Geleceðin sorumlu yetiþkinleri çocuklarýmýzýn, sorumluluk sahibi olmalarýný istiyoruz. Kendi kendine yetebilen, baðýmsýz, üretken bireyler olarak yetiþmesini, eðitimine önem vermesini, ödevlerini zamanýnda yapmasýný, iyi notlar almasýný, giyimine ve temizliðine özen göstermesini, basit ve küçük ev iþlerinde yardýmcý olmasýný, baþkalarýna saygýlý olmasýný ve hata yaptýðýnda fark edip düzeltmelerini bekliyoruz. Listeyi istediðimiz kadar uzatabiliriz. Bazen çocuklarýmýzýn küçücük omuzlarýna kocaman kocaman yükler biniyor bazen de hiç sorumluluk taþýyamýyorlar. Çok yükümlülük veren anne-baba kadar hiç sorumluluk vermeyenlerde hatalý davranmaktadýr. Aile yaþamý genel bir denge üzerinde, kararýnda olmalýdýr. Sorumluluk doðuþtan getirilen deðil, öðrenilen bir kavramdýr. Sorumluluk duygusu, bebeklik ve çocukluk döneminden itibaren kazandýrýlmalýdýr. Bu duygunun kazandýrýlmasýnda aile içi iletiþim, aile içindeki çocuða olan tavýr, uygulanan disiplin anlayýþýnýn (kararlýlýk ve tutarlýlýk) rolü büyüktür. Çocuk iletiþim kurabildiði andan itibaren sýnýrlarýnýn farkýnda olmalýdýr. Yemek yeme, tuvalet alýþkanlýðý, uyku saati gibi temel alýþkanlýklarý okul dönemi öncesinde kazanmasý gerekir. Sorumluluk öðrenilebilen bir beceri olduðundan, çocuklara yaþlarýna ve yeteneklerine uygun sorumluluklar verilip sonuçlarýný görmesine izin verilmelidir. Anne-baba çocuðun yanlýþ kararlar verebileceðini düþünüp onlarýn yerine karar vermektense, uygun yemek, kýyafet seçimi, ya da ne kadar harçlýk alýp harcayacaðý yönünde kontrolü çocuklara býrakabilirler. Örneðin, birçok yemek içinden hangisini/hangilerini isteyip istemediði sorulabilir ve tercih hakký çocuða býrakýlabilir ya da yemeðini döke saça da yese kendi kendine yemesine izin verilmelidir. Ayrýca kendi oyuncaklarýný, yataðýný toplamasý da beklenebilir. Yaþýna ve cinsiyetine göre de sofra hazýrlamak veya araba yýkamak gibi ev iþlerinde de yardýmcý olabilir. Yeterli “sorumluluk” çocuklarý cesaretlendirir ve özgüvenlerini geliþtirir, paylaþma ve baþarma duygularýný tatmin eder. Böylece çocuk, ileriki yaþamýnda, kendi hayatýyla ilgili konularda karar verme ve sorumluluk alma becerisini öðrenecektir. Sorumluluk, çocuðun yaþýna, cinsiyetine ve geliþim düzeyine uygun olarak görevlerini yerine getirmesi gibi ayný zamanda kendini baþkalarýyla paylaþmasý, kendinden ödün vermesi olarak da tanýmlanabilir.

 

Ýþlerini kendi baþýna halleder, yük olmaz.

Üstüne düþen görevleri kendi baþýna yapar.

Yaptýðý hatalardan kendini sorumlu tutar ve baþkalarýný suçlamaz.

Hak etmediklerine sahip olmak istemezler.

Baþkalarýnýn haklarýna, duygu ve düþüncelerine karþý saygýlýdýrlar.

Mutlu, uyumlu ve baþarýlýdýrlar.

 Üzerine düþen görevlerin farkýnda olmadýðý gibi, yerine getirmekte istemez.

Kendi iþlerinin baþkalarýnýn tarafýndan yapýlmasýný bekler.

Baþkalarýna yük olurlar ve baþkalarýný suçlarlar.

Kendi duygu ve düþüncelerinin arkasýnda durmazlar.

Baþkalarýnýn haklarýna, duygu ve düþüncelerine saygý göstermezler.

Kendi görevlerini yerine getirmediði gibi baþkalarýna olan görevlerini de yerine getirmezler.

Uyumsuz, tembel ve bencil olurlar.

 Kendi kendine bir þeyler yapabilen çocuk baðýmsýzlýða adým atmýþ demektir ve desteklenmelidir. Kendi kendine oynayan çocuðun, ilgisiz kaldýðý anlamýna gelmemektedir. Bir yetiþkinin denetiminde, belli sürede yalnýz oynamasý için uygun ortamlar yaratýlabilir. Çocuðun baðýmsýz oyun oynamasýnýn birçok yararý vardýr: eðlendirici ve dinlendiricidir, baðýmsýzlýðý öðrenmesini saðlar, hayal gücünü geliþtirir, dikkat süresini arttýrýr, problem çözmesine yardýmcý olur, kiþilik geliþimini destekler, becerilerinin geliþmesini saðlar, ailenin kendi zaman ayýrmasýný arttýrýr.

  

 

Çocuðun yüksek benlik saygýsýna sahip, kendi kendini yönetebilen, doyumlu bireyler olarak geliþmeleri,  büyük ölçüde onlara saðlanan fýrsatlara ve yaklaþýmlara baðlýdýr. 3 tür tutumdan bahsetmek mümkündür: a. Aþýrý koruyucu ve müdahaleci anne-baba tutumu, b. Aþýrý otoriter ve baskýcý anne-baba tutumu, c. Eþitlikçi ve demokratik anne-baba tutumu

 

 Koruma, kollama, himaye etme normal bir dürtü, anne-babalar için normal davranýþlardýr. Ancak koruma, kollama çocuðun kendini gerçekleþtirmesini engellememelidir. Bu tür anne-babalar, çocuðun çalýþkan, baþarýlý ve anne-babasýna baðlý olmasýný bekler. Bu aþýrý koruma ve müdahale etme davranýþý erken çocukluk döneminden baþlayarak ileri yaþlara kadar devam edebilir. Bu þekilde yetiþen çocuklar devamlý olarak bir yetiþkinin koruma ve kollamasýna ihtiyaç duyar, özgüvenleri zayýf, sorumluluk almaktan çekinen, zayýf kiþiliðe sahip bireylerdir.

 

 

Bu tutumun özelliði anne-babanýn çocuðun üzerinde kurduðu baskýdýr. Ebeveynler, çocuklarýna hâkim olduklarýna inanýrlar. Onlar için itaat esastýr. “Çocuklarým için en iyisini istiyorum” ifadesi çarpýtýlarak “çocuðumun en iyi olmasýný istiyorum” ifadesine dönüþmüþ olabilir. Otoriter anne-baba, çocuðun davranýþlarýný deðerlendirir, kontrol eder, þekil verir ve çocuðun tavýrlarýna standartlar koyar. Bu tutuma göre anne-babanýn yaptýðý doðrudur.

 

 

Bu tutuma göre anne-baba çocuðuna insan olarak saygý gösterir, geliþim basamaklarýný izler ve ona uygun davranýr. Her çocuðun kendine has biricikliðini kabullenir. Aile içinde özgürce geliþmesine, yeteneklerini açýða çýkarmasýna izin verir. Çocuðun barýnma, beslenme, korunma gibi temel ihtiyaçlarýný karþýlamanýn yanýnda ona “sevgi” gösterir.

  

Ýpucu: Yapýlan araþtýrmalara göre, anne-babalarýn çocuklarýný denetlemek için ikna etme yolunu kullanmalarý ve destekleyici tutum içinde olmalarý halinde, çocuklarýn saðlýklý iletiþim kurduklarýný göstermektedir.

 

 Sorumluluk, anne-babalarýn kendi sorumluluklarýnýn bilinciyle hareket etmeleridir. Kendi sorumluluðunu taþýyamayan anne-babalar, çocuklarýndan da sorumluluk taþýmalarýný bekleyemezler. Bu sebeple, öncelikle anne-babalar kendi yükümlülüklerini yerine getirmelidir.

 

Çocuða kendi kendine yetmeyi ve yönetmeyi öðretmek gerekir.

Çocuðun yaþýna, cinsiyetine ve geliþim düzeyine uygun sorumluluklar verilmelidir. Baþarmasý durumunda desteklemek, sorumluluðunu bildiðinde ödüllendirilmelidir.

Çocuða güvenmeli ve seçim yapmasýna izin verilmelidir.

Çocuðun gösterdiði çabalara saygý duyulmalýdýr.

Görev ve sorumluluðunu bilmesi, yaptýðý hareketlerin sonuçlarýný deðerlendirmesi ve bu hareketlerinin diðer insanlarýný nasýl etkilediðini görmesini saðlamak gerekir.

Onun için kararlar vermek yerine, kendi baþýna düþünmesini ve sorununu çözmesine imkân tanýmak gerekir. Sadece gerektiðinde müdahale edilmelidir.

Çocuðun sorumluluk almayý istemesi durumunda, hevesini kýrmadan, sorumluluðunu yerine getirmesine destek ve yardýmcý olmak gerekir.

Çocuklar sevildiðini bilmek ister. Olumsuz davranýþlarýnýn altýnda bile sevildiðini hissetme ihtiyacý duymaktadýr. Ailede þunu yaparsan seni severim gibi asla pazarlýk yapýlmamalýdýr. Her ne yaparsa yapsýn her zaman seveceðinizi göstermelisiniz.

Çocuklara karþý kararlý ve tutarlý davranýþlar gösterilmelidir.  Disiplini saðlamak için gereksiz yasaklar koymamak gerekir. Kurallar net ve sabit olmalýdýr. Kurallara uyulmazsa neler olabileceði hakkýnda çocuk bilgilendirilmelidir.

 Övgü gereklidir, duygularýnýzý ifade edin.

Anne-babalar bir zamanlar kendilerinin de çocuk olduðunu ve onlarýnda düþünceleri olabileceðini unutmamalýdýr.

Zamaný planlarken seçebileceði alternatifler sunun. (yemek saati, televizyon saati vb.)

Umulmadýk bir zamanda, hatalý davrandýðýnda hemen tepki göstermek yerine ne kadar hayal kýrýklýðýna uðranýldýðý söylenebilir ve yaptýðý þeyin sonuçlarýnýn neler olabileceði belirtebilir.

 Çok sorumluluk veren anne-baba kadar hiç sorumluluk vermeyen anne-baba da hatalý davranmaktadýr.

Erken yaþlarda kazandýrýlan sorumluluk, çocuða mutluluk, güven ve geliþme getirir.

Güvenlik eðitiminde, çocuða bakýþ, verilen deðer ve duyulan güvenin etkisi büyüktür.

 

Erken yaþta baþlamak.

Ýyi davranýþlarýnýn farkýna varmak.

Neyi yapamadýðýnýn deðil neyi yapabildiðine odaklanmak.

Þu anda görünmüyor olsa da her çocuðun benzersiz ve gizli yetenekleri olabileceðini unutmamak.

Düzenli olarak, ne için olduðunu da belirterek övmek.

Özel anlar yaratmak, iyi anlarý paylaþmak

Bol bol oyun oynamak, eðlenmek.

Þefkat göstermek.

Bol bol birlikte gülmek.

Bolca kucaklamak.

Düþmanca duygulardan ve suçlamalardan uzak durmak.

Sýnýrlarý belirlemek.

Baþarýlabilir uygun hedefler belirlemek.

Açýk emirler vermek.

Ýyi davranýþlarý ödüllendirmek.

Motive etmek.

Çocuðu dinlemek.

Çocuða saygýlý olmak.

Tutarlý olmak.

Baþarýlarý birlikte kutlamak 

Küçük çocuklar somut, hemen sahip olabilecekleri ödülleri isterler.

Yaþýna uygun ödüller seçilmelidir.

Kötü davranýþlarýný görmezden gelin.

Sýnýrlarý belirleyin.

Rüþvete yenik düþmeyin.

Huzur elde edebilmek için boyun eðmeyin.

Evdeki kurallar konusunda net olun ve evde herkesin buna uymasýný saðlayýn.

Evdeki tüm yetiþkinler bu kurallardan ve ödüllendirmeden memnun ve hemfikir olmalýdýr.

Çok fazla sayýda kural koymak yersizdir. Birkaç gerekli kural yeterli olacaktýr. Daha önemsiz konularda hoþgörülü olunabilir. Örneðin, ödevini bitirmeden televizyon seyretmesine müsaade etmemelisiniz. Ama etrafý daðýtmasýna toplamak kaydýyla izin verebilirsiniz.

Yaþça daha büyük çocuklar kurallar konusunda pazarlýk yapmak isteyecektir. Onlar için nelerin önemli olduðunu dinleyin.

Kurallara karþý gelmenin sonucunda ne olacaðýný belirtin. Bakýcý, anneanne-dede gibi ev dýþýndaki diðer bireylerin bu sonuçlara uymasýný saðlayýn.

Kurallar konusunda çok önemli ve daha az önemli olanlarý ayýrt edin ki sürekli “hayýr” diyormuþ gibi görünmeyin.

 

 

Geleceðin sorumlu yetiþkinleri çocuklarýmýzýn, sorumluluk sahibi olmalarýný istiyoruz. Kendi kendine yetebilen, baðýmsýz, üretken bireyler olarak yetiþmesini, eðitimine önem vermesini, ödevlerini zamanýnda yapmasýný, iyi notlar almasýný, giyimine ve temizliðine özen göstermesini, basit ve küçük ev iþlerinde yardýmcý olmasýný, baþkalarýna saygýlý olmasýný ve hata yaptýðýnda fark edip düzeltmelerini bekliyoruz. Listeyi istediðimiz kadar uzatabiliriz. Bazen çocuklarýmýzýn küçücük omuzlarýna kocaman kocaman yükler biniyor bazen de hiç sorumluluk taþýyamýyorlar. Çok yükümlülük veren anne-baba kadar hiç sorumluluk vermeyenlerde hatalý davranmaktadýr. Aile yaþamý genel bir denge üzerinde, kararýnda olmalýdýr. Sorumluluk doðuþtan getirilen deðil, öðrenilen bir kavramdýr. Sorumluluk duygusu, bebeklik ve çocukluk döneminden itibaren kazandýrýlmalýdýr. Bu duygunun kazandýrýlmasýnda aile içi iletiþim, aile içindeki çocuða olan tavýr, uygulanan disiplin anlayýþýnýn (kararlýlýk ve tutarlýlýk) rolü büyüktür. Çocuk iletiþim kurabildiði andan itibaren sýnýrlarýnýn farkýnda olmalýdýr. Yemek yeme, tuvalet alýþkanlýðý, uyku saati gibi temel alýþkanlýklarý okul dönemi öncesinde kazanmasý gerekir. Sorumluluk öðrenilebilen bir beceri olduðundan, çocuklara yaþlarýna ve yeteneklerine uygun sorumluluklar verilip sonuçlarýný görmesine izin verilmelidir. Anne-baba çocuðun yanlýþ kararlar verebileceðini düþünüp onlarýn yerine karar vermektense, uygun yemek, kýyafet seçimi, ya da ne kadar harçlýk alýp harcayacaðý yönünde kontrolü çocuklara býrakabilirler. Örneðin, birçok yemek içinden hangisini/hangilerini isteyip istemediði sorulabilir ve tercih hakký çocuða býrakýlabilir ya da yemeðini döke saça da yese kendi kendine yemesine izin verilmelidir. Ayrýca kendi oyuncaklarýný, yataðýný toplamasý da beklenebilir. Yaþýna ve cinsiyetine göre de sofra hazýrlamak veya araba yýkamak gibi ev iþlerinde de yardýmcý olabilir. Yeterli “sorumluluk” çocuklarý cesaretlendirir ve özgüvenlerini geliþtirir, paylaþma ve baþarma duygularýný tatmin eder. Böylece çocuk, ileriki yaþamýnda, kendi hayatýyla ilgili konularda karar verme ve sorumluluk alma becerisini öðrenecektir. Sorumluluk, çocuðun yaþýna, cinsiyetine ve geliþim düzeyine uygun olarak görevlerini yerine getirmesi gibi ayný zamanda kendini baþkalarýyla paylaþmasý, kendinden ödün vermesi olarak da tanýmlanabilir.

 

Ýþlerini kendi baþýna halleder, yük olmaz.

Üstüne düþen görevleri kendi baþýna yapar.

Yaptýðý hatalardan kendini sorumlu tutar ve baþkalarýný suçlamaz.

Hak etmediklerine sahip olmak istemezler.

Baþkalarýnýn haklarýna, duygu ve düþüncelerine karþý saygýlýdýrlar.

Mutlu, uyumlu ve baþarýlýdýrlar.

 Üzerine düþen görevlerin farkýnda olmadýðý gibi, yerine getirmekte istemez.

Kendi iþlerinin baþkalarýnýn tarafýndan yapýlmasýný bekler.

Baþkalarýna yük olurlar ve baþkalarýný suçlarlar.

Kendi duygu ve düþüncelerinin arkasýnda durmazlar.

Baþkalarýnýn haklarýna, duygu ve düþüncelerine saygý göstermezler.

Kendi görevlerini yerine getirmediði gibi baþkalarýna olan görevlerini de yerine getirmezler.

Uyumsuz, tembel ve bencil olurlar.

 Kendi kendine bir þeyler yapabilen çocuk baðýmsýzlýða adým atmýþ demektir ve desteklenmelidir. Kendi kendine oynayan çocuðun, ilgisiz kaldýðý anlamýna gelmemektedir. Bir yetiþkinin denetiminde, belli sürede yalnýz oynamasý için uygun ortamlar yaratýlabilir. Çocuðun baðýmsýz oyun oynamasýnýn birçok yararý vardýr: eðlendirici ve dinlendiricidir, baðýmsýzlýðý öðrenmesini saðlar, hayal gücünü geliþtirir, dikkat süresini arttýrýr, problem çözmesine yardýmcý olur, kiþilik geliþimini destekler, becerilerinin geliþmesini saðlar, ailenin kendi zaman ayýrmasýný arttýrýr.

  

 

Çocuðun yüksek benlik saygýsýna sahip, kendi kendini yönetebilen, doyumlu bireyler olarak geliþmeleri,  büyük ölçüde onlara saðlanan fýrsatlara ve yaklaþýmlara baðlýdýr. 3 tür tutumdan bahsetmek mümkündür: a. Aþýrý koruyucu ve müdahaleci anne-baba tutumu, b. Aþýrý otoriter ve baskýcý anne-baba tutumu, c. Eþitlikçi ve demokratik anne-baba tutumu

 

 Koruma, kollama, himaye etme normal bir dürtü, anne-babalar için normal davranýþlardýr. Ancak koruma, kollama çocuðun kendini gerçekleþtirmesini engellememelidir. Bu tür anne-babalar, çocuðun çalýþkan, baþarýlý ve anne-babasýna baðlý olmasýný bekler. Bu aþýrý koruma ve müdahale etme davranýþý erken çocukluk döneminden baþlayarak ileri yaþlara kadar devam edebilir. Bu þekilde yetiþen çocuklar devamlý olarak bir yetiþkinin koruma ve kollamasýna ihtiyaç duyar, özgüvenleri zayýf, sorumluluk almaktan çekinen, zayýf kiþiliðe sahip bireylerdir.

 

 

Bu tutumun özelliði anne-babanýn çocuðun üzerinde kurduðu baskýdýr. Ebeveynler, çocuklarýna hâkim olduklarýna inanýrlar. Onlar için itaat esastýr. “Çocuklarým için en iyisini istiyorum” ifadesi çarpýtýlarak “çocuðumun en iyi olmasýný istiyorum” ifadesine dönüþmüþ olabilir. Otoriter anne-baba, çocuðun davranýþlarýný deðerlendirir, kontrol eder, þekil verir ve çocuðun tavýrlarýna standartlar koyar. Bu tutuma göre anne-babanýn yaptýðý doðrudur.

 

 

Bu tutuma göre anne-baba çocuðuna insan olarak saygý gösterir, geliþim basamaklarýný izler ve ona uygun davranýr. Her çocuðun kendine has biricikliðini kabullenir. Aile içinde özgürce geliþmesine, yeteneklerini açýða çýkarmasýna izin verir. Çocuðun barýnma, beslenme, korunma gibi temel ihtiyaçlarýný karþýlamanýn yanýnda ona “sevgi” gösterir.

  

Ýpucu: Yapýlan araþtýrmalara göre, anne-babalarýn çocuklarýný denetlemek için ikna etme yolunu kullanmalarý ve destekleyici tutum içinde olmalarý halinde, çocuklarýn saðlýklý iletiþim kurduklarýný göstermektedir.

 

 Sorumluluk, anne-babalarýn kendi sorumluluklarýnýn bilinciyle hareket etmeleridir. Kendi sorumluluðunu taþýyamayan anne-babalar, çocuklarýndan da sorumluluk taþýmalarýný bekleyemezler. Bu sebeple, öncelikle anne-babalar kendi yükümlülüklerini yerine getirmelidir.

 

Çocuða kendi kendine yetmeyi ve yönetmeyi öðretmek gerekir.

Çocuðun yaþýna, cinsiyetine ve geliþim düzeyine uygun sorumluluklar verilmelidir. Baþarmasý durumunda desteklemek, sorumluluðunu bildiðinde ödüllendirilmelidir.

Çocuða güvenmeli ve seçim yapmasýna izin verilmelidir.

Çocuðun gösterdiði çabalara saygý duyulmalýdýr.

Görev ve sorumluluðunu bilmesi, yaptýðý hareketlerin sonuçlarýný deðerlendirmesi ve bu hareketlerinin diðer insanlarýný nasýl etkilediðini görmesini saðlamak gerekir.

Onun için kararlar vermek yerine, kendi baþýna düþünmesini ve sorununu çözmesine imkân tanýmak gerekir. Sadece gerektiðinde müdahale edilmelidir.

Çocuðun sorumluluk almayý istemesi durumunda, hevesini kýrmadan, sorumluluðunu yerine getirmesine destek ve yardýmcý olmak gerekir.

Çocuklar sevildiðini bilmek ister. Olumsuz davranýþlarýnýn altýnda bile sevildiðini hissetme ihtiyacý duymaktadýr. Ailede þunu yaparsan seni severim gibi asla pazarlýk yapýlmamalýdýr. Her ne yaparsa yapsýn her zaman seveceðinizi göstermelisiniz.

Çocuklara karþý kararlý ve tutarlý davranýþlar gösterilmelidir.  Disiplini saðlamak için gereksiz yasaklar koymamak gerekir. Kurallar net ve sabit olmalýdýr. Kurallara uyulmazsa neler olabileceði hakkýnda çocuk bilgilendirilmelidir.

 Övgü gereklidir, duygularýnýzý ifade edin.

Anne-babalar bir zamanlar kendilerinin de çocuk olduðunu ve onlarýnda düþünceleri olabileceðini unutmamalýdýr.

Zamaný planlarken seçebileceði alternatifler sunun. (yemek saati, televizyon saati vb.)

Umulmadýk bir zamanda, hatalý davrandýðýnda hemen tepki göstermek yerine ne kadar hayal kýrýklýðýna uðranýldýðý söylenebilir ve yaptýðý þeyin sonuçlarýnýn neler olabileceði belirtebilir.

 Çok sorumluluk veren anne-baba kadar hiç sorumluluk vermeyen anne-baba da hatalý davranmaktadýr.

Erken yaþlarda kazandýrýlan sorumluluk, çocuða mutluluk, güven ve geliþme getirir.

Güvenlik eðitiminde, çocuða bakýþ, verilen deðer ve duyulan güvenin etkisi büyüktür.

 

Erken yaþta baþlamak.

Ýyi davranýþlarýnýn farkýna varmak.

Neyi yapamadýðýnýn deðil neyi yapabildiðine odaklanmak.

Þu anda görünmüyor olsa da her çocuðun benzersiz ve gizli yetenekleri olabileceðini unutmamak.

Düzenli olarak, ne için olduðunu da belirterek övmek.

Özel anlar yaratmak, iyi anlarý paylaþmak

Bol bol oyun oynamak, eðlenmek.

Þefkat göstermek.

Bol bol birlikte gülmek.

Bolca kucaklamak.

Düþmanca duygulardan ve suçlamalardan uzak durmak.

Sýnýrlarý belirlemek.

Baþarýlabilir uygun hedefler belirlemek.

Açýk emirler vermek.

Ýyi davranýþlarý ödüllendirmek.

Motive etmek.

Çocuðu dinlemek.

Çocuða saygýlý olmak.

Tutarlý olmak.

Baþarýlarý birlikte kutlamak 

Küçük çocuklar somut, hemen sahip olabilecekleri ödülleri isterler.

Yaþýna uygun ödüller seçilmelidir.

Kötü davranýþlarýný görmezden gelin.

Sýnýrlarý belirleyin.

Rüþvete yenik düþmeyin.

Huzur elde edebilmek için boyun eðmeyin.

Evdeki kurallar konusunda net olun ve evde herkesin buna uymasýný saðlayýn.

Evdeki tüm yetiþkinler bu kurallardan ve ödüllendirmeden memnun ve hemfikir olmalýdýr.

Çok fazla sayýda kural koymak yersizdir. Birkaç gerekli kural yeterli olacaktýr. Daha önemsiz konularda hoþgörülü olunabilir. Örneðin, ödevini bitirmeden televizyon seyretmesine müsaade etmemelisiniz. Ama etrafý daðýtmasýna toplamak kaydýyla izin verebilirsiniz.

Yaþça daha büyük çocuklar kurallar konusunda pazarlýk yapmak isteyecektir. Onlar için nelerin önemli olduðunu dinleyin.

Kurallara karþý gelmenin sonucunda ne olacaðýný belirtin. Bakýcý, anneanne-dede gibi ev dýþýndaki diðer bireylerin bu sonuçlara uymasýný saðlayýn.

Kurallar konusunda çok önemli ve daha az önemli olanlarý ayýrt edin ki sürekli “hayýr” diyormuþ gibi görünmeyin.