x
Kuþ Gribi
Kuþ gribi etkeni olan Avian Ýnfluenza A (H5N1) hem kuþ ve kümes hayvanlarýnda, hem de insanlarda hastalýk yapabilen A tipi bir grip virüsüdür. A tipi grip virüsleri, antijenik yapýsýnda büyük ölçüde deðiþiklik oluþturma kabiliyetinde olup, bunun sonucunda küresel salgýnlara yol açabilen virüslerdir. 1918’ deki salgýnda 40 milyon kiþi ölmüþtü .
Ekim 2003 ’ te Güney Vietnam’da baþlayan son salgýndan sorumlu olan Avian Ýnfluenza A, ilk olarak 1960’ larda Güney Afrika’da salgýna neden olmuþtu. Son 45 yýl içerisinde çeþitli ülkelerde zaman zaman Avian Ýnfluenza A’ ya baðlý salgýnlar yaþanmýþtýr. 1997 ’ den beri ise insanda hastalýk yaptýðý bilinmektedir. 2 yýldýr, 4 Asya ülkesinde ( Endonezya, Vietnam, Kamboçya ve Tayland ) , kuþlar ve kümes hayvanlarý arasýnda baþlayýp daha sonra insanlara geçen kuþ gribinden dolayý 60 kiþi öldü.
Yakýn zamanlarda Rusya ve Kazakistan’ da görülen kuþ gribine, en son olarak da Romanya’ da rastlandý. Bu geliþme, hastalýðýn Uzakdoðu Asya ile sýnýrlý bir salgýn olmayýp, tüm dünyayý tehdit ettiðine dair uyarýlarý doðrulamaktadýr. AB ve ABD bu salgýna karþý alýnacak tedbirler için çeþitli hazýrlýklar yapmaktadýrlar.
Avian Ýnfluenza A, göçmen kuþlar vasýtasýyla ülkeler ve kýtalar arasýnda kolayca yayýlabilme potansiyeline sahiptir.
Ülkemiz, göçmen kuþlarýn göç yollarý üzerinde olmasýndan dolayý, kuþ gribi salgýnýnýn tehdidi altýndadýr. Ayrýca, ülkemizde kümes hayvanlarý, özel çiftlikler haricinde geleneksel köy yaþamýnda insanlarla iç içe bir þekilde beslenmektedir. Bundan dolayý ülkemizde baþlayacak bir salgýnda, hastalýðýn insanlara geçmesi çok daha kolay olacaktýr.
Bu bilgiler ýþýðýnda, Balýkesir Manyas yakýnlarýndaki bir hindi çiftliðinde ortaya çýkan hastalýk þaþýrtýcý deðildir. Kuþ gribinde asýl korkulan senaryo henüz gerçekleþmemiþtir. Bugüne kadar insanlardan bu hastalýða yakalananlarýn tümü, kuþlarla veya kümes hayvanlarýyla temasý olan kiþilerdir. Hastalýðýn insandan insan geçtiði gösterilmemiþtir. Eðer Avian Ýnfluenza A, mutasyona uðrayýp insandan insana bulaþma potansiyeline sahip olacak olursa, insanlýk tarihinin en hýzlý ve ölümcül bulaþýcý hastalýk salgýný gerçekleþebilir. Böyle bir salgýn sýrasýnda 150 milyon kiþinin ölebileceði öngörülmektedir. Þimdiye kadar rastlanan olgular arasýnda ölüm oraný %50 dolaylarýndadýr. Henüz hastalýðýn tam etkin bir tedavi ya da aþýsý mevcut deðildir.
Görülen o ki, kuþ gribi sözcüðünü bundan sonra daha sýk duyacaðýz. Salgýn sadece bir saðlýk sorunu deðil, ayný zamanda bir ekonomik sorundur. Rastlanan ülkelerde milyonlarca kümes hayvaný itlaf edilmiþtir. Ülke olarak bu salgýna karþý hazýrlýklý olmalýyýz.