Dikkat! Belki de çölyak hastasýsýnýz!
Eðer çok zayýfsanýz ve ne yaparsanýz yapýn kilo almýyorsanýz, dalgýnsanýz, karnýnýzda aðrý oluyorsa ya da çocuðunuzda büyüme geriliði mi var. O zaman çölyaktan kuþkulanýn. Çölyak hastalýðýnýn adýný son yýllarda çok sýk duymaya baþladýk. Buðday, arpa, çavdar ve yulaf gibi tahýllarda doðal olarak bulunan, gýda sanayiinde kývam verici olarak kullanýlan ´gluten´ maddesi bazý kiþilerde çölyak hastalýðýna neden olabiliyor. Hastalýðýn ilacý yok. Tek tedavi yöntemi ömür boyu glutensiz bir diyet uygulamak.
EKMEK, PÝDE, SÝMÝT, MAKARNA, REÇEL YASAK
Günün birinde size ekmek, pide, simit ve makarnayý ömür boyu yememeniz gerektiðini söyleseler ne yapardýnýz? Adým baþý dürümcü, fast-food büfeleri ve simitçilerin bulunduðu ve ekmeðin sofrada baþtacý olduðu ülkemizde bu gýdalardan ömür boyu mahrum kalmak pek kolay olmasa gerek.
Çölyak, halk arasýnda ince baðýrsak alerjisi olarak biliniyor. Çok sessiz ve silik bir hastalýk olabileceði gibi öldürücü de olabiliyor. Ýstatistiklere göre son yýllarda hýzlý bir artýþ gösteren çölyak vakalarýnda ortalama bir rakam saptanamýyor; çünkü hastalýk bazý kiþilerde ya belirti vermiyor ya da ayný belirtileri gösteren baþka hastalýklarla karýþtýrýlabiliyor.
Cerrahpaþa Týp Fakültesi Çocuk Gastroentoloji ve Metabolizma Hastalýklarý Ana Bilim Dalý Baþkaný Prof. Dr. Figen Çullu Çokuðraþ, hastalýða ´dur´ demenin ve saðlýklý beslenmenin glutensiz, akýllý bir diyetle olabileceðini belirtiyor.
BÝRÇOK BELÝRTÝSÝ VAR
Çölyak, çocukluk, ergenlik veya yetiþkin yaþlarda görülebiliyor. Bebeklik çaðýnda glutenli yiyecekler yenilmeye baþladýktan sonra kusma, ishal, karýn þiþkinliði, iþtahsýzlýk, huysuzluk, kilo alamama, büyümede gerilik ve boy uzamasýnda yavaþlama gibi tipik belirtilerle ortaya çýkýyor. Bazen hamilelik veya bir ameliyat sonrasý, viral enfeksiyon ya da þiddetli duygusal stres sonucunda ortaya çýkarak kiþiye göre deðiþik belirtiler verebiliyor. Nedeni bilinmeyen ve aðýzdan alýnan demir takviyesiyle düzelmeyen kansýzlýk, þiddetli ishal ve karýn aðrýsý, sinirlilik, bir türlü geçmeyen gastrit benzeri þiþkinlik, kýsýrlýk, sýk düþük yapma eðilimi, kemik ve eklem aðrýlarý, kollarda ve bacaklarda uyuþma, geçmeyen aðýz içi yaralarý gibi.