kullanılır.
Bu ilaçların hastalığı ortadan kaldırmak veya ilerlemesini yavaşlatmak
gibi bir etkileri yoktur. Bu nedenle KOAH tedavisinin temelini sigarayı bırakmak oluşturur.
|
