Genel Bilgiler

Giriş

Kýl dönmesi nasýl bir hastalýktýr? 

     Kist dermoid sakral de denen kýl dönmesi, kýllarýn cilt altýnda yuvalanmasý, bu yuvanýn mikrop kapmasý, sonrasýnda abse oluþumu veya akýntýlarla giden hastalýk þeklinde tarif edilebilir. Adý kýl  dönmesi olmasýna raðmen cilt altýndaki yuvada her zaman kýl bulunmayabilir; bazen kumaþ iplikleri bazen saç bulunabilir bazen de boþ olabilir.

   Hastalýk temelde cilt altý dokusunun bir enfeksiyon hastalýðýdýr. Sýklýkla kuyruk sokumu bölgesinde görülür. Ama kasýklarda, göbekte ve koltukaltýnda da görülebilir. Kýl dönmesi denilince genellikle konumuz olan kuyruk sokumu bölgesindeki hastalýk anlaþýlýr.

Etioloji, sebepler, risk faktörleri

   Hastalýðýn sebebi tam belli deðildir. Kuyruk sokumu bölgesindeki kýl köklerinin küçük iltihaplarýnýn zamanla geniþlemesi, oturma ve kalça hareketleriyle bu iltihaplý yuvaya kýllarýn yerleþmesi sonucunda geliþtiði kabul ediliyor.

     Hastalýk genellikle genç, kýllý erkeklerde görülür. Ancak çok kýllý olmayan erkeklerde ve bayanlarda da görülebilir. Kural olarak 40 yaþýn üzerinde yeni vaka görülmez; önceden var olan hastalýðýn devamý þeklinde görülebilir.

Yakınmalar

   Hastalýk, kiþinin kendi göremeyeceði bölgede olduðundan yol açtýðý þikayetler sonucunda fark edilir. Bu þikayetler akýntý, aðrý, þiþlik, kaþýntý ve kokudur. Ýnsanlar hastalýðý genellikle küçük bir sivilce olarak deðerlendirip kendiliðinden iyileþmesini beklerler. Kuyruk sokumu bölgesine bakýldýðýnda orta çizgide çok küçük delikler, þiþlik görülebilir; nadiren hiç delik olmadan da hastalýk geliþebilir.

   Kýl dönmesi hastalarý iki ana þikayetle hekime baþvururlar:

1.                 Abse oluþumu:  Hastanýn daha önce hiçbir þikayeti yokken bir iki gün içinde aðrý ve þiþlik olur, ardýndan abse geliþir. Ya da var olan kýl dönmesi abse yapabilir.

2.               Akýntý-þiþlik: Sürekli akýntý, koku ve kaþýntýlarla ilerleyen hastalýk hali ile baþvururlar.

Cerrahi tedaviler

      Kýl dönmesi hastalýðýnýn temel tedavisi ameliyat ile hastalýklý alanýn çýkarýlmasýdýr. Ancak ameliyat edilmeden kimyasal bir madde ile (fenol) kýl yuvasýnýn yok edilmesi de mümkündür. Ameliyatsýz yöntemlerin baþarý oraný yüksek deðildir ve tekrarlama ihtimali yüksektir. Ameliyat kesin tedavi olduðu gibi tekrarlama ihtimali en az olan yöntemdir.

   Hastalýk tesbit edildiði anda tedavi olmak gerekir. Çünkü kýl dönmesi kendiliðinden iyileþmez, aksine hastalýklý alan zamanla büyür. Ýlk baþta küçük bir alanda iken ihmal edildiðinde daha geniþ bir alaný tutar ve sonuçta ameliyat edildiðinde daha geniþ bir cilt ciltaltý dokusunun çýkarýlmasýna yol açar.

    Eðer hasta abse oluþmuþ þekilde baþvurduysa derhal cerrahi yöntemle absenin boþaltýlmasý gerekir. Ayný seansta hastalýðýn tamamen iyilileþtirilmesine yönelik nihaî ameliyat da yapýlabilir.

    Abse geliþmeden baþvuru halinde nihaî ameliyat planlanýr. Ameliyatlarýn temel hedefi hastalýklý dokunun çýkarýlmasýdýr. Bu çýkarma iþlemi sonrasýnda bir yara boþluðu kalacaktýr. Kalan yaranýn kapatýlma þekilleri farklý ameliyat teknikleri demektir. Bu teknikler esas olarak iki gruptur. Birinci grupta yara tam kapatýlmaz, kendiliðinden iyileþmeye býrakýlýr. Bu yöntemle uzun zamanda (1-3 ay) iyileþme olur. Ama tekrarlama ihtimali çok düþüktür. Ýkinci grupta yara kapatýlýr. Bu yöntem grubunun avantajý yara kýsa sürede iyileþir ama tekrarlama ihtimali biraz daha yüksektir.

    Ameliyat yarasýnýn büyüklüðüne ve ameliyat yöntemine göre 1-2 haftalýk istirahat sonrasý kiþi iþine dönebilir .Bu istirahat süresi içinde hasta istediði gibi yatabilir, gezebilir, banyo yapabilir; sadece aðrý oluþturduðu ve yaraya zarar verebileceðinden oturmasý istenmez.

Prognoz, Hastalığın seyri

    Evet edebilir. Kýl dönmesi hastalýðý tekrara meyilli bir hastalýktýr. Bu sebeble tekrarý en az olan yöntemle tedavi edilmelidir.

Proflaksi, önleme

     Ameliyat sonrasý kuyruk sokumu bölgesinin kuru ve kýlsýz tutulmasý gerekir. Bu amaçla kýl temizliði ve kumaþ artýklarýnýn bölgeden uzaklaþtýrýlmasý iyi olur.

Giriþ

Kýl dönmesi nasýl bir hastalýktýr? 

     Kist dermoid sakral de denen kýl dönmesi, kýllarýn cilt altýnda yuvalanmasý, bu yuvanýn mikrop kapmasý, sonrasýnda abse oluþumu veya akýntýlarla giden hastalýk þeklinde tarif edilebilir. Adý kýl  dönmesi olmasýna raðmen cilt altýndaki yuvada her zaman kýl bulunmayabilir; bazen kumaþ iplikleri bazen saç bulunabilir bazen de boþ olabilir.

   Hastalýk temelde cilt altý dokusunun bir enfeksiyon hastalýðýdýr. Sýklýkla kuyruk sokumu bölgesinde görülür. Ama kasýklarda, göbekte ve koltukaltýnda da görülebilir. Kýl dönmesi denilince genellikle konumuz olan kuyruk sokumu bölgesindeki hastalýk anlaþýlýr.

   Hastalýðýn sebebi tam belli deðildir. Kuyruk sokumu bölgesindeki kýl köklerinin küçük iltihaplarýnýn zamanla geniþlemesi, oturma ve kalça hareketleriyle bu iltihaplý yuvaya kýllarýn yerleþmesi sonucunda geliþtiði kabul ediliyor.

     Hastalýk genellikle genç, kýllý erkeklerde görülür. Ancak çok kýllý olmayan erkeklerde ve bayanlarda da görülebilir. Kural olarak 40 yaþýn üzerinde yeni vaka görülmez; önceden var olan hastalýðýn devamý þeklinde görülebilir.

   Hastalýk, kiþinin kendi göremeyeceði bölgede olduðundan yol açtýðý þikayetler sonucunda fark edilir. Bu þikayetler akýntý, aðrý, þiþlik, kaþýntý ve kokudur. Ýnsanlar hastalýðý genellikle küçük bir sivilce olarak deðerlendirip kendiliðinden iyileþmesini beklerler. Kuyruk sokumu bölgesine bakýldýðýnda orta çizgide çok küçük delikler, þiþlik görülebilir; nadiren hiç delik olmadan da hastalýk geliþebilir.

   Kýl dönmesi hastalarý iki ana þikayetle hekime baþvururlar:

1.                 Abse oluþumu:  Hastanýn daha önce hiçbir þikayeti yokken bir iki gün içinde aðrý ve þiþlik olur, ardýndan abse geliþir. Ya da var olan kýl dönmesi abse yapabilir.

2.               Akýntý-þiþlik: Sürekli akýntý, koku ve kaþýntýlarla ilerleyen hastalýk hali ile baþvururlar.

      Kýl dönmesi hastalýðýnýn temel tedavisi ameliyat ile hastalýklý alanýn çýkarýlmasýdýr. Ancak ameliyat edilmeden kimyasal bir madde ile (fenol) kýl yuvasýnýn yok edilmesi de mümkündür. Ameliyatsýz yöntemlerin baþarý oraný yüksek deðildir ve tekrarlama ihtimali yüksektir. Ameliyat kesin tedavi olduðu gibi tekrarlama ihtimali en az olan yöntemdir.

   Hastalýk tesbit edildiði anda tedavi olmak gerekir. Çünkü kýl dönmesi kendiliðinden iyileþmez, aksine hastalýklý alan zamanla büyür. Ýlk baþta küçük bir alanda iken ihmal edildiðinde daha geniþ bir alaný tutar ve sonuçta ameliyat edildiðinde daha geniþ bir cilt ciltaltý dokusunun çýkarýlmasýna yol açar.

    Eðer hasta abse oluþmuþ þekilde baþvurduysa derhal cerrahi yöntemle absenin boþaltýlmasý gerekir. Ayný seansta hastalýðýn tamamen iyilileþtirilmesine yönelik nihaî ameliyat da yapýlabilir.

    Abse geliþmeden baþvuru halinde nihaî ameliyat planlanýr. Ameliyatlarýn temel hedefi hastalýklý dokunun çýkarýlmasýdýr. Bu çýkarma iþlemi sonrasýnda bir yara boþluðu kalacaktýr. Kalan yaranýn kapatýlma þekilleri farklý ameliyat teknikleri demektir. Bu teknikler esas olarak iki gruptur. Birinci grupta yara tam kapatýlmaz, kendiliðinden iyileþmeye býrakýlýr. Bu yöntemle uzun zamanda (1-3 ay) iyileþme olur. Ama tekrarlama ihtimali çok düþüktür. Ýkinci grupta yara kapatýlýr. Bu yöntem grubunun avantajý yara kýsa sürede iyileþir ama tekrarlama ihtimali biraz daha yüksektir.

    Ameliyat yarasýnýn büyüklüðüne ve ameliyat yöntemine göre 1-2 haftalýk istirahat sonrasý kiþi iþine dönebilir .Bu istirahat süresi içinde hasta istediði gibi yatabilir, gezebilir, banyo yapabilir; sadece aðrý oluþturduðu ve yaraya zarar verebileceðinden oturmasý istenmez.

    Evet edebilir. Kýl dönmesi hastalýðý tekrara meyilli bir hastalýktýr. Bu sebeble tekrarý en az olan yöntemle tedavi edilmelidir.

     Ameliyat sonrasý kuyruk sokumu bölgesinin kuru ve kýlsýz tutulmasý gerekir. Bu amaçla kýl temizliði ve kumaþ artýklarýnýn bölgeden uzaklaþtýrýlmasý iyi olur.