Genel Bilgiler
BNP
BNP (Brain Natriuretic Peptid veya B type Natriuretic Peptid) kalbin ventriküllerinden duvar gerilimi ve basýnç artýsýna yanýt olarak salýnan yeni bulunan peptid yapýda bir hormondur. Ventrikül kasýndan önce 108 aminoasitli prekürsor peptid proBNP salýnýr, bu da daha sonra “corin” enzimi tarafýndan kesilerek 32 aminoasitten olusan aktif hormon BNP ve 76 aminoasitli inaktif olan NT-proBNP’ye ayrýlýr.
BNP vazodilatatör, natriüretik ve diüretik etki gösterir. BNP (C terminal BNP’de denir) ve NT-proBNP ayný oranda sentezlenirler, ama kandaki miktarlarý farklýdýr. Çünkü BNP’nin yarý ömrü 21 dk iken, NT-proBNP’nin yarý ömrü 80-120 dk yani daha uzundur.
BNP baslýca dolasýmdaki “natriuretic peptide C receptörleri” nce alýnýr ve nötral endopeptidazlarca temizlenirken, NT-proBNP böbreklerden temizlenir (böbrek yetmezliðinde yani GFR azalýrsa serum NT-proBNP artar çünkü iyi temizlenip atýlamaz).
Numune EDTA’lý plastik tüplere alýnmamýssa BNP, NT-proBNP’den daha az stabildir. NTproBNP daha uzun yarý ömre sahip olduðundan kanda daha stabildir, BNP’ye göre akut hemodinamik deðisikliklerden daha az etkilenir ve son 12 saatteki sol ventrikül basýncýnýnýn ortalamasýný yansýtýr. Artmýs NT-proBNP deðerleri ayrýca artmýs atrial fibrilasyon riskini gösterir.
Ventriküllerin sistolik ve diyastolik disfonksiyonunu yansýtýr, konjestif kalp yetmezliði (nefes darlýðý, çabuk yorulma, kol ve bacaklarda ödem…) tanýsýnda ve izleminde çok yararlý bir parametre olmuþtur. Kalp yetmezliðinin þiddeti artýkça serum BNP deðerleri de paralel olarak artar.
BNP artýþý - Baslýca :
• Konjestif Kalp Yetmezliði
• Ventrikül basýncýný artýran kalp hastalýklarý
• Paroksismal atriyal tasikardi
• Böbrek hastalýklarý (yýkýmý azalýr)
Referans Deðerler : < 100 pg / ml veya < 100 ng / L
Referans deðerler laboratuvardan laboratuvara kullanýlan metoda göre küçük deðiþimler gösterebilir. Kadýnlarda ve yaslýlarda biraz daha
yüksek deðerler saptanabilir.
Testin yapýlýþý:
Numune : EDTA’lý plazma
Numune mümkünse aç karnýna alýnmalýdýr (en az 8 saat).
Numune buzdolabýnda bekletilmiþ ( +4 C) tüpe alýnmalý ve alýndýktan sonra
buz içinde saklanmalýdýr.
BNP’nin yüksek olmasý kalbin ventriküllerinde basýncýn veya sývýnýn fazla olduðunu (konjestif
kalp yetmezliði) ve ölüm riskinin biraz daha yüksek olduðunu gösterir.
Diyaliz hastalarýnda daha erkenden olasý konjestif kalp yetmezliðini saptamada da çok
yardýmcýdýr.
Testi etkileyen durumlar :
- Akciðer hastalýklarý (amfizem ve KOAH gibi) varsa
- Böbrek hastalýklarý, diyaliz alma,veya kalp krizi geçirilmiþse
- Yaslýlýk (yüksektir ama yinede sýnýrlar içindedir ) varsa testin yararlýlýðý veya kullanýlýrlýðý düþebilir.
Konjestif kalp yetmezliðinin tedavisi ile genellikle BNP deðerleri düþer ve normale döner, ancak yine de baþarýlý tedaviye raðmen yüksek seyreden hastalarýn da olabileceði unutulmamalýdýr.