Genel Bilgiler

Deride ve mukozalarda "beyaz lekelerle seyreden" bir cilt hastalýðýdýr. Tüm dünyada ortalama %1-2 sýklýkla görülür.

Hastalýk genellikle yaþamýn erken yýllarýnda baþlar (10-30 arasý yaþlar).

Vitiligoda en çok yüz, eller ve genital bölge tutulur. Hastalýðýn seyri kiþiden kiþiye deðiþir. Bazýlarý çok hýzlý yayýlýrken, bazýlarý uzun yýllar ayný þekilde kalýr. Üzerine eklenen stres, hastalýk ve travmalar hastalýðý hýzlandýrýr.

Vitiligo’da deriye renk veren hücrelerde hasar vardýr. Böylece hasarýn olduðu bölgede beyaz renkte yamalý bir görünüm oluþur.

Oluþumuyla ilgili bazý teoriler vardýr ancak kesin olarak sebep bilinmemektedir.

Vitiligo hastalarýnda genellikle ailesel bir yatkýnlýk vardýr. Bu kiþilerin ailelerinde vitiligo %30 daha sýk görülür. Baðýþýklýk sistemindeki deðiþikliklerin hastalýða sebep olabileceði de düþünülmektedir. Çevresel faktörler stres ve travma seyri hýzlandýran faktörlerdir.

Vitiligo hastalýðý mutlaka uzman tarafýndan deðerlendirilmelidir. Baþka cilt hastalýklarýnýn da benzer görünüm oluþturabileceði akla gelmeli þüpheli durumlarda "wood ýþýðý muayenesi" hatta deri biyopsisi yapýlarak kesin taný konulmalýdýr. 

Vitiligo hastalar için fiziksel, ruhsal ve sosyal bir problemdir. Özellikle vücudun görünen bölgelerindeki beyaz alanlar hastalarda daha çok sýkýntý yaratarak sosyal hayatlarýný etkiler zaman zaman psikolojik sorunlara yol açar.

Bu koþullar göz önüne alýnarak hastalar bilgilendirilmeli ve gerekli psikolojik destek saðlanmalýdýr.

Vitiligoya eþlik edebilecek bazý hastalýklar(diabet, hormonal bozukluklar, anemi, baðýþýklýk sistemiyle ilgili hastalýklar) gözden geçirilmeli, bazý hastalarda göz muayenesi (bazý hastalarýn gözlerinde vitiligoya baðlý sorunlar olabilir) yapýlmalý ve kan testleri istenmelidir. Hastalýkla ilgili dikkat edilmesi gereken konularda bilgilendirilmelidir.

Çeþitli düzeylerdeki vitiligolarda farklý tedavi seçenekleriyle farklý sonuçlar elde edilir. Bu nedenle hastalýðýn düzeyi belirlenmeli buna göre tedavi planlanmalýdýr. Vitiligo tedavisinin uzun süreli bir tedavi olduðu kabul edilmeli umutsuzluða kapýlmamalýdýr.

En basit þekilde bazý kapatýcý kozmetikler kullanýlarak geçici olarak renk farký giderilir. Kalýcý makyaj uygulamalarý bir baþka seçenektir. Sonuçlar daha uzun süreli olmakla birlikte baþarýlý yapýlmayan uygulamalar daha büyük sorunlara yol açabilir.

Tedavide lokal ve sistemik ilaç uygulamalarý vardýr. Bu tedavilerin hepsi takip gerektirir doktor kontrolünde uygulanmasý gerekir aksi taktirde tedaviye baðlý ciddi sorunlar oluþabilir.

Lazer Tedavileri
Lazer teknolojilerindeki son geliþmeler vitiligo hastalarýna bir baþka tedavi umudu doðurmuþtur. Belirli ultraviyole dalga boylarýný içeren ýþýk tedavisi yalnýzca hastalýklý cilt bölgesine uygulanýr. Bu bölgede ki hasarlanmýþ renk hücreleri uyarýlarak tekrar toparlanýr. Uygulamanýn süresi kýsadýr ancak tekrarlayan seanslar gerektirir. Aðrýsýz bir uygulamadýr. Hafif kýzarýklýk dýþýnda sorun yaratmaz.

Lazer tedavisi alan hastalar günlük hayatlarýna devam edebilirler, tedaviler haftada 2-3 seans uygulanýr. 10 seanstan sonra cevap vermeye baþlar. Özellikle dirençli vitiligo hastalarýnda baþarýlý sonuçlar alýnmasýna neden olmaktadýr.

Renk açýcý diðer tedaviler
Yaygýn vitiligosu olan kiþilerde kullanýlan bir yöntemdir. Saðlýklý deri bölgeleri bazý renk açýcýlar kullanýlarak açýlýr. Böylece renk farký ortadan kalkar.

Cerrahi tedaviler
Sorunlu cilt bölgelerine renk hücresi içeren dokularýn yerleþtirilmesi prensibiyle yapýlýr.

Güneþten korunma
Vitiligolu hastalar güneþin zararlý etkilerine daha duyarlýdýr. Ayrýca güneþ yanýklarý yeni vitiligo alanlarý oluþturabilir. Bu nedenle güvenli bir güneþ koruma saðlanmasý tedavide esastýr.

KAYNAK:HERA KADIN SAÐLIK MERKEZÝ