Sayýn Þentürk,
Bahsettiðiniz "taný koyamama" durumu pek çok aðrýlý hastalýðý olan kimselerden gelmektedir. Bu vesile ile bir kaç kez buraya yazdým ama yine tekrarlamak istiyorum. Böylece belki pek çok romatizmal aðrýlarý olan hastalara da cevap teþkil edebilir ve kafalarýndaki bazý soru iþaretlerine cevap olabilir.
Romatizmal hastalýklar tanýsý en zor konulan hastalýk gruplarýndandýr. Bunun nedeni tanýyý koyduracak standart bulgularýnýn çoðu zaman olmayýþýdýr. Örnek vermem gerekirse, þeker hastalýðý tanýsýný kolayca koyabilirsiniz, açlýk kan þekeri 110 üstünde veya tokluk kan þekeri 200 üzerinde ise bu þahýs þeker hastasýdýr. Ayný kolay tanýyý tansiyon için de koyabilirsiniz. Farklý zamanlarda ölçülen tansiyon deðerleri genellikle belli deðerler üzerinde bulunan hastayý hipertansiyon olarak kabul edersiniz ancak ne yazýk ki romatizmal hastalýklarda bu tür standart bulgular yoktur. Sedim, CRP yüksekliði olabilir iltahaplý romatizmalarda ama bu deðerler romatizma dýþýnda daha bir çok hastalýkda da yüksektir yani sadece romatizmaya iþaret etmez. Romatoid Faktör (RF) dediðimiz tahlil romatoid artritte de görülebilir ama normal kimselerde de. Yani RF nin müspet bulunmasý her zaman romatoid artrite iþaret etmediði gibi negatif bulunmasý romatoid artrit yoktur deditmez çünkü bazý romatoid artritli hastalarda RF negatiftir. Dolayýsýyla romatizmal hastalýklarda taný ayný belirtilere sebep olabilecek hastalýklarýn tek tek ekarte edilmesiyle konulur. Bazen ekarte edilmesi gereken hastalýklarýn sayýsý yüzlerce olabilir. Tüm bu uðraþlara raðmen bazý hastalarda ekarte edilerek de taný konulamaz zira hastalýkla ilgili taþlar yerine tam oturmamýþtýr henüz. Diyelim ki bir romatizmal hastalýða taný koyabilmeniz için üç farklý belirti olmasý lazým. Örneðin Behçet hastalýðý gibi. Bazý hastalar sadece 2 belirti göstererek yýllarca gidebilir, yani taþlar yerine oturmaz. Günün birinde eksik olan üçüncü belirti de ortaya çýkarsa hekim kesin tanýsýný koyabilir aksi halde undiferansiye yani sýnýflandýrýlamamýþ romatizmal hastalýk diye takip edilir. Bazen hekim tecrübesine dayanarak, tüm taþlar yerine oturmamýþ olsa da, bazý ilaçlarý deneyerek hastasýný rahatlatmaya çalýþabilir. Yani ilaca cevaptan tanýya gitmeye çalýþabilir.
Bu açýklamalardan sonra sizin durumunuza dönersek, eþinizde yukarýda belirttiðim gibi undiferansiye bir durum var. GATA daki hekiminiz size henüz taný konulamadýðýný söylemekle en doðru ve dürüst açýklamayý yapmýþ. Bir taný uydurabilirdi ve siz bununla oyalanabilirdiniz ama bu doðru olmazdý. Henüz taný koyamadýk demekle en doðru þeyi yapmýþ. Bu romatizmal hastalýklarýn doðasýnda olan bir durumdur. undiferansiye olgular tüm romatizmal hastalýklar dikkate alýndýðýnda neredeyse %30 seviyelerindedir. Taný konulamýyor olmasý sizi tedirgin etmemeli hatta tam tersine memnun etmelidir. Çünkü taný konulursa kesin bir hastalýðýnýz olacaktýr. Oysa þimdi tam hasta sayýlmazsýnýz. Belki de vücudunuz bu hastalýkla mücadele ediyor ve belirtilerin ortaya çýkmasýna izin vermiyordur ki bu durum tedirgin olmak yerine sizi memnun etmelidir.
Ancak þunu da ilave etmek ihtiyacý duyuyorum; aðrýlý durumlar mutlaka romatizma anlamýna gelmez. GATA daki hekiminizin 200 çeþit romatizmadan hangisi olduðunu anlayamadýk demesi olayý sadece romatizma açýsýndan yorumladýðýný düþündürdü bana. Oysa romatizma dýþýnda belki de 1000 i aþkýn aðrýlý durum saymak mümkündür. Mesela pek çok endokrin rahatsýzlýk aðrýya yol açabilir. Kemikle ilgili pek çok hastalýk aðrý nedeni olabilir. Yani 200 çeþit hastalýk içinde deðil belki 1000 i aþkýn hastalýk içinde ayýrýcý tanýya gitmek gerekebilir.
Buradan kesin taný koymak mümkün olmamakla birlikte size bir önerim olacak. Eþinizin þikayetini çok güzel özetlemiþsiniz. Hatta zamanlamasýna ve mevsimsel iliþkisine de dikkat etmiþsiniz. Ýfadeleriniz ben de muhtemel bir aðrý nedeni düþüncesi yarattý. Bazen çok basit bir neden gözden kaçabilir. Þikayetlerinin kýþ aylarýnda arttýðýný söylüyorsunuz. Yani güneþin az olduðu dönemlerde. Acaba eþinizin kanda D vitamin düzeylerine bakýldý mý? Bazen bazý kimselerde D vitamin düzeyleri çok düþer ve özellikle kýþ aylarýnda. D vitamini yazýn günbeþin etkisiyle depolanan ve kýþa doðru depolarýn giderek boþaldýðý bir vitamindir ve kemiklerle hatta baðýþýklýk sistemimizle ve çok düþtüðünde kaslarýmýzla da ilgili bir vitamindir. Size önerim, D vitamini düzeylerine baktýrýn eþinizin. Eðer düþük bulunursa D vitamini desteði yapýlsýn.
Kolþisin verilmesinin nedenine gelince. Yukarýda bahsettiðim gibi, bazen hekim taný koyamadýðý durumlarda bu ilacý verip etkisini görmek isteyebilir. Çünkü kolþisin yan etkileri oldukça az bir ilaçtýr ve uzun süreli kullanýlabilir. Verildiðinde dramatik faydalý etki gösterirse hekime çok þey ifade eder. Ama söylediðiniz kadarý ile eþinizde etkili olmamýþ. Bu durumda bence kullanmasý da gereksiz artýk. Bunun yerine aðrýsý oldukça Vermidon veya Parol gibi basit aðrý kesiciler kullansa daha iyi olur.
Konu ile ilgili sizi yönlendirebileceðim özel bir hekim yok. Fizik Tedavi hekimleri aðrýyý sadece romatizma açýsýndan deðil, baþka nedenlerle de irdelemeye alýþkýn bir hekim grubudur. Belki bu branþtan bir hekimle yola çýkabilirsiniz. Hekime zaman tanýyýnýz. Sizi izlemek ve defalarca kontrol etmek isteyebilir. Antalya da Akdeniz Üniversitesine yolunuz düþer ise FTR-Romatoloji kliniðimizde eþinizi inceleyebiliriz.
Saðlýkla kalýn
Dr. Bülent Bütün