Genel Bilgiler
Cinsel iþlev bozukluklarý, bireyin cinsel aktivite sürecinin belli bir aþamasýna gelindiðinde engellenme veya takýlmanýn gerçekleþmesi þeklinde tanýmlanabilir. Bahsedilen takýlma veya engellenme cinselliðin herhangi bir aþamasýnda gerçekleþebilir.
DSM IV-TR’ ye göre, kadýnlarda ve erkeklerde cinsel iþlev bozukluklarý þöyle sýralanabilir;
· Azalmýþ Cinsel Ýstek Bozukluðu,
· Cinsel Tiksinti Bozukluðu,
· Kadýnlarda Cinsel Uyarýlma Bozukluðu,
· Ereksiyon Bozukluðu,
· Kadýnlarda Orgazm Bozukluðu,
· Erkeklerde Orgazm Bozukluðu,
· Erken Boþalma,
· Disparöni(Aðrýlý Cinsel Ýliþki)
· Vajinismus,
Kadýnda Cinsel Ýþlev Bozukluðu Tanýsý
Kadýnlarda orgazm bozukluðu konusunda terapötik çalýþmaya baþlamadan önce, herhangi bir fiziksel rahatsýzlýk olup-olmadýðýnýn belirlenmesi için kadýnýn jinekolojik muayeneden geçmesi istenmelidir. Çünkü, eðer bir jinekolojik bir sorun varsa, terapötik yardým çabasý, tedavi konusunda, hem yardýmcý olmayacak, hem de jinekolojik tedavinin gecikmesine neden olacaktýr. Kadýnda merkezi sinir sistemi, hormon düzeyleri veya yapýsal bozukluklarýnda, ikincil olarak orgazm bozukluklarýna neden olduklarý bilinmektedir.
Cinsel iþlev bozukluklarýnda, kiþiye taný koymada küçük ayrýntýlar çok büyük önem taþýr. Cinsel iþlev bozukluklarýnda en kolay tanýmlama þekli, kiþiler arasý iletiþimin ayrýntýlarýnýn öðrenilmesi ile gerçekleþir.
Kadýnlarda orgazm bozukluðu tanýsý, DSM IV-TR’ ye göre, “normal bir cinsel heyecan aþamasýnýn izlenmesi” þartýný getirir. Ancak taný koymada, yaþ, cinsel deneyim ve orgazmik kapasite de, taný konmasýnda önem taþýr.
Kadýnlardaki orgazm bozukluðunda da, diðer cinsel iþlev bozukluklarýnda olduðu gibi, yaþanan sorunlarýn sürmesindeki koþullarý tanýmlamak, taný aþamasýnda nedenleri tanýmlamaktan daha kolaydýr.
Cinsel terapi alanýnda çalýþan terapistler, aðýrlýklý olarak, sorunun içeriði ve sorunun devam etmesine neden olan, duruma ait tetikleyici unsurlarla ilgilenirler. Orgazm sorunu yaþayan kadýnlarýn, eþleri ile aralarýnda cinsellik alanýnýn dýþýnda da bazý sorunlarý vardýr ve bu sorunlar, orgazm bozukluðuna eþlik ederler. Bu sorunlar
genel anlamda, depresyon, uyumsuz bir beraberlik, yorgunluk vb. baþka faktörler olabilir. Kadýnda orgazm bozukluðunun ortadan kalkmasýyla bazý sorunlarýnda kendiliðinden ortadan kalktýðý görülür. Devam eden diðer anlaþmazlýk konularý için zaten bir planlamaya gidilir.
Orgazm bozukluðu yaþamak, kadýnlar için yoðun stres yaratan bir durumdur. Genellikle de orgazm bozukluðu yaþayan kadýnlarýn cinselliðe ait bilgileri son derece kýsýtlýdýr. Toplumda yaygýn olan cinsellikle ilgili tabularýn etkisini farkýnda olarak veya olmayarak son derece yoðun bir þekilde hissederler. Bunun yaný sýra, bu sorunu yaþamalarý nedeniyle, problemin kendilerinden kaynaklandýðý düþüncesiyle, suçluluk duygularýna da kapýlýrlar. Ancak eþleri orgazm sorunu yaþayan erkekler de, eþ veya sevgililerinin orgazm olamayýþýndan kendilerini sorumlu tutarak suçluluk hissedebilirler.
Orgazm bozukluðu yaþayan kadýnlarýn çoðu, geçmiþlerinde, özellikle çocukluklarýnda ebeveynleri tarafýndan aþýrý derecede korunmuþ ve kollanmýþ kiþilerdir.
Kadýnda Orgazm Bozukluðunun Nedenleri
Kadýnda orgazm bozukluklarýnýn nedenlerine bakacak olursak, bu nedenleri, 4 ana maddede toplayabiliriz.(Kaplan-1974);
1. Etkili cinsel davranýþa katýlmada baþarýsýzlýk; burada bireyin kendi içinden gelen cinsel uyarýlarýn göz ardý edilmesinden bahsedilmektedir.
2. Cinsel kaygý; bu maddede, kiþinin performans kaygýsý veya baþarýsýzlýk korkusunu etkili olduðu düþünülebilir.
3. Erotik duygulara karþý algýsal ve entelektüel savunma; kiþinin cinsel birleþme sýrasýnda kendisini izleyici gibi algýlamasý durumudur.
4. Cinsel alanlarla ilgili iletiþim baþarýsýzlýðý; burada toplumun tabularýnýn ciddi anlamda etkili olduðu düþünülebilir.
Kadýnda Orgazm Bozukluðunun Özellikleri
Orgazm bozukluðu bazen “duruma baðlý özellik” gösterebilir. Duruma baðlý orgazm bozukluklarýnda, kadýn mastürbasyon yoluyla orgazma ulaþabilir.
Kadýnlarda orgazm bozukluðunun her zaman cinsel istek veya uyarýlma ile ilgisi olmayabilir. Kadýn eþini, sevgilisini veya partnerini çekici bulmasýna raðmen, cinselliði yaþarken uyarýlmasýna raðmen, orgazmý yaþayamayabilir.
Orgazm bozukluðu yaþayan kadýnlar da, orgazmý yaþayan kadýnlar gibi fanteziler kurarlar. Ancak orgazm bozukluðu sorunu yaþayan kadýnlar, bu fantezileri kurmaktan rahatsýzlýk duyarlar. Bu fanteziler onlarda kaygý uyandýrýr. Ayrýca, orgazm bozukluðu yaþayan kadýnlar, mastürbasyonu da, ahlak dýþý veya bencilce bir yaþantý olarak deðerlendirirler. Mastürbasyon yaptýklarýnda bundan rahatsýzlýk duyduklarý için gizleme eðilimi gösterirler.
Orgazm bozukluðu yaþayan kadýnlar, eþleri ile cinsellik ve cinsel yaþamlarý üzerinde konuþmakta zorluk yaþarlar. Cinsellikle ilgili beklentilerini, hoþlandýklarý veya hoþlanmadýklarý durumlarý eþlerine/sevgililerine söyleyemezler.
Davranýþçý Ekollerin Kadýnda Cinsel Ýþlev Bozukluklarýna Yaklaþýmý
Davranýþçý ekollere göre, cinsel iþlev bozukluklarýnýn önemli bir bölümünde, ilk cinsel deneyim önemlidir. Ýlk cinsel deneyimin baþarýsýz olmasý veya olumsuz bir yaþantýnýn gerçekleþmesi, kadýnlarda orgazm bozukluðunun öðrenme ile gerçekleþmesi sonucunu yaratabilir.
Davranýþçý modeller, cinsellik alanýndaki kaçýnma tepkilerini, kadýnýn cinsellikten duyduðu kaygýyý azaltmaya yarayan, öðrenilmiþ tepkiler olarak görür ve
çok önemser. Bu modeller, kadýnýn cinsellik alanýnda bilgi sahibi olmasýnýn da soruna yönelik olarak çok önemli olduðunu vurgular.
Davranýþsal modellerle çalýþan terapistler, orgazm bozukluðu yaþayan kadýnýn, cinsellik alanýndaki becerilerini geliþtirmek amacýyla, terapötik yardým alan çifti, egzersiz çalýþmalarýna yönlendirirler. Burada beklenen, kadýnýn cinsellik konusunda, biliþsel deðiþimini gerçekleþtirmesini saðlamaktýr.
Kadýnlarda Orgazm Bozukluðunda Terapi
Yapýlan araþtýrmalarýn sonuçlarýna göre, kadýnlarda cinsel iþlev bozukluðu ile ilgili tedavi edilme oraný oldukça yüksektir.
Orgazm bozukluðu yaþayan kadýnlarýn eþleri veya sevgilileri, sorunun kadýndan kaynaklandýðý düþüncesini taþýyarak, terapi seanslarýna katýlma konusunda, genellikle isteksiz davranýrlar. Ancak orgazm kadýnda orgazm bozukluðu terapilerine çiftlerin birlikte katýlmalarý, terapi seanslarýnýn çiftin birlikte katýlacaðý þekilde planlanmasý daha doðrudur. Eþleri veya sevgilileri orgazm bozukluðu sorunu yaþayan erkeklerin de cinsel yaþamlarý tam anlamýyla doyumlu deðildir.
Kadýnda orgazm bozukluðu ile ilgili bir terapi planlanýrken, ilk adýmda, çiftin cinsellik konusunda iletiþimlerini geliþtirmek hedeflenir. Özellikle cinsel konularda birbirleri ile konuþabilmeleri saðlanmaya çalýþýlýr.
Kadýnda orgazm bozukluðu terapi seanslarýnda, hem kadýnýn hem de erkeðin performans kaygýsý yaþamalarýnýn önüne geçecek tedbirlerin alýnmasý önemlidir. Çiftin cinselliði iliþki esnasýnda etkili bir iletiþim ve etkili cinsel davranýþlarda bulunmaya yönlendirilmelidirler.
Kadýnda orgazm bozukluðuna yönelik terapilerin baþarýsýnda çok önemli bulunan bir etken, terapiye katýlan çitlerde, eþlerin birbirine karþý duygulanýmlarý ve duygusal yatýrýmlarýdýr. Ayrýca çiftin yaþamlarýnýn diðer alanlarýndaki bireysel tatminlerinin de çok etkili olduðu düþünülmektedir.
