Genel Bilgiler

Kolonoskopiden Korkmayýnýz

Kolonoskopi ucunda soðuk ýþýk kaynaðý olan yani vücut içerisindeyken temas ettiði dokuya ýssýz zararý vermeyen, ucunda video kamerasý olan esnek bir görüntüleme cihazýdýr. Çapý yaklaþýk 15- 20 milimetre arasýnda , uzunluðu ise 140 - 160 santimetre civarýndadýr. Cihazýn en uç kýsmýnda ýþýk kaynaðý ve video kamera dýþýnda bulunduðu ortamdaki sývý artýklarý aspire edecek bir aspirasyon kanalý ve ayrýca dýþarýdan hava vermeyi saðlayan bir hava kanalý mevcuttur. Gerektiðinde kolon içerisine bir miktar gaz vererek kolon yapýþýk ise açýlýr.

Aspirasyon kanalý içerisinden ayný zamanda gerektiðinde küçük cihazlar geçirilerek kolon içersinde kanama noktalarýný müdahale edilebildiði gibi poliplerin alýnacaðý cihazlarda bu kanalýn içerisinden geçerek kolaylýkla kullanýlabilmektedir.

Günümüzde birçok merkezde iþlemin kolaylýðý için deðiþik uyutucu ve aðrý kesici ilaçlarýn damardan verilerek hastalarýn konforlu þekilde kolonoskopi olmasý saðlanmaktadýr. Ünitemizde midazolam ve petidin kullanýlmaktadýr. Nadiren gerekli olan vakalarda anestezi bölümünden destek alýnarak daha farklý seçenekte sedasyon ve analjezi desteði alýnabilmektedir.

Kolonoskopi kimlere yapýlýr?

• 50, 60 ve 70 yaþlarýnda hiçbir þikayetini olmayan erkek ve bayanlarda  ileri ki bir dönemde kolon kanseri geliþme riski olduðundan kontrol amaçlý  yapýlmasý, Dünya Saðlýk Örgütü ve T.C. Saðlýk Bakanlýðý tarafýndan öneri  olarak kabul edilmiþtir. Uyumlu karardaki görünüyor bu gereklilik
  Son zamanlarda kabýzlýðý olan kiþilerde.
• Dýþkýda kan görülmesi durumunda
• Karýn aðrýsý ile birlikte, kilo verme, sedimantasyon yüksekliði olan  kiþilerde
• Dýþkýda gizli kan pozitifliði olan ve midesinde bu durumu izah eden bir  lezyonu olmayan kiþilerle
• Kolon boyunca polipler görülen Bazý ailevi sendromlarda
  • Familial adematöz polipoziz
• Polip dýþý ailevi kolon kanserine yatkýnlýk gösteren Lynch sendromu  öyküsü olan vakalarda

Kolonoskopide neler yapýlýr? Kolonoskopinin faydalarý nelerdir?

• Tüm kolon gözle görülür.
• Divertikül, kanama odaklarý, ülserler, inflamasyon alanlarý, darlýklar,  polipler, kanserler tespit edilir.
• Kanamalarýn durdurulmasý
• Darlýklarýn geniþletilmesi
• Poliplerin alýnmasý
• Gerektiðinde biyopsi alýnmasý kolonoskopi esnasýnda yapýlabilecek  iþlemlerdir.

Kolonoskopi için barsaklarýn hazýrlanmasý ne kadar önemlidir?

Barsaklarýn tam olarak temizlenmediði taktirde beþ milimetrenin altýndaki küçük polipler gözden kaçýrýlabilir. Bu durumda normal bir kolonoskopide bir sonraki kolonoskopi tarihi on yýl sonra kadar olabilecekken, optimum temizlik olmayan vakalarda bu süre beþ yýla kadar düþürülebilir. Bu nedenle hastalarýn baðýrsak temizliði için yapýlan önerilere harfiyen uymalarý kendileri açýsýndan önemlidir.

Kolonoskopi hazýrlýðý nasýl yapýlýr?

Merkezden merkeze yaklaþýmlar deðiþmekle birlikte, hastanýn kabul ya da kiþisel olmasýna göre bir yada iki gün öncesinden sadece sývý diyet, bol miktarda alýnmasý önerilir. Son gün ishal yapýcý ilaçlar verilerek barsaklar tamamen boþaltýlýr. Hastanýn yaþý, böbrek hastalýðý olmasý diyabet olmasý hazýrlýk için verilecek olan ilaçlarýn belirlenmesinde gözönünde tutulmasý gereken faktörlerdir.

Kolonoskopi iþleminin riskleri var mýdýr?

Kolonoskopi, genel olarak bu iþin eðitimini alan gastroenteroloji uzmanlarýnýn ellerinde güvenli ve konforlu , tanýsal ve tedavi edici bir uygulamadýr.

Sadece tanýsal amaçlý iþleme baðlý perforasyon (barsak yýrtýlmasý) 1/10 000 olarak literatürde bildirilmektedir. Tecrübeli ellerde bu oranlar daha da düþmektedir. Türkiye’de bilinmesi gereken ancak hastalar tarafýndan çoðunlukla bilinmeyen bir durum þudur. Gastroenteroloji uzmanlarý kolonoskopide dahil olmak üzere endoskopik iþlemler için ekstradan üç yýl daha eðitim görerek yeterlilik belgesi alýrken, gastroenteroloji dýþýnda bu iþlemi yapan diðer hekim gruplarýnda özel bir eðitim söz konusu deðildir. Ancak Saðlýk Bakanlýðý ve Sosyal Güvenlik Kurumu’nun özel bir eðitim almadýklarý halde gastroenteroloji uzmanlarý dýþýndaki hekimlere yetki ve izin vermeleri de bir gerçektir.

Kolonoskopide sedasyon uygulanan vakalarda gün içerisinde imza atýlmasý gereken önemli iþlerin yapýlmamasý, yaklaþýk 6- 12 saat araba kullanýlmamasý, emziren vakalarýn 24 saat bebeklerini emzirmemeleri gerektiði akýlda tutulmalýdýr.