Bu kiþiler ’’fobik’’ olarak da adlandýrýlan utangaç, çekingen, ürkek, korkak bir kiþiliðe sahiptirler.Kolaylýkla incinirler ve dýþlanmaya karþý aþýrý duyarlýdýrlar. Kendi dünyalarýnda yaþarlar ve baþkalarýnýn kendilerini koþulsuz olarak kabul etmesini beklerler. Toplumsal katýlýmlarda bulunmaya karþý isteksizdirler. Çoðu ’Aþaðýlýk duygularý’’içindedir. Kendilerine güvenleri yoktur, kendilerini geri çekerler, kendilerini göstermek istemezler. Baþkalarýnýn sýradan yorumlarýný aþaðýlayýcý olarak deðerlendirirler. Kendilerini beceriksiz ve albenisi olmayan kiþiler olarak görürler.

Çekingen kiþiler, deðer verilmemeye ve aþaðýlanmaya ileri derecede duyarlýdýrlar. Derin bir yalnýzlýk ve toplumdan kopuk olma duygularýný yaþarlar, ’’olaylarýn dýþýnda kalmak’’tan acý çekerler, çoðu zaman baskýlamýþ olsalar da güçlü bir kabul görme isteði duyarlar. Toplumsal yaþamda, iliþki kurma ve etkin bir katýlýmcý olma özlemleri olmasýna karþýn, iyilik durumlarýný baþkalarýnýn eline býrakmaktan büyük ölçüde korku duyarlar. Bu yüzden, toplumdan kopukluklarý, þizoid kiþilik bozukluðunda olduðu gibi, istek ve duyarlýlýklarýnýn olmamasýndan deðil, kendilerine,kendilerini korumaya yönelik kýsýtlamalar getirmelerinden kaynaklanýr. Büyük bir yalnýzlýk duygularý ve yabancýlaþma yaþantýlarý olmasýna karþýn,bekledikleri yenilgi ve aþaðýlanmayla karþýlaþmaktan çok çekinirler.Duygularýný açýkça dýþa vuramadýklarý için bunlarý biriktirirler içsel düþlem ve imgelem dünyalarýna yönlendirirler. Duygusallýk ve yakýnlýk gereksinimlerini, þiir yazarak, düþünsel bir takým etkinliklerde bulunarak yada sanatsal bir takým etkinliklere katýlarak giderler.

Ancak, yalýtýlma ve kendini korumak üzere geri çekilme, ikincil bir takým sonuçlar doðurur ve bunlar da çekingen kiþilik bozukluðu olanlarýn bir takým güçlüklere karþýlaþmalarýna yol açar.Açýkça gergin ve korku duyduklarýný gösteren davranýþlarý sýklýkla gülünç duruma düþmelerine ve aþaðýlanmalarýna neden olur. Kuþku duyduklarýný gösteren davranýþlarý ve kendilerine kýsýtlama getirdiklerini gergin bir biçimde göstermeleri, baþkalarýna sataþmaktan, baþkalarýyla alay etmekten, baþkalarýný küçük görmekten zevk alan, böyle davranarak doyum saðlayan insanlarý harekete geçirir. Böylece yaþadýklarý aþaðýlanmalar, baþkalarýna güven duymamalarýný haklý çýkardýðý gibi, geçmiþteki yaralarýný da deþmiþ olur.

Çekingen kiþilik bozukluðu olanlar utangaç ve kuruntu bir davranýþ örüntüsü sergilerler. Toplumsal durumlarda ‘’yakýþýk almayan’’ tutumlarýnýn olmasýnýn ve rahatsýzlýk duymalarýnýn yaný sýra, kiþilerarasý iliþkilerinin bir gereði olan karþýlýklý verme alma’ dan büyük ölçüde çekinir ve ürkerler. Yüz yüze etkileþimlerde baþkalarýnda büyük bir gerginlik yaratýrlar. Rahatsýzlýk duymalarý ve güvensizlikleri çoðu zaman baþkalarýnýn güvenilirliklerini sýnama giriþimlerinde bulunmalarýna yol açar.Çekingen kiþilik bozukluðu olanlarla yüzeysel bir iliþkisi olanlar, bu kiþileri genellikle korkak, ürkek, mahcup, utangaç, sýkýlgan,çekingen,’’kendi kabuðunda ‘’ ya da “soðuk ve uzak kiþiler” olarak tanýmlarlar. Daha yakýndan tanýyanlar ise bu kiþilerin duyarlýlýklarýný, alýnganlýklarýný, kaçýnmalarýný ve baþkalarýna büyük bir güvensizlik duyuyor olduklarýný anlarlar. Çekingen kiþilik bozukluðu olan kiþilerin konuþmalarý genellikle yavaþ ve kýsýtlýdýr. Sýklýkla tedirginlikler yaþarlar, duraksarlar, bitirmeden býraktýklarý ya da eksik kaldýðý belli olan düþüncelerini dýþa vururlar; kimi zaman karmakarýþýk ve konuyla ilgisiz kalan konuþmalarý olur. Davranýþlarý çoðu zaman son derece ölçülü ve kontrollü ise de zaman zaman kýpýr kýpýr, kesik kesik ve kararlý davranýþlar sergiledikleri de olur. Duygularýný açýkça dýþa vurmaktan çekinirler, ancak uygun tepkileri veremiyor olmak da onlarda büyük bir gerginlik yaþatýr. Yalnýzca kaygýlarýný denetim altýnda tutmak için deðil, kýzgýnlýklarýný bastýrmak ve kendilerini tutmak için de büyük çaba harcarlar. Kendi istekleriyle baþkalarýndan uzak duran ya da kaçýnan bu kiþiler, baþkalarýnýn duygularýna ve ‘’niyet’’ lerine karþý her an tetikte dururlar. Bu kiþiler ‘’ duyarlýlýk ölçerler’’dir, Ýliþkiye geçtikleri kiþilerin bütün davranýþ ve tutumlarýný ölçerler ve bunlara deðer biçerler. Her an tetikte olmalarý onlarý olasý tehlikelerden korursa da aþýrý uyaran altýnda kaldýklarý için, bu durum onlarý, çevrelerinde olup biten sýradan olaylara olaðan biçimde katýlmaktan alýkoyar.Düþünce süreçleri ilgisiz çevresel ayrýntýlarla boðulurken, içlerinden gelen duygusal uyumsuzluklar da bu kiþilerin dikkatlerini daðýtýr. Dýþ algýlarýnýn yaný sýra içlerinden gelen, önü alýnamaz duygularý bu kiþilerin düþünsel süreçlerini bozar ve günlük yaþamýn olaðan iþlevlerini yerine getirmelerini çýkmaza sokar. Daha çok toplumsal ortamlarda böyle düþünsel bir karmaþa yaþarlar. Çekingen kiþilik bozukluðu olanlar böyle ortamlarda algýsal bir aþýrý uyarýlmýþlýkla, duygusal bir karmaþayý bir arada yaþarlar.

Bu kiþiler, kendilerini huzursuz, içi rahat olmayan, gergin ve tasalý kiþiler olarak tanýmlarlar. Yalnýzlýk duygularýný, istenmediklerini ve toplumdan kopuk olduklarýný, baþkalarýndan çekindiklerini ve baþkalarýna güven duyamadýklarýný sýklýkla dile getirirler.Baþkalarýný eleþtirici aldatýcý, güvenlerini kötüye kullanan ve kendilerini aþaðýlayan kiþiler olarak görürler. Böyle bir bakýþ açýlarý olunca, bu kiþilerin neden çekingen ve kaçýnan kiþiler olarak davrandýklarýný anlamak zor deðildir. Boþluk ve kendine yabancýlaþma duygularý yaþarlar. Bu kiþiler, iç gözlem yapma ve kendileriyle ilgili olarak farkýndalýk kazanma eðilimi içindedirler; çoðu zaman kendilerini baþkalarýndan deðiþik olarak görürler, kim olduklarý ve kendilerine biçtikleri deðer konusunda kararlý deðildirler.Baþkalarýna yabancýlaþmalarýna, kendilerine yabancýlaþma duygularý da eþlik edebilir. Sürdürdükleri yaþamýn boþ olduðunu, benlik imgelerinin deðersiz olduðunu, kendilerini küçük gördüklerini sýk sýk dile getirirler. Bu tür bir kiþilik bozukluðu olanlarýn baþlýca amacý, kendini gerçek ya da imgesel ruhsal acýdan korumaktýr.

Kiþilerarasý iliþkilerinin gerisinde yatan itici güç, kiþisel olarak küçük düþecek ya da toplumsal olarak dýþlanacak ortamlardan kaçýnmaktýr. Kendi saldýrgan ve duygu yüklü dürtüleri de diðer bir tehdit öðesidir. Bunlar da kendi baþýna yeterince büyük bir sýkýntý kaynaðýdýr,çünkü bu kiþiler, kendi davranýþlarýndan ötürü kýnanacaklarýndan ya da dýþlanacaklarýndan korkarlar. Söz konusu içsel dürtülerini yadsýmaya ve bunlarýn önünü almaya büyük bir ruhsal enerji harcarlar. Çekingen kiþilik bozukluðu olan kiþilerde bir çok çatýþma bir arada yaþanýr. Yaþanan baþlýca çatýþma, duygulanýmla güvensizlik arasýnda yaþanan çatýþmadýr. Baþkalarýna yakýn olmak, duygularýný göstermek isterler ve sýcak davranmaya çalýþýrlar, ancak bu davranýþlarýndan ötürü acý çekeceklerini ve düþ kýrýklýðýna uðrayacaklarýný düþünmekten kendilerini alamazlar. Yeterlikleri hakkýnda kuþkularý vardýr. Kendilerine güvenlerinin olmayýþý, kendi baþlarýna giriþimde bulunmalarýný engeller,özerklik ve baðýmsýzlýk çabalarýnýn boþa çýkacaðýný düþünmelerine, dolayýsýyla küçük düþmekten korkmalarýna yol açar. Doyum saðlamaya yönelik her yol sanki bu çatýþmalar tarafýndan kapanmýþtýr. Kendi baþlarýna davranamazlar, çünkü kendilerine yönelik bir kuþku içindedirler, baþkalarýna baðlanamazlar, çünkü kimseye güvenmiyorlardýr.

Her iki yönden de kapana sýkýþmýþ kalmýþlardýr, hem onlarý çevreleyen sýkýntýdan, hem de iç dünyalarýndaki boþluktan ve yaralanmalarýndan kurtulma arayýþý içindedirler. Sözü edilen bu ikinci özellik, çekingen kiþilik bozukluðunu anlamada özellikle önemlidir,çünkü kiþinin kendini dýþ çevreden geri çekmesi bir ölçüde barýþ ve huzur saðlayabilir,ancak bu kiþiler kendi içlerinde bir avuntu, bir dinginlik bulamazlar. Geçmiþ yaþamlarýnda karþý karþýya kalmýþ olduklarý aþaðýlayýcý ve küçümseyici kötü tutumlarý içselleþtirdiklerinden ötürü, baþarýlarýndan ve görüþlerinden kaynaklanan ödüllendirilmeyi yaþamak yerine utanç, aþaðýlanma ve küçük düþürülmüþlük duygularý yaþarlar. Kiþinin kendi düþünceleri ve duygularýyla boðulmasý daha zor bir yaþantýdýr, çünkü kiþi kendisinden uzak duramaz kendisinden kaçamaz, kendisinden saklanamaz. Kendilerini deðerli bulmadýklarý ve kendilerine saygý duymadýklarý için, bu kiþiler, içinde bulunduklarýnýn düþündükleri ‘’ acýnasý’’ durumlarýndan ötürü sürekli olarak büyük bir sýkýntý çekerler. Kendi içlerinde kendilerinden kaynaklanan sýkýntýyý savuþturmalarý için göstermek zorunda olduklarý çabalar, dýþ dünyayla baþ etmek için gösterecekleri çabalardan çok daha fazladýr.

Çekingen kiþilik bozukluðu onlarýn baþlýca yakarýþý, acý çektikleri düþüncelerinden ve özgür kalan duygularýndan kurtulmak, bunlarý ortadan kaldýrmak ya da baskýlamak üzerinedir. Bu kiþiler, kendi düþünsel uðraþlarýna karþý koymaya, düþüncelerini ve iletiþimlerini daha az anlamý olan baþka alanlara kaydýrmaya çalýþýrlar. Diðer bir deðiþle, kendi anlam dünyalarýyla etkin bir savaþýn içindedirler.

• Toplumsal açýdan beceriksiz biriyim, iþyerinde ya da toplumsal durumlarda aranan biri deðilim.

• Diðer insanlar eleþtirici, aldýrmaz, baþkalarýný aþaðýlayýcý ya da dýþlayýcýdýr.

• Hoþ olmayan duygulara katlanamam.

• Ýnsanlar bana yakýnlaþýrlarsa ‘’ gerçek’’ ben’i bulup çýkartacaklar ve beni dýþlayacaklardýr.

• Aþaðý ya da yetersiz görünmek katlanýlabilir deðildir.

• Her ne pahasýna olursa olsun hoþ olmayan durumlara düþmekten kaçýnýrým.

• Hoþ olmayan bir þeyi düþünürsem ya da hissedersem, bunu savuþturmaya ya da ilgimi daðýtmaya çalýþýrým( söz gelimi baþka bir þey düþünme, bir þey içme, bir ilaç alma ya da televizyon seyretme).

• Ýlgi çektiðim ortamlardan uzak durmalýyým ya da olabildiðince az göze çarpmalýyým.

• Hoþa gitmeyen duygular giderek kabarýr ve denetimimiz dýþýna çýkar.

• Baþkalarý beni eleþtirirse kesinlikle haklý olmalýdýr.

• Baþarýsýzlýkla sonuçlanacak bir þey yapmaktansa hiçbir þey yapmamak daha iyidir.

• Bir sorunu düþünmezsem, bunun için bir þey yapmak zorunda kalmam.

• Ýliþkilerde yaþanan herhangi bir gerginlik belirtisi, iliþkinin kötü gittiðini gösterir, dolayýsýyla iliþkiyi sonlandýrmalýyým.

• Bir sorunu görmezden gelirsem, sorun olmaktan çýkar.

Bu kiþiler ’’fobik’’ olarak da adlandýrýlan utangaç, çekingen, ürkek, korkak bir kiþiliðe sahiptirler.Kolaylýkla incinirler ve dýþlanmaya karþý aþýrý duyarlýdýrlar. Kendi dünyalarýnda yaþarlar ve baþkalarýnýn kendilerini koþulsuz olarak kabul etmesini beklerler. Toplumsal katýlýmlarda bulunmaya karþý isteksizdirler. Çoðu ’Aþaðýlýk duygularý’’içindedir. Kendilerine güvenleri yoktur, kendilerini geri çekerler, kendilerini göstermek istemezler. Baþkalarýnýn sýradan yorumlarýný aþaðýlayýcý olarak deðerlendirirler. Kendilerini beceriksiz ve albenisi olmayan kiþiler olarak görürler.

Çekingen kiþiler, deðer verilmemeye ve aþaðýlanmaya ileri derecede duyarlýdýrlar. Derin bir yalnýzlýk ve toplumdan kopuk olma duygularýný yaþarlar, ’’olaylarýn dýþýnda kalmak’’tan acý çekerler, çoðu zaman baskýlamýþ olsalar da güçlü bir kabul görme isteði duyarlar. Toplumsal yaþamda, iliþki kurma ve etkin bir katýlýmcý olma özlemleri olmasýna karþýn, iyilik durumlarýný baþkalarýnýn eline býrakmaktan büyük ölçüde korku duyarlar. Bu yüzden, toplumdan kopukluklarý, þizoid kiþilik bozukluðunda olduðu gibi, istek ve duyarlýlýklarýnýn olmamasýndan deðil, kendilerine,kendilerini korumaya yönelik kýsýtlamalar getirmelerinden kaynaklanýr. Büyük bir yalnýzlýk duygularý ve yabancýlaþma yaþantýlarý olmasýna karþýn,bekledikleri yenilgi ve aþaðýlanmayla karþýlaþmaktan çok çekinirler.Duygularýný açýkça dýþa vuramadýklarý için bunlarý biriktirirler içsel düþlem ve imgelem dünyalarýna yönlendirirler. Duygusallýk ve yakýnlýk gereksinimlerini, þiir yazarak, düþünsel bir takým etkinliklerde bulunarak yada sanatsal bir takým etkinliklere katýlarak giderler.

Ancak, yalýtýlma ve kendini korumak üzere geri çekilme, ikincil bir takým sonuçlar doðurur ve bunlar da çekingen kiþilik bozukluðu olanlarýn bir takým güçlüklere karþýlaþmalarýna yol açar.Açýkça gergin ve korku duyduklarýný gösteren davranýþlarý sýklýkla gülünç duruma düþmelerine ve aþaðýlanmalarýna neden olur. Kuþku duyduklarýný gösteren davranýþlarý ve kendilerine kýsýtlama getirdiklerini gergin bir biçimde göstermeleri, baþkalarýna sataþmaktan, baþkalarýyla alay etmekten, baþkalarýný küçük görmekten zevk alan, böyle davranarak doyum saðlayan insanlarý harekete geçirir. Böylece yaþadýklarý aþaðýlanmalar, baþkalarýna güven duymamalarýný haklý çýkardýðý gibi, geçmiþteki yaralarýný da deþmiþ olur.

Çekingen kiþilik bozukluðu olanlar utangaç ve kuruntu bir davranýþ örüntüsü sergilerler. Toplumsal durumlarda ‘’yakýþýk almayan’’ tutumlarýnýn olmasýnýn ve rahatsýzlýk duymalarýnýn yaný sýra, kiþilerarasý iliþkilerinin bir gereði olan karþýlýklý verme alma’ dan büyük ölçüde çekinir ve ürkerler. Yüz yüze etkileþimlerde baþkalarýnda büyük bir gerginlik yaratýrlar. Rahatsýzlýk duymalarý ve güvensizlikleri çoðu zaman baþkalarýnýn güvenilirliklerini sýnama giriþimlerinde bulunmalarýna yol açar.Çekingen kiþilik bozukluðu olanlarla yüzeysel bir iliþkisi olanlar, bu kiþileri genellikle korkak, ürkek, mahcup, utangaç, sýkýlgan,çekingen,’’kendi kabuðunda ‘’ ya da “soðuk ve uzak kiþiler” olarak tanýmlarlar. Daha yakýndan tanýyanlar ise bu kiþilerin duyarlýlýklarýný, alýnganlýklarýný, kaçýnmalarýný ve baþkalarýna büyük bir güvensizlik duyuyor olduklarýný anlarlar. Çekingen kiþilik bozukluðu olan kiþilerin konuþmalarý genellikle yavaþ ve kýsýtlýdýr. Sýklýkla tedirginlikler yaþarlar, duraksarlar, bitirmeden býraktýklarý ya da eksik kaldýðý belli olan düþüncelerini dýþa vururlar; kimi zaman karmakarýþýk ve konuyla ilgisiz kalan konuþmalarý olur. Davranýþlarý çoðu zaman son derece ölçülü ve kontrollü ise de zaman zaman kýpýr kýpýr, kesik kesik ve kararlý davranýþlar sergiledikleri de olur. Duygularýný açýkça dýþa vurmaktan çekinirler, ancak uygun tepkileri veremiyor olmak da onlarda büyük bir gerginlik yaþatýr. Yalnýzca kaygýlarýný denetim altýnda tutmak için deðil, kýzgýnlýklarýný bastýrmak ve kendilerini tutmak için de büyük çaba harcarlar. Kendi istekleriyle baþkalarýndan uzak duran ya da kaçýnan bu kiþiler, baþkalarýnýn duygularýna ve ‘’niyet’’ lerine karþý her an tetikte dururlar. Bu kiþiler ‘’ duyarlýlýk ölçerler’’dir, Ýliþkiye geçtikleri kiþilerin bütün davranýþ ve tutumlarýný ölçerler ve bunlara deðer biçerler. Her an tetikte olmalarý onlarý olasý tehlikelerden korursa da aþýrý uyaran altýnda kaldýklarý için, bu durum onlarý, çevrelerinde olup biten sýradan olaylara olaðan biçimde katýlmaktan alýkoyar.Düþünce süreçleri ilgisiz çevresel ayrýntýlarla boðulurken, içlerinden gelen duygusal uyumsuzluklar da bu kiþilerin dikkatlerini daðýtýr. Dýþ algýlarýnýn yaný sýra içlerinden gelen, önü alýnamaz duygularý bu kiþilerin düþünsel süreçlerini bozar ve günlük yaþamýn olaðan iþlevlerini yerine getirmelerini çýkmaza sokar. Daha çok toplumsal ortamlarda böyle düþünsel bir karmaþa yaþarlar. Çekingen kiþilik bozukluðu olanlar böyle ortamlarda algýsal bir aþýrý uyarýlmýþlýkla, duygusal bir karmaþayý bir arada yaþarlar.

Bu kiþiler, kendilerini huzursuz, içi rahat olmayan, gergin ve tasalý kiþiler olarak tanýmlarlar. Yalnýzlýk duygularýný, istenmediklerini ve toplumdan kopuk olduklarýný, baþkalarýndan çekindiklerini ve baþkalarýna güven duyamadýklarýný sýklýkla dile getirirler.Baþkalarýný eleþtirici aldatýcý, güvenlerini kötüye kullanan ve kendilerini aþaðýlayan kiþiler olarak görürler. Böyle bir bakýþ açýlarý olunca, bu kiþilerin neden çekingen ve kaçýnan kiþiler olarak davrandýklarýný anlamak zor deðildir. Boþluk ve kendine yabancýlaþma duygularý yaþarlar. Bu kiþiler, iç gözlem yapma ve kendileriyle ilgili olarak farkýndalýk kazanma eðilimi içindedirler; çoðu zaman kendilerini baþkalarýndan deðiþik olarak görürler, kim olduklarý ve kendilerine biçtikleri deðer konusunda kararlý deðildirler.Baþkalarýna yabancýlaþmalarýna, kendilerine yabancýlaþma duygularý da eþlik edebilir. Sürdürdükleri yaþamýn boþ olduðunu, benlik imgelerinin deðersiz olduðunu, kendilerini küçük gördüklerini sýk sýk dile getirirler. Bu tür bir kiþilik bozukluðu olanlarýn baþlýca amacý, kendini gerçek ya da imgesel ruhsal acýdan korumaktýr.

Kiþilerarasý iliþkilerinin gerisinde yatan itici güç, kiþisel olarak küçük düþecek ya da toplumsal olarak dýþlanacak ortamlardan kaçýnmaktýr. Kendi saldýrgan ve duygu yüklü dürtüleri de diðer bir tehdit öðesidir. Bunlar da kendi baþýna yeterince büyük bir sýkýntý kaynaðýdýr,çünkü bu kiþiler, kendi davranýþlarýndan ötürü kýnanacaklarýndan ya da dýþlanacaklarýndan korkarlar. Söz konusu içsel dürtülerini yadsýmaya ve bunlarýn önünü almaya büyük bir ruhsal enerji harcarlar. Çekingen kiþilik bozukluðu olan kiþilerde bir çok çatýþma bir arada yaþanýr. Yaþanan baþlýca çatýþma, duygulanýmla güvensizlik arasýnda yaþanan çatýþmadýr. Baþkalarýna yakýn olmak, duygularýný göstermek isterler ve sýcak davranmaya çalýþýrlar, ancak bu davranýþlarýndan ötürü acý çekeceklerini ve düþ kýrýklýðýna uðrayacaklarýný düþünmekten kendilerini alamazlar. Yeterlikleri hakkýnda kuþkularý vardýr. Kendilerine güvenlerinin olmayýþý, kendi baþlarýna giriþimde bulunmalarýný engeller,özerklik ve baðýmsýzlýk çabalarýnýn boþa çýkacaðýný düþünmelerine, dolayýsýyla küçük düþmekten korkmalarýna yol açar. Doyum saðlamaya yönelik her yol sanki bu çatýþmalar tarafýndan kapanmýþtýr. Kendi baþlarýna davranamazlar, çünkü kendilerine yönelik bir kuþku içindedirler, baþkalarýna baðlanamazlar, çünkü kimseye güvenmiyorlardýr.

Her iki yönden de kapana sýkýþmýþ kalmýþlardýr, hem onlarý çevreleyen sýkýntýdan, hem de iç dünyalarýndaki boþluktan ve yaralanmalarýndan kurtulma arayýþý içindedirler. Sözü edilen bu ikinci özellik, çekingen kiþilik bozukluðunu anlamada özellikle önemlidir,çünkü kiþinin kendini dýþ çevreden geri çekmesi bir ölçüde barýþ ve huzur saðlayabilir,ancak bu kiþiler kendi içlerinde bir avuntu, bir dinginlik bulamazlar. Geçmiþ yaþamlarýnda karþý karþýya kalmýþ olduklarý aþaðýlayýcý ve küçümseyici kötü tutumlarý içselleþtirdiklerinden ötürü, baþarýlarýndan ve görüþlerinden kaynaklanan ödüllendirilmeyi yaþamak yerine utanç, aþaðýlanma ve küçük düþürülmüþlük duygularý yaþarlar. Kiþinin kendi düþünceleri ve duygularýyla boðulmasý daha zor bir yaþantýdýr, çünkü kiþi kendisinden uzak duramaz kendisinden kaçamaz, kendisinden saklanamaz. Kendilerini deðerli bulmadýklarý ve kendilerine saygý duymadýklarý için, bu kiþiler, içinde bulunduklarýnýn düþündükleri ‘’ acýnasý’’ durumlarýndan ötürü sürekli olarak büyük bir sýkýntý çekerler. Kendi içlerinde kendilerinden kaynaklanan sýkýntýyý savuþturmalarý için göstermek zorunda olduklarý çabalar, dýþ dünyayla baþ etmek için gösterecekleri çabalardan çok daha fazladýr.

Çekingen kiþilik bozukluðu onlarýn baþlýca yakarýþý, acý çektikleri düþüncelerinden ve özgür kalan duygularýndan kurtulmak, bunlarý ortadan kaldýrmak ya da baskýlamak üzerinedir. Bu kiþiler, kendi düþünsel uðraþlarýna karþý koymaya, düþüncelerini ve iletiþimlerini daha az anlamý olan baþka alanlara kaydýrmaya çalýþýrlar. Diðer bir deðiþle, kendi anlam dünyalarýyla etkin bir savaþýn içindedirler.

• Toplumsal açýdan beceriksiz biriyim, iþyerinde ya da toplumsal durumlarda aranan biri deðilim.

• Diðer insanlar eleþtirici, aldýrmaz, baþkalarýný aþaðýlayýcý ya da dýþlayýcýdýr.

• Hoþ olmayan duygulara katlanamam.

• Ýnsanlar bana yakýnlaþýrlarsa ‘’ gerçek’’ ben’i bulup çýkartacaklar ve beni dýþlayacaklardýr.

• Aþaðý ya da yetersiz görünmek katlanýlabilir deðildir.

• Her ne pahasýna olursa olsun hoþ olmayan durumlara düþmekten kaçýnýrým.

• Hoþ olmayan bir þeyi düþünürsem ya da hissedersem, bunu savuþturmaya ya da ilgimi daðýtmaya çalýþýrým( söz gelimi baþka bir þey düþünme, bir þey içme, bir ilaç alma ya da televizyon seyretme).

• Ýlgi çektiðim ortamlardan uzak durmalýyým ya da olabildiðince az göze çarpmalýyým.

• Hoþa gitmeyen duygular giderek kabarýr ve denetimimiz dýþýna çýkar.

• Baþkalarý beni eleþtirirse kesinlikle haklý olmalýdýr.

• Baþarýsýzlýkla sonuçlanacak bir þey yapmaktansa hiçbir þey yapmamak daha iyidir.

• Bir sorunu düþünmezsem, bunun için bir þey yapmak zorunda kalmam.

• Ýliþkilerde yaþanan herhangi bir gerginlik belirtisi, iliþkinin kötü gittiðini gösterir, dolayýsýyla iliþkiyi sonlandýrmalýyým.

• Bir sorunu görmezden gelirsem, sorun olmaktan çýkar.