Genel Bilgiler
Diabetes mellitus ( þeker hastalýðý) kan þekerinin insülin hormonu
tarafýndan dengelenememesi sonucunda ortaya çýkan bir tablodur.
Bu tabloda hastanýn kan þekerinin yüksek olmasý
vücudun çeþitli organlarýna zarar verir. Göz, böbrek fonksiyonlarý gibi
önemli bozukluklarla beraber ayak problemleri de diyabetli hastalarda önemli sorunlar arasýnda yer alýr.
Diyabetik ayakta, sorunu
hazýrlayan iki önemli faktör vardýr. . Tüm diyabetlilerde vücudun
savunma mekanizmasýnda bir bozukluk meydana gelir. Bu bozukluk
dýþarýdan vücuda gelen mikroorganizmalara karþý vücut direncinin
azalmasýna ve daha kolay enfeksiyon oluþumuna yol açar. Ayrýca kan
þekerinin yüksek olmasý kalpten ayaða doðru giden besleyici damarlarda
týkanýklýða bu da ayaðýn beslenmesinde azalmaya yol açar.
Diyabetik ayakta önemli
sorunlardan bir tanesi de ayaðýn his duyusunu vermekle görevli olan
sinir uçlarýnýn yüksek þekerden dolayý hasar görmesi ve ayaðýn
özellikle taban bölümünde his kayýplarýnýn oluþmasýdýr. Bu sebeple
hastalar yerde mevcut olan ya da ayakkabý içerisinde mevcut herhangi
bir cismi hissedemezler. Bu tabloda ayakta açýlacak yara, problemlerin
zeminini oluþturur. Dolaþým bozukluðu+ sinirsel hasar savunma
mekanizmasýndaki bozukluklar geliþmiþ olan yaranýn çok kýsa bir sürede
problemli hale dönüþmesine ve ayakta kronik yara oluþumuna yol açar. Bu
sebeplerden dolayý diyabetik ayaklarda tedavi iki bölümde incelenir.
Önemli olan ilk bölüm yara açýlmasýný engelleyici tedbirlerdir. Ýkinci
bölümde ise oluþmuþ olan yarayý ortadan kaldýrmaya yönelik tedaviler
bulunur.
Diyabetik Ayaklarda Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar:
- Her gün ayaklarýnýzý sabunla
ve ýlýk suyla yýkayýn. Ýlk önce suyun sýcaklýðýný elinizle kontrol
edin. Ayakta his kaybý olduðu için herhangi bir yanýk tehlikesi
yaratmamak adýna önemli bir detaydýr.
- Ayaklarýnýzý ýslak tutmayýn. Her iki ayaðýnýzý
yumuþak bir havluyla, hafifçe vurarak kurulayýn ve parmak aralarýnýza
dikkat edin.
- Ayak derinizi yumuþak ve nemli tutmak için kaliteli bir losyon kullanýn fakat parmaklarýnýzýn arasýna sürmeyin.
- Ayak parmaðý týrnaðýnýzý bir yandan öbür yana
doðru kesin. Köþeleri kesmekten kaçýnýn Týrnaklarýnýzý törpülemek için
týrnak törpüsü veya zýmpara tahtasý kullanýn. Eðer bir týrnak batmasý
bulursanýz, doktorunuza baþvurun.
- Antiseptik solüsyonlardan ve eczane
ilaçlarýndan, ýsýtan petlerden veya ayaðýnýzýn üzerine konulan
aletlerden kaçýnýn. Ayaklarýnýzý radyatörlerin üzerine veya ateþin
karþýsýna koymayýn. (herhangi bir yanýk tehlikesi olmamasý için).
- Ayaklarýnýzý daima ýlýk tutun. Yatakta gevþek
çoraplar giyin. Ayaklarýnýzý yaðmurda veya karda tutmayýn. Kýþýn ýlýk
tutan çoraplar ve ayakkabýlar giyin.
- Sigara içmeyin veya bacak bacak üzerine atarak oturmayýn. Her ikisi de ayaklarýnýza giden kaný azaltýrlar.
- Asla yalýnayak yürümeyin veya sandalet ve
bantlý ayakkabýlar giymeyin. Dikiþsiz ve önü geniþ ayakkabý ve
terlikleri tercih edin.
- Diyabetik ayaklarda ayaðýn belli bir noktasýnýn fazlaca yük almasý demek o bölgede muhtemel bir nasýr oluþumu ya da yara probleminin oluþmasý demek olabilir. Bunun için ayaðýn basýnç noktalarýnýn tespit edilmesi ve yük dengeleyici bir tabanlýðýn yapýlmasý uygun olacaktýr. Böylece ortaya çýkacak muhtemel basýnç problemleri de ortadan kalkmýþ olur.
