Genel Bilgiler

Çalýþan anne adaylarýnýn doðum izinleri hakkýnda bilinçli olmasý, gerekirse doktorunu zamaný geldiðinde uyarmasý son derecede önemlidir.

Bir takým dalgýnlýklar sonucu doðum izin gününüzün geçmesi kanuni olaral izinli olduðunuz dönemin yanmasýna sebebiyet olabilir. 

Emekli sandýðý ve SSK’lý çalýþan gebelerde doðum öncesi ve sonrasý izinler aþaðýda belirtilmiþ olup, maðdur olmamanýz için yapmanýz gereken yalnýzca o tarihlerde Saðlýk Bakanlýðý’na baðlý bir Devlet Hastanesine uðramanýz ve gerekli formaliteleri yerine getirmenizdir. 

Emekli Sandýðýna baðlý çalýþan gebeler yanlarýnda kurumlarýndan aldýklarý hastaneye sevklerini gösteren kaðýtlarýný, SSK’lý gebeler ise vizite kaðýtlarýný ve karnelerini yanlarýnda getirmelidirler.

4857 sayýlý iþ kanunun 74. maddesine göre hamile kadýnlar 8 haftasý doðumdan önce 8 haftasý da doðumdan sonra olmak üzere toplam 16 hafta doðum izni kullanabilmektedirler. Yine doktor raporu ile doðuma 3 hafta kalana kadar çalýþabilmekte ve izinlerinin geri kalan kýsmýný doðum sonrasýna aktarabilmektedirler. Yani, çalýþan gebeler dilerlerse gebeliklerinin 32. haftasýnda doktorlarýndan aldýklarý "37. gebelik haftasýna kadar daha 5 hafta süre ile çalýþmasýnda gebeliði yönünden sakýnca bulunmamaktadýr" þeklindeki benzer raporlarla doðum öncesi kullanmadýklarý 5 haftalýk izni doðum sonrasýna aktarabilirler (Aktarma).  Bu durumda doðum sonrasý 8+5= 13 hafta (91 gün) süre ile kanuni olarak izin kullanma hakkýna sahip olurlar.

Birden fazla bebek bekleyen anne adaylarýnda ise doðum öncesi izni 8 yerine 10 hafta olarak kullanýlabilmektedir.

Doðum þekli ister sezaryen ister normal doðum olsun, doðum öncesi ve sonrasý izinlerini etkilemeyecektir.

Bu konu ile ilgli kanun maddesi þu þekildedir:

MADDE 74.  Kadýn iþçilerin doðumdan önce sekiz ve doðumdan sonra sekiz hafta olmak üzere toplam on altý haftalýk süre için çalýþtýrýlmamalarý esastýr. Çoðul gebelik halinde doðumdan önce çalýþtýrýlmayacak sekiz haftalýk süreye iki hafta süre eklenir.  Ancak, saðlýk durumu uygun olduðu takdirde, doktorun onayý ile kadýn iþçi isterse doðumdan önceki üç haftaya kadar iþyerinde çalýþabilir.  Bu durumda, kadýn iþçinin çalýþtýðý süreler doðum sonrasý sürelere eklenir.

Yukarýda öngörülen süreler iþçinin saðlýk durumuna ve iþin özelliðine göre doðumdan önce ve sonra gerekirse artýrýlabilir. Bu süreler hekim raporu ile belirtilir.

Hamilelik süresince kadýn iþçiye periyodik kontroller için ücretli izin verilir.

Hekim raporu ile gerekli görüldüðü takdirde, hamile kadýn iþçi saðlýðýna uygun daha hafif iþlerde çalýþtýrýlýr. Bu halde iþçinin ücretinde bir indirim yapýlmaz.

Ýsteði halinde kadýn iþçiye, onaltý haftalýk sürenin tamamlanmasýndan veya çoðul gebelik halinde onsekiz haftalýk süreden sonra altý aya kadar ücretsiz izin verilir. Bu süre, yýllýk ücretli izin hakkýnýn hesabýnda dikkate alýnmaz.

Kadýn iþçilere bir yaþýndan küçük çocuklarýný emzirmeleri için günde toplam bir buçuk saat süt izni verilir. Bu sürenin hangi saatler arasýnda ve kaça bölünerek kulllanýlacaðýný iþçi kendisi belirler. Bu süre günlük çalýþma süresinden sayýlýr.

Ancak yasal hakkýnýz olan bu izni kullanabilmek için yapmanýz gereken iþlemler vardýr. Bunlardan en önemlisi hamileliðinizin 32. haftasýnda doktorunuzdan alacaðýnýz rapor ile baðlý olduðunuz SSK hastane ya da polikliniðine baþvurarak raporu onaylatmanýz ve çalýþtýðýnýz kurumdaki personel bölümüne iletmenizdir. Daha sonraki iþlemler ile ilgili olarak personel biriminizden bilgi alabilirsiniz.

KAYNAK: HERA KADIN SAÐLIK MERKEZÝ