x
Genel Bilgiler
Giriş
Hastalýklar // Kalça Aðrýlarý
Kalça bozukluklarý, uzun süreli ve aðýr fonksiyonel sakatlýðýn, en önemli ve sýk nedenleri arasýndadýr. Vücudun baþka bölgelerindekinden farklý olarak, kalça patolojileri bebeklik, çocukluk, gençlik ve özellikle ileri yaþlýlýk gibi hayatýn her döneminde görülebilir.
x
Etioloji, sebepler, risk faktörleri
Osteoartroz (kireçlenme), artritler (seronegatif poliartritler, romatoid artrit, enfeksiyöz artritler), tümörler, metabolik kemik hastalýklarý (osteomalazi, osteoporoz), yumuþak doku bozukluklarý (bursit, tendinit), çocukluk çaðý hastalýklarý (geçici sinovit, juvenil kronik artrit, Legg-Perthes hastalýðý), fasia lata fasiiti, piriformis sendromu, meraljia parestetika, osteitis pubis, baþka yerlerden kalçaya yayýlan aðrýlar.
x
Yakınmalar
Koksartroz (kalça kireçlenmesi) belirtileri nelerdir? Nasýl taný konur? Çoðunlukla semptomlar ileri yaþlarda ortaya çýkar. 55 yaþýn üzerindekilerin %5’inde koksartroz bulunur ve bunlarýn yaklaþýk yarýsý cerrahi giriþim gerektirir. Koksartrozun ana belirtisi aðrýdýr. Baþlangýçta sinsi, künt bir aðrý vardýr. Aðrý kabada, kasýk ve uylukta hissedilir. Aðrý dize vurulabilir ve sadece diz aðrýsý ile ortaya çýkabilir. Hastalýk ilerledikçe artar. Kalça üzerine yüklenmeyle þiddetlenir. Aðrý istirahatta da olur ve gece uyandýrabilir. Ýstirahat aðrýsý koksartroz için karakteristiktir. Hastalýðýn aktif ve ileri dönemlerinde oturma, kalkma ve merdiven çýkma oldukça zordur. Tedavi için þiþman hastalarýn zayýflamasý önerilir. Baston ve koltuk deðneði de kalça üzerindeki yükün bir kýsmýný alýr. Yumuþak tabanlý ayakkabýlar yükün absorbsiyonunu artýrarak semptomlarý hafifletir. Hastalar ayakta durmaktan ziyade iskemlede oturarak çalýþmalý, çömelme ve diz çökmeden kaçýnmalýdýr. Hafif ve orta derecedeki koksartrozun tedavisinde fizik tedaviden yararlanýlýr. Yürüyüþler istirahat periyodlarý ile yapýlarak semptomlar azaltýlýr ve daha uzun mesafe gidilebilir. Yüzme ve bisiklete binme gibi aktiviteler daha iyi tolere edilir. Aðrý kesici ve kas gevþeticiler aðrýyý azaltmakla birlikte uzun süre kullanýldýklarý zaman dejeneratif deðiþiklikleri daha fazla ilerletebilirler. Konservatif tedaviye raðmen aðrýsý geçmeyen, eklem kontraktürünün günlük yaþamý etkilediði, 60 yaþýn üzerindeki olgularda uygun cerrahi giriþimlerle iyi sonuçlar alýnmaktadýr.
Bursit nedir? Belirtileri nedir? Nasýl tedavi edilir? Bursa, eklem çevresindeki içinde sývý olan keseciklerdir. Bursalar sürtünmeyi azaltýrlar. Kalça eklemi çevresinde çok sayýda bursa vardýr. Bursanýn iltihabýna bursit denir. Bursa içindeki sývý anormal derecede çoðalýr. Kalça çevresinde aðrý olur ve aðrý hareketle artar. Ýltihaplý bursa üzerine bastýrýldýðýnda aðrý þiddetlenir. Akut dönemde soðuk, kronik dönemde yüzeyel ve derin sýcak uygulanýr. Aðrý kesici ilaçlar yeterli iyileþmeyi saðlayabilir. Dirençli olgularda lokal kortikosteroid enjeksiyonlarý yapýlýr.
Osteonekroz (avasküler nekroz) nedir? Belirtileri nelerdir? Nasýl tedavi edilir?Osteonekroz kan azalmasý sonucu kemik ve komþu kemik iliðinde hücre ölümüdür. Avasküler nekroz ve aseptik nekroz adlarý da verilir. Osteonekrozun en yaygýn ve ciddi tutuluþ yeri uyluk kemiði baþýdýr. Hastalýk erkeklerde kadýnlardan çok daha sýktýr. Olgularýn çoðu 50 yaþýn altýndadýr. Birçok olguda hastalýk tümüyle asemptomatiktir. Yani hastanýn hiçbir þikayeti yoktur. Taný çoðu kez bir baþka nedenle grafi çekildiði zaman konur. Bazý hastalarda, radyografik deðiþiklikler görülmeden önce haftalar ve aylarca süren aðrý yakýnmasý olabilir. Aðrýlý olgularda, aðrý en sýk kasýkta duyulur, ayrýca kabaya, uyluk iç yüzüne ve hatta dize vurabilir. Genellikle aðýrlýk binince aðrý artar, fakat çoðu zaman istirahatta da devam eder. Daha sonralarý topallama ve hareket kaybý baþlar. Erken dönemlerde hastalýk geriye dönebildiðinden ilaç tedavisi denenebilir. Koltuk deðneði kullanarak, hasta kalça üzerindeki yük, en az 4-8 hafta kaldýrýlmalýdýr. Aðrý için analjezikler verilir. Magnetik alan tedavisi denenebilir. Erken dönemde yapýlacak dekompresyon ameliyatý basýncý azaltýr ve kan dolaþýmýný düzeltir. Böylece ameliyattan hemen sonra aðrý azalýr veya tamamen kaybolur.
Legg-Perthes Hastalýðý nedir? Belirtileri nedir? Nasýl tedavi edilir? Çocuklarda uyluk kemiði baþýnýn osteonekrozudur. En sýk 3-12 yaþ arasýnda görülür. Erkek çocuklarda kýzlardan yaklaþýk dört kat fazladýr. En çok 5-8 yaþýndaki erkek çocuklarda rastlanýr. Legg-Perhes hastalýklý çocuklarýn ekserisi topallar. Hastalar sýzý diye tanýmladýklarý kasýk, uyluk ve dizin iç yüzündeki aðrýdan yakýnabilirler. Aðrý hareketle, yürüme ve koþmayla artar, istirahatla azalýr. Birçok çocuk aðrýdan þikayet etmeden önce topallayarak yürüdükleri için topallama en önemli erken bulgudur. Legg-Perthes hastalýðýnda tedavinin amacý uyluk kemiði baþýnýn deformitesinin önlenmesidir. Tutulumu az olan daha küçük çocuklarda semptomatik tedavi, yarýþma sporlarýnýn ve uyluk kemiði baþýna aþýrý yük bindirecek aktivitelerin sýnýrlandýrýlmasýdýr. Semptomlar þiddetlendiði zaman 1-2 hafta süreyle koltuk deðneði ve geceleri evde traksiyon uygulanabilir. Çocuklar ayda bir klinik olarak, 2-3 ayda bir radyografik olarak izlenmelidir. Ýlerlemiþ olgularda cihazlama veya alçýlama, cerrahi tedavi yapýlýr.
Adduktor tendinit belirtileri nedir? Nasýl tedavi edilir? Bacaklarý açarak yapýlan sporla uðraþanlar adduktor tendinite daha yatkýndýr. Özellikle bu sporlardan önce ýsýnma egzersizlerini yeterince yapmayan kiþilerde görülür. Kalça ve uyluk iç yüzünde hissedilen aðrý tipiktir. Tedavi akut dönemde istirahat ve buz uygulamasýndan ibarettir. Gerekirse ilaçlar ilave edilir. Aðýr olgulara koltuk deðneði verilmelidir. Akut dönemden sonra fizik tedavi uygulanýr. Dirençli olgularda lokal kortikosteroid enjeksiyonu yapýlýr.
x
x
x
Etyoloji, Sebepler, Risk Faktörleri
Osteoartroz (kireçlenme), artritler (seronegatif poliartritler, romatoid artrit, enfeksiyöz artritler), tümörler, metabolik kemik hastalýklarý (osteomalazi, osteoporoz), yumuþak doku bozukluklarý (bursit, tendinit), çocukluk çaðý hastalýklarý (geçici sinovit, juvenil kronik artrit, Legg-Perthes hastalýðý), fasia lata fasiiti, piriformis sendromu, meraljia parestetika, osteitis pubis, baþka yerlerden kalçaya yayýlan aðrýlar.
Semptom ve Yakýnmalar
Giriþ
Hastalýklar // Kalça Aðrýlarý
Kalça bozukluklarý, uzun süreli ve aðýr fonksiyonel sakatlýðýn, en önemli ve sýk nedenleri arasýndadýr. Vücudun baþka bölgelerindekinden farklý olarak, kalça patolojileri bebeklik, çocukluk, gençlik ve özellikle ileri yaþlýlýk gibi hayatýn her döneminde görülebilir.
Etyoloji, Sebepler, Risk Faktörleri
Osteoartroz (kireçlenme), artritler (seronegatif poliartritler, romatoid artrit, enfeksiyöz artritler), tümörler, metabolik kemik hastalýklarý (osteomalazi, osteoporoz), yumuþak doku bozukluklarý (bursit, tendinit), çocukluk çaðý hastalýklarý (geçici sinovit, juvenil kronik artrit, Legg-Perthes hastalýðý), fasia lata fasiiti, piriformis sendromu, meraljia parestetika, osteitis pubis, baþka yerlerden kalçaya yayýlan aðrýlar.
Semptom ve Yakýnmalar
Koksartroz (kalça kireçlenmesi) belirtileri nelerdir? Nasýl taný konur? Çoðunlukla semptomlar ileri yaþlarda ortaya çýkar. 55 yaþýn üzerindekilerin %5’inde koksartroz bulunur ve bunlarýn yaklaþýk yarýsý cerrahi giriþim gerektirir. Koksartrozun ana belirtisi aðrýdýr. Baþlangýçta sinsi, künt bir aðrý vardýr. Aðrý kabada, kasýk ve uylukta hissedilir. Aðrý dize vurulabilir ve sadece diz aðrýsý ile ortaya çýkabilir. Hastalýk ilerledikçe artar. Kalça üzerine yüklenmeyle þiddetlenir. Aðrý istirahatta da olur ve gece uyandýrabilir. Ýstirahat aðrýsý koksartroz için karakteristiktir. Hastalýðýn aktif ve ileri dönemlerinde oturma, kalkma ve merdiven çýkma oldukça zordur. Tedavi için þiþman hastalarýn zayýflamasý önerilir. Baston ve koltuk deðneði de kalça üzerindeki yükün bir kýsmýný alýr. Yumuþak tabanlý ayakkabýlar yükün absorbsiyonunu artýrarak semptomlarý hafifletir. Hastalar ayakta durmaktan ziyade iskemlede oturarak çalýþmalý, çömelme ve diz çökmeden kaçýnmalýdýr. Hafif ve orta derecedeki koksartrozun tedavisinde fizik tedaviden yararlanýlýr. Yürüyüþler istirahat periyodlarý ile yapýlarak semptomlar azaltýlýr ve daha uzun mesafe gidilebilir. Yüzme ve bisiklete binme gibi aktiviteler daha iyi tolere edilir. Aðrý kesici ve kas gevþeticiler aðrýyý azaltmakla birlikte uzun süre kullanýldýklarý zaman dejeneratif deðiþiklikleri daha fazla ilerletebilirler. Konservatif tedaviye raðmen aðrýsý geçmeyen, eklem kontraktürünün günlük yaþamý etkilediði, 60 yaþýn üzerindeki olgularda uygun cerrahi giriþimlerle iyi sonuçlar alýnmaktadýr.
Bursit nedir? Belirtileri nedir? Nasýl tedavi edilir? Bursa, eklem çevresindeki içinde sývý olan keseciklerdir. Bursalar sürtünmeyi azaltýrlar. Kalça eklemi çevresinde çok sayýda bursa vardýr. Bursanýn iltihabýna bursit denir. Bursa içindeki sývý anormal derecede çoðalýr. Kalça çevresinde aðrý olur ve aðrý hareketle artar. Ýltihaplý bursa üzerine bastýrýldýðýnda aðrý þiddetlenir. Akut dönemde soðuk, kronik dönemde yüzeyel ve derin sýcak uygulanýr. Aðrý kesici ilaçlar yeterli iyileþmeyi saðlayabilir. Dirençli olgularda lokal kortikosteroid enjeksiyonlarý yapýlýr.
Osteonekroz (avasküler nekroz) nedir? Belirtileri nelerdir? Nasýl tedavi edilir?Osteonekroz kan azalmasý sonucu kemik ve komþu kemik iliðinde hücre ölümüdür. Avasküler nekroz ve aseptik nekroz adlarý da verilir. Osteonekrozun en yaygýn ve ciddi tutuluþ yeri uyluk kemiði baþýdýr. Hastalýk erkeklerde kadýnlardan çok daha sýktýr. Olgularýn çoðu 50 yaþýn altýndadýr. Birçok olguda hastalýk tümüyle asemptomatiktir. Yani hastanýn hiçbir þikayeti yoktur. Taný çoðu kez bir baþka nedenle grafi çekildiði zaman konur. Bazý hastalarda, radyografik deðiþiklikler görülmeden önce haftalar ve aylarca süren aðrý yakýnmasý olabilir. Aðrýlý olgularda, aðrý en sýk kasýkta duyulur, ayrýca kabaya, uyluk iç yüzüne ve hatta dize vurabilir. Genellikle aðýrlýk binince aðrý artar, fakat çoðu zaman istirahatta da devam eder. Daha sonralarý topallama ve hareket kaybý baþlar. Erken dönemlerde hastalýk geriye dönebildiðinden ilaç tedavisi denenebilir. Koltuk deðneði kullanarak, hasta kalça üzerindeki yük, en az 4-8 hafta kaldýrýlmalýdýr. Aðrý için analjezikler verilir. Magnetik alan tedavisi denenebilir. Erken dönemde yapýlacak dekompresyon ameliyatý basýncý azaltýr ve kan dolaþýmýný düzeltir. Böylece ameliyattan hemen sonra aðrý azalýr veya tamamen kaybolur.
Legg-Perthes Hastalýðý nedir? Belirtileri nedir? Nasýl tedavi edilir? Çocuklarda uyluk kemiði baþýnýn osteonekrozudur. En sýk 3-12 yaþ arasýnda görülür. Erkek çocuklarda kýzlardan yaklaþýk dört kat fazladýr. En çok 5-8 yaþýndaki erkek çocuklarda rastlanýr. Legg-Perhes hastalýklý çocuklarýn ekserisi topallar. Hastalar sýzý diye tanýmladýklarý kasýk, uyluk ve dizin iç yüzündeki aðrýdan yakýnabilirler. Aðrý hareketle, yürüme ve koþmayla artar, istirahatla azalýr. Birçok çocuk aðrýdan þikayet etmeden önce topallayarak yürüdükleri için topallama en önemli erken bulgudur. Legg-Perthes hastalýðýnda tedavinin amacý uyluk kemiði baþýnýn deformitesinin önlenmesidir. Tutulumu az olan daha küçük çocuklarda semptomatik tedavi, yarýþma sporlarýnýn ve uyluk kemiði baþýna aþýrý yük bindirecek aktivitelerin sýnýrlandýrýlmasýdýr. Semptomlar þiddetlendiði zaman 1-2 hafta süreyle koltuk deðneði ve geceleri evde traksiyon uygulanabilir. Çocuklar ayda bir klinik olarak, 2-3 ayda bir radyografik olarak izlenmelidir. Ýlerlemiþ olgularda cihazlama veya alçýlama, cerrahi tedavi yapýlýr.
Adduktor tendinit belirtileri nedir? Nasýl tedavi edilir? Bacaklarý açarak yapýlan sporla uðraþanlar adduktor tendinite daha yatkýndýr. Özellikle bu sporlardan önce ýsýnma egzersizlerini yeterince yapmayan kiþilerde görülür. Kalça ve uyluk iç yüzünde hissedilen aðrý tipiktir. Tedavi akut dönemde istirahat ve buz uygulamasýndan ibarettir. Gerekirse ilaçlar ilave edilir. Aðýr olgulara koltuk deðneði verilmelidir. Akut dönemden sonra fizik tedavi uygulanýr. Dirençli olgularda lokal kortikosteroid enjeksiyonu yapýlýr.