Sýnav stresi unutkan yapýyor
Anadolu liseleri ve kolej sýnavlarýna hazýrlanan ilköðretim okulu öðrencilerinde, yoðun stresten kaynaklanan konsantrasyon zorluðu, karar verme güçlüðü, unutkanlýk ve öðrenileni kullanamama gibi sorunlar yoðun olarak görülüyor.
KOCAELÝ - Kocaeli Üniversitesi (KOÜ) Týp
Fakültesi Araþtýrma ve Uygulama Hastanesi Çocuk Ruh Saðlýðý Anabilim
Dalý Öðretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Özlem Yýldýz Öç, özellikle ilköðretim
okulu 8. sýnýf öðrencilerinde, sýnav günü yaklaþtýkça sorunlarýn da
ortaya çýkmaya baþladýðýný söyledi. Hem okula hem de dersanelere giden
ilkokul öðrencilerinin, yoðun ve gerilimli bir çalýþma ortamýna
sürüklendiðini ifade eden Öç, heyecan ve kaygýnýn deneme sýnavlarý ve
ailenin baskýsýyla sürekli gündemde tutulduðunu belirtti.
Ortaöðretim Kurumlarý Sýnavý’nýn (OKS) yaklaþmasýyla öðrencilerde, “baþarýlý olamayacaðým”, “sýnavý kazanamazsam annemin babamýn yüzüne nasýl bakarým” ve “yüksek puan alamazsam rezil olurum” gibi kaygýlar ortaya çýktýðýný bildiren Öç, bu düþüncelerin çalýþmayý kolaylaþtýrmadýðýný tam tersine çalýþmayý engellediðini ifade etti.
Annelerin, babalarýn, komþularýn, öðretmenlerin ve birçok kiþinin çocuktan beklentisinin, çocuða çok fazla geldiðini vurgulayan Öç, þöyle devam etti:
“Sýnav zamaný yaklaþtýkça öðrenciler bu beklentileri olduðundan çok daha yoðun algýlarlar. Duygusal yük karamsarlýk ve býkkýnlýða yol açar. Bu duygularýn zaman zaman yaþanmasý normaldir. Bazý öðrenciler ümitsizliðe kapýlýr, kendilerini çaresiz ve güçsüz hisseder, çalýþmayý ve mücadeleyi býrakýrlar. Bunun sonucunda, sýnavlara hazýrlanan ilköðretim okulu öðrencilerinde yoðun stresten kaynaklanan konsantrasyon zorluðu, karar verme güçlüðü, unutkanlýk ve öðrenileni kullanamama gibi psikolojik sorunlar ortaya çýkýyor. Aslýnda kaygý duygusu insan bedeni için yararlýdýr. Sýnav sýrasýnda heyecanlanmak normaldir. Heyecan, panik ve yoðun kaygýya dönüþtürülmemeli.”
KAYGIYI AZALTMAK ÝÇÝN NELER YAPILABÝLÝR?
Öç, sýnav kaygýsýný azaltmak için, gevþeme egzersizlerinin, düþünce biçiminin düzenlenmesi gerektiðini bildirdi.
Öç, þunlarý kaydetti:
“Sýnav kaygýsý yaþayan öðrenci, düzenli aðýr, derin, sessiz nefes alýp vermeli, fizik egzersizleri yapmalý. Olay, düþünce, davranýþ ve duygu birbiri ile baðlantýlý olduðu için düþünce biçimi düzenlenmeli. Örneðin, sýnav kaðýdý önünde olan çocuk, ‘bu sorular çok zor hiç birisini yapamayacaðým, bittim ben’ düþüncesine kapýlýr. Kaygý, korku, çaresizlik duygusu içinde olan çocukta, baþlayamama, terleme, titreme gibi sorunlar ortaya çýkar. Bu da baþarýsýzlýða yol açar. Baþarýlý olunmasý için, ‘bu sorular çok zor ama bir yerden baþlamalýyým ve en azýndan bildiklerimi yapmalýyým’ düþüncesiyle hareket edilmeli. Kendine güvenmeli. Sýnav öncesinde geçmiþ baþarýsýzlýklar deðil, gösterilen baþarýlar düþünmeli. ‘Sýnavý kazanmalýyým’ düþüncesinin, ‘sýnavý kazanmak istiyorum’ düþüncesine dönüþmesi saðlanmalý.”
Ortaöðretim Kurumlarý Sýnavý’nýn (OKS) yaklaþmasýyla öðrencilerde, “baþarýlý olamayacaðým”, “sýnavý kazanamazsam annemin babamýn yüzüne nasýl bakarým” ve “yüksek puan alamazsam rezil olurum” gibi kaygýlar ortaya çýktýðýný bildiren Öç, bu düþüncelerin çalýþmayý kolaylaþtýrmadýðýný tam tersine çalýþmayý engellediðini ifade etti.
Annelerin, babalarýn, komþularýn, öðretmenlerin ve birçok kiþinin çocuktan beklentisinin, çocuða çok fazla geldiðini vurgulayan Öç, þöyle devam etti:
“Sýnav zamaný yaklaþtýkça öðrenciler bu beklentileri olduðundan çok daha yoðun algýlarlar. Duygusal yük karamsarlýk ve býkkýnlýða yol açar. Bu duygularýn zaman zaman yaþanmasý normaldir. Bazý öðrenciler ümitsizliðe kapýlýr, kendilerini çaresiz ve güçsüz hisseder, çalýþmayý ve mücadeleyi býrakýrlar. Bunun sonucunda, sýnavlara hazýrlanan ilköðretim okulu öðrencilerinde yoðun stresten kaynaklanan konsantrasyon zorluðu, karar verme güçlüðü, unutkanlýk ve öðrenileni kullanamama gibi psikolojik sorunlar ortaya çýkýyor. Aslýnda kaygý duygusu insan bedeni için yararlýdýr. Sýnav sýrasýnda heyecanlanmak normaldir. Heyecan, panik ve yoðun kaygýya dönüþtürülmemeli.”
KAYGIYI AZALTMAK ÝÇÝN NELER YAPILABÝLÝR?
Öç, sýnav kaygýsýný azaltmak için, gevþeme egzersizlerinin, düþünce biçiminin düzenlenmesi gerektiðini bildirdi.
Öç, þunlarý kaydetti:
“Sýnav kaygýsý yaþayan öðrenci, düzenli aðýr, derin, sessiz nefes alýp vermeli, fizik egzersizleri yapmalý. Olay, düþünce, davranýþ ve duygu birbiri ile baðlantýlý olduðu için düþünce biçimi düzenlenmeli. Örneðin, sýnav kaðýdý önünde olan çocuk, ‘bu sorular çok zor hiç birisini yapamayacaðým, bittim ben’ düþüncesine kapýlýr. Kaygý, korku, çaresizlik duygusu içinde olan çocukta, baþlayamama, terleme, titreme gibi sorunlar ortaya çýkar. Bu da baþarýsýzlýða yol açar. Baþarýlý olunmasý için, ‘bu sorular çok zor ama bir yerden baþlamalýyým ve en azýndan bildiklerimi yapmalýyým’ düþüncesiyle hareket edilmeli. Kendine güvenmeli. Sýnav öncesinde geçmiþ baþarýsýzlýklar deðil, gösterilen baþarýlar düþünmeli. ‘Sýnavý kazanmalýyým’ düþüncesinin, ‘sýnavý kazanmak istiyorum’ düþüncesine dönüþmesi saðlanmalý.”