Verem (tüberküloz) iltihabý (ampiyem) klinik seyri, radyolojik ve laboratuar özellikleri, kronikleþme potansiyeli aðýr seyreden bir hastalýktýr. Tanýsý akciðer zarlarý arasýndaki sývýda verem mikrobunun (koch basili) bulunmasý ile konur.

   Verem ampiyeminde tüp torakostomi ya da endoskopik (torakoskopi) temizleme-debridman ile saðaltým saðlanamazsa ciddi cerrahi giriþimler öncesinde verem tedavisi ortalama 3 ay sürdürülmelidir. Balgamda ve akciðer zarlarý arasýndaki (plevral) sývýda basil kayboluncaya kadar radyolojik tetkiklerde akciðer dokusunda ve bronþta yara (lezyon) olup olmadýðýna bakýlarak akciðer zarlarýnýn soyulmasý (dekortikasyon) ya da dekortikasyon + akciðer dokusunun cerrahi olarak çýkarýlmasý (rezeksiyon) uygulanýr. Ýki taraflý veremi olan ve solunum fonksiyonlarý sýnýrlý vakalarda ise kas yerleþtrilmesi-myoplasti veya torakomyoplasti uygulanabilir.

   Verem, ülkemizde akciðer doku yaralarýnda olduðu kadar akciðer zarý patolojilerinde de etken olan hastalýk grubunda ilk sýralardadýr. Diðer ampiyemlere göre kapalý boþaltým-drenaj ve týbbi saðaltýmýn daha az etki gösterdiði verem ampiyemde müzminleþme-kronikleþme daha sýktýr, genellikle dekortikasyon, torakomiyoplasti gibi cerrahi giriþimlerle tedavi saðlanmaktadýr. Vakalýn birçoðunda parenkim lezyonu ve bronkoplevral fistül bulunduðundan dekortikasyona ek olarak akciðer doku çýkarýlmasý-rezeksiyonu da gerekir.

   Son çalýþmalarda tüberküloz ampiyemde akciðer dokusu ve bronþ yarasý-lezyonu yoksa, kapalý drenaj ve yýkama-irrigasyonla ampiyem boþluðu (pouche) küçülmüyor ve drenaj miktarý azalmýyorsa dekortikasyon yapýlmasý gerektiði ileri sürülmektedir. Özellikle fistülü olmayan ve erken dönemde akciðer zarlarý arasýndaki sývýda koch basili kaybolmayan vakalarda kapalý drenaj uzun süre yapýlmamalýdýr;ameliyat öncesi süre uzadýkça ameliyat süresi de uzar ve kalýnlaþan akciðer zarlarýnýn akciðer dokusundan soyulmasý zorlaþýr. Akciðer dokusu yaralanma olasýlýðýnýn artmasý ameliyat sonrasý süreçte uzayan hava kaçaðý ve akciðer dokusunda açýlma-ekspansiyon yetersizliðine neden olarak yeniden ampiyem geliþme riski ortaya çýkmaktadýr.

   Parenkim yarasý bulunan fistüllü vakalarda daha sabýrlý bir ameliyat öncesi tedavi gerekmektedir. En az 6 ay antitüberküloz tedavi verilmelidir ve bu vakalarda genellikle dekortikasyona ek olarak parenkim çýkarýlmasý da gerekmektedir.

   Kronik, iki taraflý-bilateral yarasý bulunan ve solunum fonksiyonlarý sýnýrda olan hastalarda miyoplasti ideal yöntemdir. Ancak, genellikle kronik ampiyeme baðlý göðüs duvarý destrüksiyonu ortaya çýkan ve çoðu zayýf-kaþektik vakalarda torakoplasti ile kür saðlanabilir. Bu yöntemlerin uygulanamadýðý olgularda ise kot rezeksiyonu ile drenaj ve Eloesser flebi gibi açýk drenaj yöntemlerine baþvurulabilir.

- Coman C, Stan A, Micu V, Scurei A, Coman BC; Our eksperience in the surgical treatment of pleural empyema by thoracopleuroplasty. Rev Ig Bacteriol Verisol Epidomiol Pnoumoftiziol 30(2): 99-103,1981.

- Mukhin EP, Izbagambetow NK, Mukushev NR: Methods for the curative treatment of pleural empyema with bronchial fistulae in patients with pulmonary tuberculosis. Grud Serdechnososadistaia Khir 3:37-40,1993.

- Naumov VN, Karaeva GB: Surgical treatment of patient with disseminated and progressing pulmonary tuberculosis. Probl Tuberk 5:23-6,1993.

- Diotrick RB, Sade RM, Pak JS: Results of decortication in chronic empyema with specia reference of Paragonimiasis. J Thorac Cardiovasc Surg 82 (1): 58-62, 1981.

- Cicero R, Del Vecchyo C, Porter JK, Carreno J: Open window thoracostomy and plastic surgery with muscle flaps in the treatmen

- Iioka S, Sawamura K, Mori T, Iuchi K, Nakamura K, Monden Y, Kawashima Y: Surgical treatment of chronic empyema. J Thorac Cardiovasc Surg 90(2): 179-85,1985. t of chronic empyema. Chest 89(3): 374-7,1986.

- Glison J, Mehta JB: Difficulties in the diagnosis and treatment of drog resistant tuberculosis and tuberculous empyema. J Tenn Med Assoc 85 (11): 419-22, 1992.

- Inui K, Reshad K, Takahashi Y, Shindo T, Takashima Y, Wada H: Pnoumonectomy for destroyed lung or chronic tuberculous empyema. Kekkaku 67(11): 705-8, 1992

- Iseman MD, Madson LA: Chronic tuberculous empyema with bronchopleural fistula resulting in treatment failure and progressiveresistance. Chest 100(1): 124-7,1991.

- Mangete ED, Kombo BB, Legg Jack TE: Throacic empyema -a study of 56 patinets. - Arch Dis Child 69(5): 587-8,1993.

- Mukhin EP, Izbagambetow NK, Mukushcv NR: The importancc of thoracostomy in treating pleural empyema with bronchial fistulae in patients with pulmonary tuberculosis. Problm Tuberk 11-12: 35-7, 1992.