Parkinson hastalýðý, beynin alt kýsýmlarýndaki gri cevher çekirdeklerinin bozukluðuna baðlý bir sinir sistemi hastalýðý. Genellikle orta yaþ hastalýðýdýr. Adýný hastalýðý ilk defa 1917’de titremeli felç olarak tarifleyen James Parkinson’dan almýþtýr. Binde bir sýklýkla görülen, müzmin, ilerleyici, tedavisiz iyileþmeyen bir hastalýktýr.

Temel bozukluk, koordineli hareketleri düzenleyen beyin bölümlerindendir. Bu bozukluðu yapan sebep tam bilinmiyorsa idyopotik Parkinson hastalýðý, sebebin belli olduðu durumlarda ise Parkinsonien sendromlar adý verilir. Bunlar:

Geçirilmiþ beyin enfeksiyonlarý, 

Bazý ilaçlar, 

Arteioskleroz, 

Ailevi sebepler, 

Travma, 

Zehirlenmeler, 

Tümörler, 

Kandaki kýrmýzý hücrelerin aþýrý yükselmesi gibi durumlardýr.

Hastalýðýn ana temel belirtileri titreme, sertlik ve hareketlerin yavaþlamasýdýr. Titreme ilk ortaya çýkaný olup, genellikle baþlangýçta tek eldedir. Zamanla ayný taraf bacaða ve karþý ele geçebilir. Sýklýkla hastalýktan vücudun bir yarýsý baskýn olarak etkilenir. Titreme dinlenirken olup, uyurken kaybolur; sinirlilik ve yorgunluk titremeyi arttýrýr. Sertlik veya katýlýk boyun kaslarýndan baþlar ve baþýn gövdeden önde tutulmasýna sebep olur. Bel kemiði de etkilenip bel hafif öne eðilir, diz kalça ve kol eklemleri bükük hal alýr. Hasta, küçük hýzlý adýmlarla sendeleyerek yürür, hantallaþýr, saatlerce oturur. Yazýya büyük baþlar, harfler gittikçe küçülür ve yazýnýn okunmasý güçleþir. Monoton bir konuþmasý vardýr. Kaslarýn tonusu arttýðý için (sertleþtikleri için) bükülü kolun açýlmaya çalýþýlmasý sýrasýnda diþli çark hareket ettiriliyormuþ hissi alýnýr. Yüz adale faaliyetleri (mimik ve jestler) silinir, donuk, anlamsýz çehre (maske yüzü) vardýr. Hareketlere baþlamakta güçlük çeker, cildi yaðlanýr ve %40 hastada bunama görülür. Kelimelerin son hecesini tekrar eder. Gözünü kýrpmamasý söylenip, burun köküne vurulunca kýrpma hareketini kontrol edemez. Gözlerin yukarýya doðru dakikalar hatta saatlerce kaymasý da, hastayý çok rahatsýz eden bir durumdur.

Birincisi, hastayý, faydalý aktiviteler ve zihni faaliyetlerle içe kapanýk ve cemiyetten ayrý olmaktan korumaktýr. 

Ýkincisi, cerrahi tedavi olup, hastanýn ýzdýrabýný azaltmak için kullanýlmýþtýr ve hasta bölgenin, elektrik veya alkolle tahribinden ibarettir. Cerrahi tedaviyle titreme genellikle düzelir, ancak katýlýk ve hareketlerde gözle görülür bir iyileþme olmaz. 

Üçüncü ve bugün Parkinson hastalýðý’nýn esas tedavisi olarak ele alýnan tedavi ilaçla tedavidir. Beyinde sinir hücrelerinin uyarýlabilme özelliðini arttýran asetilkolinle bunun aksini yapan dopamin arasýnda belli bir denge vardýr. Parkinsonda bu denge asetilkolin lehine bozulmuþ olup, tedavide dopamin açýðýnýn yerine konmasý gerekmektedir. Sentetik dopamin kan ile beyin arasýndaki bariyeri aþamamaktadýr. Bu problem kan-beyin engelini aþtýktan sonra dopamine dönüþen, L-Dopa’nýn bulunmasý ile çözümlenmiþtir. Tedavide L-Dopa belirtilerin kaybolduðu doza kadar tedricen arttýrýlarak verilir. Bundan baþka bir virüs ilacý olan amantadin, dopamin gibi etki gösteren bromocriptine de L-Dopa’ya yardýmcý olarak tedaviye katýlabilmektedir. Halen beyin doku nakli çalýþmalarý da devam etmektedir. Burada esas; beyin nakli olmayýp, yeni ölen ceninden dopamin yapan küçük bir bölüm, hasta beyne nakledilmektedir.

Adale sertliði ve titreme ile karakterize olan bir beyin hastalýðýdýr. Sertliðin kendisine göre bir özelliði bulunup bütün hareketleri yavaþlatmakta ve anlamsýz bir yüz hali oluþturmaktadýr. Titreme hali ritmik olup, yavaþtýr ve hasta istirahat ederken bile devam etmektedir. Hastalýk vücudun bir veya her iki tarafýný da etkilemiþ olabilir. Hastalýk orta yaþlýlarda ve yaþlarý ilerlemiþ olanlarda geliþmektedir; ilerleyici bir hastalýk olmakla beraber, genellikle yavaþ olarak ilerleme göstermektedir. Eninde sonunda hastalar yeteneksiz hale gelmektedirler. Hastalýk ayrýca "paralisis ajitans" olarak da adlandýrýlmakta ise de asýl felç hali geliþmemektedir.

Parkinson hastalýðý, beynin alt kýsýmlarýndaki gri cevher çekirdeklerinin bozukluðuna baðlý bir sinir sistemi hastalýðý. Genellikle orta yaþ hastalýðýdýr. Adýný hastalýðý ilk defa 1917’de titremeli felç olarak tarifleyen James Parkinson’dan almýþtýr. Binde bir sýklýkla görülen, müzmin, ilerleyici, tedavisiz iyileþmeyen bir hastalýktýr.

Temel bozukluk, koordineli hareketleri düzenleyen beyin bölümlerindendir. Bu bozukluðu yapan sebep tam bilinmiyorsa idyopotik Parkinson hastalýðý, sebebin belli olduðu durumlarda ise Parkinsonien sendromlar adý verilir. Bunlar:

Geçirilmiþ beyin enfeksiyonlarý, 

Bazý ilaçlar, 

Arteioskleroz, 

Ailevi sebepler, 

Travma, 

Zehirlenmeler, 

Tümörler, 

Kandaki kýrmýzý hücrelerin aþýrý yükselmesi gibi durumlardýr.

Hastalýðýn ana temel belirtileri titreme, sertlik ve hareketlerin yavaþlamasýdýr. Titreme ilk ortaya çýkaný olup, genellikle baþlangýçta tek eldedir. Zamanla ayný taraf bacaða ve karþý ele geçebilir. Sýklýkla hastalýktan vücudun bir yarýsý baskýn olarak etkilenir. Titreme dinlenirken olup, uyurken kaybolur; sinirlilik ve yorgunluk titremeyi arttýrýr. Sertlik veya katýlýk boyun kaslarýndan baþlar ve baþýn gövdeden önde tutulmasýna sebep olur. Bel kemiði de etkilenip bel hafif öne eðilir, diz kalça ve kol eklemleri bükük hal alýr. Hasta, küçük hýzlý adýmlarla sendeleyerek yürür, hantallaþýr, saatlerce oturur. Yazýya büyük baþlar, harfler gittikçe küçülür ve yazýnýn okunmasý güçleþir. Monoton bir konuþmasý vardýr. Kaslarýn tonusu arttýðý için (sertleþtikleri için) bükülü kolun açýlmaya çalýþýlmasý sýrasýnda diþli çark hareket ettiriliyormuþ hissi alýnýr. Yüz adale faaliyetleri (mimik ve jestler) silinir, donuk, anlamsýz çehre (maske yüzü) vardýr. Hareketlere baþlamakta güçlük çeker, cildi yaðlanýr ve %40 hastada bunama görülür. Kelimelerin son hecesini tekrar eder. Gözünü kýrpmamasý söylenip, burun köküne vurulunca kýrpma hareketini kontrol edemez. Gözlerin yukarýya doðru dakikalar hatta saatlerce kaymasý da, hastayý çok rahatsýz eden bir durumdur.

Birincisi, hastayý, faydalý aktiviteler ve zihni faaliyetlerle içe kapanýk ve cemiyetten ayrý olmaktan korumaktýr. 

Ýkincisi, cerrahi tedavi olup, hastanýn ýzdýrabýný azaltmak için kullanýlmýþtýr ve hasta bölgenin, elektrik veya alkolle tahribinden ibarettir. Cerrahi tedaviyle titreme genellikle düzelir, ancak katýlýk ve hareketlerde gözle görülür bir iyileþme olmaz. 

Üçüncü ve bugün Parkinson hastalýðý’nýn esas tedavisi olarak ele alýnan tedavi ilaçla tedavidir. Beyinde sinir hücrelerinin uyarýlabilme özelliðini arttýran asetilkolinle bunun aksini yapan dopamin arasýnda belli bir denge vardýr. Parkinsonda bu denge asetilkolin lehine bozulmuþ olup, tedavide dopamin açýðýnýn yerine konmasý gerekmektedir. Sentetik dopamin kan ile beyin arasýndaki bariyeri aþamamaktadýr. Bu problem kan-beyin engelini aþtýktan sonra dopamine dönüþen, L-Dopa’nýn bulunmasý ile çözümlenmiþtir. Tedavide L-Dopa belirtilerin kaybolduðu doza kadar tedricen arttýrýlarak verilir. Bundan baþka bir virüs ilacý olan amantadin, dopamin gibi etki gösteren bromocriptine de L-Dopa’ya yardýmcý olarak tedaviye katýlabilmektedir. Halen beyin doku nakli çalýþmalarý da devam etmektedir. Burada esas; beyin nakli olmayýp, yeni ölen ceninden dopamin yapan küçük bir bölüm, hasta beyne nakledilmektedir.

Adale sertliði ve titreme ile karakterize olan bir beyin hastalýðýdýr. Sertliðin kendisine göre bir özelliði bulunup bütün hareketleri yavaþlatmakta ve anlamsýz bir yüz hali oluþturmaktadýr. Titreme hali ritmik olup, yavaþtýr ve hasta istirahat ederken bile devam etmektedir. Hastalýk vücudun bir veya her iki tarafýný da etkilemiþ olabilir. Hastalýk orta yaþlýlarda ve yaþlarý ilerlemiþ olanlarda geliþmektedir; ilerleyici bir hastalýk olmakla beraber, genellikle yavaþ olarak ilerleme göstermektedir. Eninde sonunda hastalar yeteneksiz hale gelmektedirler. Hastalýk ayrýca "paralisis ajitans" olarak da adlandýrýlmakta ise de asýl felç hali geliþmemektedir.