Evlenmeden önce mutlaka guatr testi yaptýrmalý
Tuuml;rkiye Anne Ccedil;ocuk Saðlýðý Vakfý (TACcedil;SAV) Baþkaný Prof. Dr. Hasan Acar, guatr hastalýðýnýn doðurgan yaþta kadýnlar iccedil;in ccedil;ok buuml;yuuml;k bir risk teþkil ettiðini belirterek, quot;Genccedil; kýzlar evlilik ouml;ncesi mutlaka guatr testi yaptýrmalýdýrquot; dedi.
ÝHA muhabirine accedil;ýklamalarda bulunan Prof. Dr. Hasan Acar, guatr hastalýðýnýn doðurgan yaþta kadýnlarda ccedil;ok buuml;yuuml;k bir risk teþkil ettiðini souml;yledi. Prof. Dr. Hasan Acar, quot;Ouml;zellikle tiroid hormonlarýnýn fazla veya az olduðu durumlarda, hamile annelerde ccedil;ocukta ve annede hayatý riske sokacak tablolar ortaya ccedil;ýkabilir. Ccedil;ocuklarda geri zekalýlýk, geliþme gerilikleri ortaya ccedil;ýkabilir. Bu nedenle ayný rutin testlerdeki gibi her genccedil; kýzýmýz evlilik ouml;ncesi bu testleri yaptýrmalýdýr. Guatr olsun ve olmasýn,
herhangi bir guatr belirtisi ortaya ccedil;ýkarsa da mutlaka doðum ouml;ncesi bunun tedavileri yapýlmalý ki, anne hem kendi hem de ccedil;ocuðu riske atmasýn, ccedil;ocuk iccedil;in ileride geri douml;nuuml;þsuuml;z sorunlarýn ortaya ccedil;ýkmasý ouml;nlensinquot; dedi.
Guatr hastalýðýna duuml;nyada aðýrlýklý olarak Akdeniz kuþaðýndaki uuml;lkelerde rastlandýðýný ifade eden Prof. Dr. Acar, quot;Biz de uuml;lke olarak Akdeniz kuþaðýndayýz ve bu hastalýðýn en sýk gouml;ruuml;lduuml;ðuuml; uuml;lkelerden biriyiz. Þu anda Tuuml;rkiyede 5 kiþiden 1i guatr hastasýdýr. Yine Tuuml;rkiyede en sýk gouml;ruuml;len hastalýk guatr hastalýðýdýr, bu nedenle guatr hastalýðý bir halk saðlýðý problemidir. Yozgat da uuml;lke iccedil;i daðýlýmýnda guatr hastalýðýnýn ccedil;ok sýk gouml;ruuml;lduuml;ðuuml; illerimizden biridir. Bir hesapla Yozgatta 60 bin kadar kiþide bu hastalýðýn olduðunu tahmin ediyoruz. Birccedil;ok ilde yaptýðýmýz gibi TACcedil;SAV, Yozgat Valiliði ve Bozok Uuml;niversitesi iþ birliðinde ccedil;ok buuml;yuuml;k bir proje baþlattýk. 300 bin kiþi taramadan geccedil;irilip muhtemelen ortaya ccedil;ýkmasý beklenen 60 bin hastanýn tanýsýný koymak, bu hastalýk konusunda farkýndalýðý artýrmak ve sonuna kadar tedaviyi sonuccedil;landýrmak duuml;þuuml;ncesindeyizquot; diye konuþtu.
Guatr hastalýðýnýn ouml;zellikle geliþmemiþ uuml;lkelerde ve 20-30 yýl ouml;nce uuml;lkemizde de iyot eksikliðinden kaynaklandýðýna deðinen Prof. Dr. Acar, quot;Buguuml;n iccedil;in beslenme sorunu buuml;yuuml;k ouml;lccedil;uuml;de ortadan kaldýrýlmýþ durumda. Ýyot eksikliði nedeniyle guatr ccedil;ýkma oraný son derce azdýr. Aðýrlýklý olarak genetik sebeplerle guatr hastalýðý var. Bunlarýn da en riskli olan iki tipi var. Birinci zehirli guatrlar, ikincisi noduuml;lluuml; guatrlar. Zehirli guatrlarda genel olarak halkýn bildiði tipte, sinirlilik, ccedil;arpýntý, saccedil;
douml;kuuml;lmesi, ellerde titreme, terleme, kilo kaybý gibi belirtiler ortaya ccedil;ýkýyor. Noduuml;lluuml; guatr dediðimiz tipte de boyunda yutkunmakla hareket eden guatrýn dýþýnda ayrý bir topak þeklinde kitle gouml;ruuml;ntuuml;suuml; ortaya ccedil;ýkýyor. Bu tip hastalýklarda tiroid kanserinin gouml;ruuml;lme riski ccedil;ok fazladýr, yaklaþýk olarak bu oran da yuuml;zde 10dur. Tiroid kanserleri ccedil;ok yavaþ ilerleyen bir hastalýk olsa da nihayetinde ouml;luuml;me kadar varabilen sonuccedil;lar doðurabiliyor. Bu nedenle uuml;lkemizde ccedil;ok sýk gouml;ruuml;len bu hastalýk konusunda
vatandaþýmýzýn farkýndalýðýný artýrmak zorundayýz. Bunun dýþýnda iccedil; guatrlar ve gizli guatrlarda daha ileri tetkikler yapýlarak taný konur ve tedavisi yapýlabilir. Ouml;zellikle Karadeniz Bouml;lgesinde, Karalahana yemek guatr hastalýðýný ilerletir mi? sorusu ile karþýlaþýyoruz. Karalahana gerccedil;ekten guatr yapar, yalnýz her guuml;n 4 kilo yenmesi þartýyla. Bu da ccedil;ok zor olduðu iccedil;in kara lahananýn hiccedil;bir zararýnýn olmadýðýný souml;yleyebiliriz. Ouml;zellikle karalahana ccedil;ok faydalý bir gýdadýr. Ýccedil;indeki vitamin youml;nuuml;nden, lif
youml;nuuml;nden zengin bir gýdadýr. Bu yuuml;zden ccedil;ekinmeden guuml;nde 4 kilodan az olmak þartýyla karalahana tuuml;ketilebilirquot; þeklinde konuþtu.