Behçet hastalýðý otoimmün bir hastalýk olduðundan diðer otoimmün hastalýklarda olduðu gibi kortikosteroidler akut inflamatuar dönemde tedavide kullanýlabilir. Gerçekte behçet hastalýðýný tamamen geçiren bir tedavi yoktur. Bu hastalýk rekürrens ve remisyonlarla giden bir hastalýktýr (alevlenmeli ve yatýþmalý periyotlarla gidebilir). Bazý hastalar normale yakýn bir hayat sürebilirken, bazý hastalarda körlük ve körlük kadar ciddi diðer arazlar oluþabilir. Behçet hastalýðý bir çeþit vaskülit olduðu ve birçok organý tutabildiði için genelde bu hastalar birden fazla doktora gidip tedavi görmektedir. Hastanýn tedavisinin tek doktor tarafýndan koordine edilmesi tedavi planýný ve yan etkileri takip etmek bakýmýndan daha uygundur. Behçet hastalarý genellikle Romatologlar tarafýndan daha çok izlenmektedir. Diðer sistemleri tutmasý nedeniyle Behçet hastalarýnýn sýklýkla gittiði diðer branþlar ise þunlardýr.
Kadýn doðum uzmanlarý: kadýnlardaki genital aftöz ülserler için gidilir.
Üroloji uzmanlarý: erkeklerdeki genital yaralar için gidilir.
Dermatoloji uzmanlarý: hem bayan hem erkeklerdeki genital yaralar için gidildiði gibi ciltteki ve mukoz yüzeylerindeki problemler nedeniyle gidilir.
Göz uzmanlarý: göz içi iltihaplanmalarý nedeniyle gidilir.
Gastroenteroloji uzmanlarý: gastrointestinal yoldaki rahatsýzlýklar için gidilir.
Hematoloji bölümüne, kan hastalýklarý ile ilgili sorunlar için gidilir. Nöroloji uzmanýna, santral sinir sistemi tutulumunda gidilir.
Topikal ilaçlar
Topikal ilaçlar genellikle aftöz ülserlerin tedavisinde kullanýlýr. Genellikle içerisinde kortikosteroid içerirler, bazen anestezik ve antienflamatuar ilaçta bulunur. Bunlar aðrýyý azaltmak içindir.
Oral ilaçlar
-Kortisin
-Pentoksifilin
-Steroidler
-Sulfalazin
-NSAÝD ilaçlarý(nonsteroidal antiinflamatuar ilaçlar, ibuprofen gibi)
Kortikosteroidler; Behçet hastalýðýnda özellikle akut alevlenmelerde faydalýdýr. Uzun süreli kronik behçet tedavisinde ise pek baþarýlý bir yeri yoktur. Özellikle santral sinir sistemi tutulumu ve göz tutulumlarýnda uzun süre kullanýmda yeterli görülmemektedir. Pomad (merhem) þeklinde cilt yaralarý, aðýz içi yaralarýnda kullanýlabilir. Enjeksiyon olarak artrit durumlarýnda eklem içine kullanýlabilmektedir. Bunun dýþýnda akut alevlenmeler sýrasýnda kortikosteroidler hastalýðýn yatýþtýrýlmasý için kullanýlmaktadýr. Kortikosteroidlerin uzun dönem kullanýlmasý durumunda osteoporoz, kilo alýmý, gecikmiþ yara iyileþmesi, sürekli substernal yanma ve artmýþ kan basýncý gibi yan etkiler görüldüðü için bu ilaçlarýn kullanýmýný sýnýrlandýrmaktadýr. Bu yüzden kýsa süreli ve düþük dozda kullanýlmaya çalýþýlmalýdýrlar.
Ýmmünsupresan (Ýmmün baskýlayýcý ajanlar); bunlardan azothiopurin (imuran) sýk kullanýlan immünsupresan ajanlardandýr. Organ nakillerinde ve diðer otoimmun hastalýklarda sýk kullanýlan bir ajandýr. Kullanýmý sýrasýnda mide rahatsýzlýklarý yapabilir ve kemik iliðinde yeni kan hücrelerinin oluþumunu bir miktar baskýlayabilir. Steroid kullanmak zorunda olan uzun süreli behçet hastalýðýnda steroid yerine kulanýlabilir yada steroid dozunu azaltmak için yardýmcý olarak kullanýlabilir. Özellikle santral sinir sistemi tutulunda ve göz tutulumunda imuran kullanýlmaktadýr.
Klorambusil; benzer þekilde bir immünsupresan bir ajandýr. Üveitli hastalarda ve meningoensefalitli hastalarda kullanýlmakta olan bir ajandýr. Yan etki olarak kalýcý kýsýrlýk ve kan kanseri yapabileceðinden dolayý kan hücreleri beyaz küreler ve trombositler kontrol aralýklarla kontrol edilmelidir.
Kolþisin; Gut hastalýðýnda kullanýlýr. Gut, ürik asit kristalleri ile oluþan bir artrit çeþididir. Yine Behçet hastalýðýnda da artrit görülmektedir. Kolþisin vücuttaki inflamasyonu azaltýcý etkisi ile faydalý olmaktadýr. Mukoz membranlardaki lezyonlar, artrit ve cilt lezyonlarý için Behçet hastalýðýnda kullanýlabilmektedir. Yan etki olarak bulantý, kusma ve ishal görülebilir. Doz azaltýmý ile bu yan etkilerde azaltýlmaktadýr.
Siklofosfamid, kanser tedavisinde de kullanýlan stotoksik bir ilaçtýr. Sklofosfamid vücutta karaciðer tarafýnda acrolein ve fosforamid adýnda iki parçaya bölnür bunlar aktif maddelerdir. Bunlar DNA üzerinden kanser hücrelerini durdurmaya yararlar. Ancak bu sitotoksik ajanlar normal immün sistemi de baskýlayabiliyor ve normal hücreleride öldürebiliyorlar. Yan etkisi yüksek olduðu için çok kontrolsüz ve ciddi behçet hastalarýnda ancak kullanýlýrlar.
Siklosporin, azotioprin gibi immün baskýlayýcý bir ajandýr ve çoðunlukla organ nakillerinde kullanýlan bir ajandýr. Böbrek ve karaciðer hastalýðý olan kiþilerde doz ayarlamasý gerekmektedir. Baþka ilaçlar siklosporinin kullanýmý ve kandaki seviyesi ile ilgili deðiþikliklere neden olabileceðinden dolayý ek olarak alýnan diðer ilaçlarda doktora söylenmelidir.
Tümör nekrotizan faktör alfa blokerleri- ENBREL(etanercept); etanercept enjeksiyon þeklinde kullanýlan tümör nekrozis faktör alfanýn blokeridir. Öncelikle romatoid artrit, ankilozan spondilit ve psöriyatik artritte eklemdeki inflamasyonu engellemek için kullanýlmýþtýr. TNF alfa inflamasyon durumlarýnda vücudun yaptýðý reaksiyonu arttýrýr ve bu sayede aðrý, ateþ, þiþme gibi bulgularýn oluþmasýna sebep olur. TNF alfa bloke edilirse ateþ, þiþme, eklemlerde kýzarýklýk gibi durumlarda engellenecektir. Etanercept TNF alfayý bloke eden sentetik bir proteindir. Laboratuar ortamýnda üretilmektedir.
Triamcinolone; topikal bir steroiddir. Yüzeyel cilt yaralarýnda, aftöz ülserlerde inflamasyonu, kýzarýklýðý, þiþliði, ve aðrýyý almak için kullanýlýr. Bu ilaç alerjik egzama ve psöriazizde gibi durumlarda lokal olarak kullanýlan bir steroiddir.
Metotreksat; romatoidartrit tedavisinde de kullanýlan antimetabolit bir ilaçtýr. Ýmmün suprasen etkisi de mevcuttur. Bu etkisinden faydalanýlarak artritlerde kullanýlabilir.
Prednizon; normalde aktif olmayan bir steroid maddedir. Karaciðerde prednizolona çevrilmek zorundadýr. Prednizolona çevirme karaciðer hastalarýnda zor olacaðýndan bunlarda tercih edilmemesi gerekir. Prednizon artrit, astým, bronþit, bazý cilt alerjik reaksiyonlarý, ülseratif kolit, kron gibi birçok otoimmün hastalýkta kullanýlabilen bir steroiddir.
Remicade (infliximab); Enjekte edilebilen TNF alfa blokeri bir ajandýr. Ýnflamasyonu azaltmak amacý ile kullanýlabilir.
Sulfasalazin; 5 aminosalisilik asit ve sulfapiridinden oluþan bir moleküldir. Direk alýndýðý zaman bir etkisizdir. Baðýrsakta bakteriler tarafýndan ikiye ayrýlmasý gerekmektedir. Bu iki parça 5 aminosalisilik asit ve sulfapiridindir. Bunlardan hangisi antiinflamatuar etkiye sahiptir tartýþma konusudur. Ancak 5 aminosalisilik asitin (5 ASA) antiinflamatuar etkisi artýk kabul edilmektedir.
Cellcept; bu ilaç içinde ingredient olarak mikofenolatmofetil içerir. Bu immünsupresan ajan grubundan bir ilaçtýr. Organ transplantasyonlarýnda rejeksiyonu engellemek için kullanýlan immün baskýlayýcý ajanlar arasýndadýr.
Talidomid; normalde cüzzam (mycobacterium leprae) hastalýðýnda kullanýlan bir ilaçtýr. Mycobacterium lepraeye karþý immün sistemde bazý deðiþiklikler yaparak lepraedeki cilt reaksiyonlarýnýn oluþmasýný engellemektedir. Bir nevi immün baskýlayýcý etki göstermektedir. Tam etkilenmemekle birlikte deðiþik hastalýklarda kullanýlmaktadýr. Bunlardan bir tanesi ise HIV enfeksiyonudur.
Trental (pentoksifilin);özellikle arterlerde kanýn akýþkanlýðýný arttýran, kolaylaþtýran bir maddedir. Kanýn kolay akmasý sayesinde dokulara daha kolay oksijen saðlanacaktýr. Behçet hastalýðýda bir vaskülittir ve damar içerisinde akýþkanlýkla ilgili sorunlar yaþanmaktadýr.
Kombinasyon tedavileri; Siklosporinle beraber azotioprin beraber kullanýlabilir. Sýk kullanýlan baþka bir kombinasyon ise prednizonla beraber diðer immünsupresan ajanlardýr. Özellikle imuran, prednisolonla sýk beraber kullanýlýr.
Behçet hastalýðýnda istirahat ve egzersiz
Hastalara akut alevlenmeler sýrasýnda dinlenmesi ancak yakýnmalar geçer geçmez hastalara yüzme ve yürüme gibi orta dereceli egzersizler önerilir. Bu sayede Behçet hastalarý eklemlerinin daha güçlü ve esnek olmasýný saðlayabilirler.
