Ayýrýcý Taný

Zatürree bazen grip, soðuk algýnlýðý ve bronþit gibi hastalýklarla karýþtýrýlabilir. Bu gibi hastalarda, ateþin üþüme-titremeyle yükselmesi ve 39-40°C’ye kadar çýkmasý, hastanýn genel durumunun bozulmasý, hastalýðýn aðýr seyredip uzun sürmesi, koyu renkli, kanlý balgam ve göðüs aðrýsýnýn eþlik etmesi durumunda, mutlaka zatürree olasýlýðý dikkate alýnarak araþtýrma yapýlmalýdýr.
 

Zatürree Tedavisi

Birçok vakada zatürree evde tedavi edilebilir. Aðýr olgularýn, yaþlý hastalarýn, oksijen tedavisi veya yoðun bakým desteði gerektiren hastalarýn hastaneye yatmasý gerekir. Tedavi hastaya göre deðiþir. Tedaviye erken baþlandýðýnda ve ayaktan tedavi edilebilen olgularda, sonuçlar yüz güldürücüdür. Ancak, teþhis ve tedavisi gecikmiþ, aðýr zatürree olgularýnda ölüm oraný yüksektir.Zatürreeden Korunma Zatürreeden korunmak için zatürree oluþumunu kolaylaþtýran olumsuz faktörler düzeltilmelidir. Bu amaçla müzmin hastalýklarýn uygun þekilde takip ve tedavisi, stresten kaçýnma, dengeli beslenme ve hijyenik barýnma koþullarýnýn saðlanmasý, alkol, tütün ve ilaç baðýmlýðýnýn kontrolü ile aðýz ve mide içeriðinin solunum yollarýna kaçmasýna (aspirasyon) yol açan risk faktörlerinin azaltýlmasý gerekir.
Yüksek riskli kiþinin zatürreeye karþý  baðýþýklýlýðýnýn artýrýlmasýna yönelik olarak, pnömokok aþýlarý yýllýk grip aþýlarý ve baðýþýklýk serum uygulamalarý da zatürreeden korunma stratejileri arasýnda yer alýr.

Zatürreeye yol açabilen veya kolaylaþtýrýcý olan grip salgýnlarý sýrasýnda kalabalýkla temasýn azaltýlmasý, maske kullanýlmasý özellikle yüksek riskli gruba grip bulaþtýrabilecek kiþilerin  aþýlanmasý, korunma için önerilen hususlardan bazýlarýdýr. Yeterli beslenememe çocuklarda zatürree geliþimini kolaylaþtýran en önemli faktördür. Ülkemizde bebeklerin %10’dan azý, doðumu izleyen üç ay içinde sadece anne sütüyle beslenebilmektedir. Anne sütü bebeklerin baðýþýklýk  sistemini güçlendirmekte ve aþýlara daha iyi yanýt verilmesini saðlamaktadýr. Bu nedenle, yeterli anne sütü alýmýnýn teþvik edilmesi gerekmektedir.

Ülkemizde aþýlanma oranlarý oldukça düþüktür (%54,2). Kýzamýk, boðmaca ve tüberküloz çocuklarda en önemli zatürree etkenleridir. Bu nedenle, söz konusu hastalýklara ait aþýlarýn yapýlmasý zatürree sýklýðýný azaltacaktýr. Yine çocuklarda zatürree nedenleri arasýnda sýk rastlanan bir bakteri olan Haemophilus influenzae’ye karþý geliþtirilen H. influenzae tip b aþýsýnýn çocuklardaki rutin aþýlama programýna dahil edilmesi gerekmektedir. Çocuklarýn sigaraya maruz kalmasý zatürree sýklýðýný bu nedenle hastaneye yatýþlarý ve ölümü artýrmaktadýr. Ülkemizde çocuklarýn yaklaþýk %70’i sigaraya maruz kalmaktadýr. Çocuklarýn sigaraya maruz kalmasýnýn önlenmesi zatürree ile iliþkili saðlýk sorunlarýný azaltacaktýr.  

Zatürree ve Grip iliþkisi

Grip virüsünün bizzat kendisi zatürreeye yol açabildiði gibi, diðer mikroorganizmalara baðlý zatürree türlerinin ortaya çýkmasýný da kolaylaþtýrabilir. Gribin aðýr seyrettiði ve ölümcül olduðu olgular, çoðunlukla zatürreenin gribe eþlik ettiði olgulardýr. Bu nedenle, zatürreelerin ve buna baðlý ölümlerin önlenmesi için grip salgýnlarýnýn da önlenmesi gerekmektedir.

Grip Aþýlarý

Gripten korunmak üzere aþýlar geliþtirilmiþtir. Bu aþýlar bir yýl süreyle korunma saðlar. Grip aþýlarý her yýl eylül, ekim aylarýnda ya da en geç kasým ayýnda, bir doz, kas içine yapýlmalýdýr. Çocuklara ilk kez aþýlama yapýlýyorsa, bir ay arayla iki doz uygulanýr. Grip aþýsý gribe yakalanma riski yüksek veya grip olduðunda gribin aðýr ve ölümcül  seyredebileceði kiþilere uygulanmalýdýr. Yine, bu risk grubundaki kiþilere grip virüsünü taþýyabilecek olan kiþiler de aþýlanmalýdýr.  

Pnömokok Aþýsý

Zatürree nedenleri arasýnda tüm dünyada en sýk rastlanan mikroorganizma Streptococcus pneumoniae’dir. Kýsaca pnömokok dediðimiz bu bakteriye karþý hazýrlanmýþ bir aþý bulunmaktadýr. Pnömokoklar, baþta üst solunum yollarýnda olmak üzere, zatürree dýþýnda enfeksiyonlara da yol açabilir. Bu aþý tamamen olmasa da, yüksek riskli kiþilere uygulandýðýnda, kýsmen koruma saðlayabilmektedir. Aþý bir kez, kas içine yapýlmaktadýr. Beþ yýl sonra bir kez tekrarý yapýlabilir.

Aþýlarýn Güvenilirliði

Grip ve pnömokok aþýlarý yüksek ateþli bir hastalýðýn seyri sýrasýnda yapýlmaz. Grip aþýsý, yumurta allerjisi olanlara uygulanmamalýdýr. Bunun dýþýnda her iki aþý da oldukça güvenlidir. Aþý uygulanan yerde aðrý ve kýzarýklýk geliþebilir. Ayrýca, ateþ, halsizlik, kýzarýklýk gibi bazý yan etkiler görülebilir. Ancak, bunlar geçici ve hafiftir.