Hepatit A tanýsý tedavisi ve aþý ile engelleme , hepatit a, hepatit, hepatit a aþýsý,

x

Genel Bilgiler

Giriş

Son derece bulaþýcý bir virüs hastalýðýdýr. Halk arasýnda sarýlýk adýyla bilinir. Hepatit A karaciðeri tutar ve hastalýða neden olur. Hepatit A virüsünün vücuda girdikten sonraki 2-6 hafta kuluçka süresidir.

Epidemioloji, sıklık

Her yýl dünyada 1.4 milyon kiþi Hepatit A hastalýðýna yakalanmaktadýr. Hepatit A tifo’dan 10 ile 100 kat, kolera’dan 1000 kat daha sýk görülmektedir. Zaman zaman salgýnlara yol açarak çok sayýda insaný etkilemektedir.

x

Etioloji, sebepler, risk faktörleri

HEPATÝT A NASIL BULAÞIR ?

Hepatit A virüsü oral-fekal yolla, kiþiler arasý temasla, virüs bulaþmýþ su veya bu suda yýkanmýþ yiyeceklerle bulaþýr. Çið veya az piþmiþ yiyeceklerden de bulaþýr. Yaþam standardýnýn yükselmesi ve hijyen koþullarýnýn iyileþmesine baðlý olarak toplumun kontaminasyonu geçtiðimiz on yýllar içinde önemli ölçüde azalmýþtýr. Hepatit A ’ya karþý antikorlar 18 yaþýn altýndakilerin % 5’inden azýnda, ve 70 yaþýn üzerindekilerin % 75’inden fazlasýnda bulunur.

x

Yakınmalar

Grip benzeri belirtiler (ateþ, titreme, bazen diyare, halsizlik gibi)
Ýþtahsýzlýk
Bulantý
Sarýlýk (gözlerin ve derinin sararmasý)
Ýdrarýn renginin koyulaþmasý (demli çay rengi)
Dýþký renginin açýlmasý
Karýn aðrýsý
Yorgunluk

Bu belirtilerin hepsi ayný anda olabileceði gibi hiçbiri de görülmeden sessiz olarak hastalýk ortaya çýkabilir. Hastanýn yaþý arttýkça hastalýk daha aðýr seyreder. Küçük çocuklarda hiçbir belirti görülmeyebilir. Hepatit A genellikle 3-6 hafta sürer, ancak bazý olgularda altý aya kadar devam eden uzun süreli ya da kötüleþerek tekrarlayan yakýnmalar olabilir.Hastalýk süresince çok uzun süre yatakta kalýnmasý ve buna baðlý olarak iþgücü kaybýnda artýþ söz konusudur. Tam düzelme 6 ay kadar sürebilir. Olgularýn % 99’dan fazlasýnda hepatit A 3 ay içinde spontan olarak iyileþir. Olgularýn % 0.1’inden azýnda fulminan (ölümcül) hepatit görülür. Sarýlýk, olgularýn % 90 kadarýnda vardýr. Yüzde 95’inden fazlasýnda transaminaz (kanda bakýlan karaciðer enzimleri) eðrileri bir zirve yapar ve hýzla normale döner.

x

Laboratuvar testleri

Antijen: Hepatit A virüsü, hastalýk oluþma döneminde dýþkýda gösterilebilir. Kanda genellikle gösterilemez çünkü aþikar hastalýk döneminde virüs çoðalmasý sona ermiþtir. Antikorlar: IgM sýnýfý spesifik antikorlar infeksiyon sonrasýnda 14 gün daha saptanabilir. IgM sýnýfý antikorlar birkaç gün sonra ortaya çýkar. Hepatitin klinik kanýtlarý varsa, varlýðý hepatit A ’yý gösteren IgM sýnýfý antikorlar için bir test yapýlýr.

x

Medikal tedaviler

ilaç dýþý tedaviler

protein ve yaðdan ne fakir kaloriden zengin diyet
gerektiðinde bulantý ilaçlarý verilmesi

Medikal tedavi

Hastalýklý bir kiþi ile temas olduðunda aþýdan ziyade STANDART IMMUNOGLOBULIN enjeksiyonu (0.1 ml/kg vücut aðýrlýðý veya 5.0 ml kasiçine) ile korunulur. Temasdan iki hafta sonraya kadar etkilidir. Temas yaþayanlarda aþýya gerek yoktur.

Proflaksi, önleme

HEPATÝT A DAN NASIL KORUNULUR ?

Temizliðinden emin olunmayan musluk suyunu içmeyin ve bu sudan oluþan buzu kullanmayýn. Ayný tehlike bu su ile diþ fýrçalarken de söz konusu olabilir.

Soyulmamýþ meyvelerin, salatalarýn, haþlanmamýþ sebzelerin yýkanmadan yenmemesi ve çið deniz mahsüllerinden (istiridye, midye vs.) sakýnýlmasý gerekir.

Sokaklarda temizlik kurallarýna dikkat edilmeden hazýrlanmýþ yiyecek ve içeceklerin yenilmemesi gerekir. Tüm bu önlemlere raðmen Hepatit A riski altýnda olabilirsiniz. Hepatit A ‘dan korunmanýn en güvenli yolu aþýlanmaktýr.

KÝMLER AÞILANMALIDIR ?

Çocuk yuvalarý, kreþler ve okullarda bulunan çocuklar ve buralarda görevli personel.

Yüksek endemik yerlere seyahat edenler.

Saðlýk çalýþanlarý, laboratuvar personeli.

Askeri personel.

Hapishanede bulunanlar ve görevliler.

Yakýnlarý Hepatit A hastalýðý geçirenler.

Aþcýlar ve gýda sektöründe çalýþanlar.

Homoseksüeller

Ýlaç ve uyuþturucu baðýmlýlarý

Diðer nedenlere baðlý kronik hepatit hastalarý (üzerlerine binen hepatit A fulminan seyire yol açabilir)

HEPATÝT A AÞISI NEDÝR ?

Hepatit A hastalýðýndan korunmak için aþýlanmak en etkili ve güvenilir yoldur. Hepatit A aþýsý kimyasal yöntemlerle etkisiz hale getirilmiþ virüsten yapýlmýþtýr Hepatit A aþýsý Hepatit A virüsü parçacýklarýndan oluþmuþtur ve kendisi hastalýða yol açmaz güvenilirdir. Aþý yapýldýktan 15-30 gün sonra etkili olur. 15-25 yýl boyunca koruyucu etki býrakýr.

HEPATÝT A AÞISI NASIL UYGULANIR ?

Hepatit A aþýsý iki doz halinde yapýlýr; 15 yaþýna kadar 0 ve 6. Aylarda, 15 yaþýndan büyüklerde 0-6 veya 12. ayda yapýlýr. 12 aylýk bebeklerden üstü yaþlara aþý yapýlýr.

Hastalýklý bir kiþi ile temas olduðunda aþýdan ziyade STANDART IMMUNOGLOBULIN enjeksiyonu (0.1 ml/kg vücut aðýrlýðý veya 5.0 ml kasiçine) ile korunulur. Temasdan iki hafta sonraya kadar etkilidir. Temas yaþayanlarda aþýya gerek yoktur.

Bulaþmayý önlemek için hijyen koþullarýný düzeltici önlemlere derhal uyulmasý önerilir. Hijyen önerilerine sýký bir þekilde uyulmasý ve aktif aþýlama en iyi profilaksidir.

x

Giriþ
Son derece bulaþýcý bir virüs hastalýðýdýr. Halk arasýnda sarýlýk adýyla bilinir. Hepatit A karaciðeri tutar ve hastalýða neden olur. Hepatit A virüsünün vücuda girdikten sonraki 2-6 hafta kuluçka süresidir.
Epidemioloji, sýklýk
Her yýl dünyada 1.4 milyon kiþi Hepatit A hastalýðýna yakalanmaktadýr. Hepatit A tifo’dan 10 ile 100 kat, kolera’dan 1000 kat daha sýk görülmektedir. Zaman zaman salgýnlara yol açarak çok sayýda insaný etkilemektedir.
Etyoloji, Sebepler, Risk Faktörleri

HEPATÝT A NASIL BULAÞIR ?

Hepatit A virüsü oral-fekal yolla, kiþiler arasý temasla, virüs bulaþmýþ su veya bu suda yýkanmýþ yiyeceklerle bulaþýr. Çið veya az piþmiþ yiyeceklerden de bulaþýr. Yaþam standardýnýn yükselmesi ve hijyen koþullarýnýn iyileþmesine baðlý olarak toplumun kontaminasyonu geçtiðimiz on yýllar içinde önemli ölçüde azalmýþtýr. Hepatit A ’ya karþý antikorlar 18 yaþýn altýndakilerin % 5’inden azýnda, ve 70 yaþýn üzerindekilerin % 75’inden fazlasýnda bulunur.

Semptom ve Yakýnmalar

Grip benzeri belirtiler (ateþ, titreme, bazen diyare, halsizlik gibi)
Ýþtahsýzlýk
Bulantý
Sarýlýk (gözlerin ve derinin sararmasý)
Ýdrarýn renginin koyulaþmasý (demli çay rengi)
Dýþký renginin açýlmasý
Karýn aðrýsý
Yorgunluk

Bu belirtilerin hepsi ayný anda olabileceði gibi hiçbiri de görülmeden sessiz olarak hastalýk ortaya çýkabilir. Hastanýn yaþý arttýkça hastalýk daha aðýr seyreder. Küçük çocuklarda hiçbir belirti görülmeyebilir. Hepatit A genellikle 3-6 hafta sürer, ancak bazý olgularda altý aya kadar devam eden uzun süreli ya da kötüleþerek tekrarlayan yakýnmalar olabilir.Hastalýk süresince çok uzun süre yatakta kalýnmasý ve buna baðlý olarak iþgücü kaybýnda artýþ söz konusudur. Tam düzelme 6 ay kadar sürebilir. Olgularýn % 99’dan fazlasýnda hepatit A 3 ay içinde spontan olarak iyileþir. Olgularýn % 0.1’inden azýnda fulminan (ölümcül) hepatit görülür. Sarýlýk, olgularýn % 90 kadarýnda vardýr. Yüzde 95’inden fazlasýnda transaminaz (kanda bakýlan karaciðer enzimleri) eðrileri bir zirve yapar ve hýzla normale döner.

Laboratuvar testleri, özel testler
Antijen: Hepatit A virüsü, hastalýk oluþma döneminde dýþkýda gösterilebilir. Kanda genellikle gösterilemez çünkü aþikar hastalýk döneminde virüs çoðalmasý sona ermiþtir. Antikorlar: IgM sýnýfý spesifik antikorlar infeksiyon sonrasýnda 14 gün daha saptanabilir. IgM sýnýfý antikorlar birkaç gün sonra ortaya çýkar. Hepatitin klinik kanýtlarý varsa, varlýðý hepatit A ’yý gösteren IgM sýnýfý antikorlar için bir test yapýlýr.
Medikal tedaviler, ilaçlar, ilaç dýþý tedavi önerileri

ilaç dýþý tedaviler

protein ve yaðdan ne fakir kaloriden zengin diyet
gerektiðinde bulantý ilaçlarý verilmesi

Medikal tedavi

Hastalýklý bir kiþi ile temas olduðunda aþýdan ziyade STANDART IMMUNOGLOBULIN enjeksiyonu (0.1 ml/kg vücut aðýrlýðý veya 5.0 ml kasiçine) ile korunulur. Temasdan iki hafta sonraya kadar etkilidir. Temas yaþayanlarda aþýya gerek yoktur.

Proflaksi, Onleme, Aþýlar, Serum tedavileri

HEPATÝT A DAN NASIL KORUNULUR ?

Temizliðinden emin olunmayan musluk suyunu içmeyin ve bu sudan oluþan buzu kullanmayýn. Ayný tehlike bu su ile diþ fýrçalarken de söz konusu olabilir.

Soyulmamýþ meyvelerin, salatalarýn, haþlanmamýþ sebzelerin yýkanmadan yenmemesi ve çið deniz mahsüllerinden (istiridye, midye vs.) sakýnýlmasý gerekir.

Sokaklarda temizlik kurallarýna dikkat edilmeden hazýrlanmýþ yiyecek ve içeceklerin yenilmemesi gerekir. Tüm bu önlemlere raðmen Hepatit A riski altýnda olabilirsiniz. Hepatit A ‘dan korunmanýn en güvenli yolu aþýlanmaktýr.

KÝMLER AÞILANMALIDIR ?

Çocuk yuvalarý, kreþler ve okullarda bulunan çocuklar ve buralarda görevli personel.

Yüksek endemik yerlere seyahat edenler.

Saðlýk çalýþanlarý, laboratuvar personeli.

Askeri personel.

Hapishanede bulunanlar ve görevliler.

Yakýnlarý Hepatit A hastalýðý geçirenler.

Aþcýlar ve gýda sektöründe çalýþanlar.

Homoseksüeller

Ýlaç ve uyuþturucu baðýmlýlarý

Diðer nedenlere baðlý kronik hepatit hastalarý (üzerlerine binen hepatit A fulminan seyire yol açabilir)

HEPATÝT A AÞISI NEDÝR ?

Hepatit A hastalýðýndan korunmak için aþýlanmak en etkili ve güvenilir yoldur. Hepatit A aþýsý kimyasal yöntemlerle etkisiz hale getirilmiþ virüsten yapýlmýþtýr Hepatit A aþýsý Hepatit A virüsü parçacýklarýndan oluþmuþtur ve kendisi hastalýða yol açmaz güvenilirdir. Aþý yapýldýktan 15-30 gün sonra etkili olur. 15-25 yýl boyunca koruyucu etki býrakýr.

HEPATÝT A AÞISI NASIL UYGULANIR ?

Hepatit A aþýsý iki doz halinde yapýlýr; 15 yaþýna kadar 0 ve 6. Aylarda, 15 yaþýndan büyüklerde 0-6 veya 12. ayda yapýlýr. 12 aylýk bebeklerden üstü yaþlara aþý yapýlýr.

Hastalýklý bir kiþi ile temas olduðunda aþýdan ziyade STANDART IMMUNOGLOBULIN enjeksiyonu (0.1 ml/kg vücut aðýrlýðý veya 5.0 ml kasiçine) ile korunulur. Temasdan iki hafta sonraya kadar etkilidir. Temas yaþayanlarda aþýya gerek yoktur.

Bulaþmayý önlemek için hijyen koþullarýný düzeltici önlemlere derhal uyulmasý önerilir. Hijyen önerilerine sýký bir þekilde uyulmasý ve aktif aþýlama en iyi profilaksidir.

Ýlgili Kelimeler Listesi: hepatit a, hepatit, hepatit a aþýsý, standart immunoglobülin, NASH, hemokromatoziz, wilson hastalýðý, primer bilyer siroz, otoimmun hepatit

Not: Aþaðýdaki mavi linklerden ilgili kelimeler için tek týkla site içi arama yapabilirsiniz..

SaglikDanis.com